{"id":279836,"date":"2022-08-25T10:30:23","date_gmt":"2022-08-25T08:30:23","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=279836"},"modified":"2022-08-25T10:33:40","modified_gmt":"2022-08-25T08:33:40","slug":"tensionet-kosove-serbi-ish-zyrtari-i-larte-i-nato-s-hiqni-dore-nga-retorika-nxitese","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/tensionet-kosove-serbi-ish-zyrtari-i-larte-i-nato-s-hiqni-dore-nga-retorika-nxitese\/","title":{"rendered":"Tensionet Kosov\u00eb-Serbi, ish-zyrtari i lart\u00eb i NATO-s: Hiqni dor\u00eb nga retorika nxit\u00ebse"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb koh\u00ebn e tensioneve t\u00eb larta midis Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, ish-zyrtari i lart\u00eb i NATO-s, Jamie Shea, u b\u00ebn thirrje t\u00eb dyja pal\u00ebve q\u00eb t\u00eb heqin dor\u00eb nga retorika nxit\u00ebse dhe t\u00eb p\u00ebrqendrohen te gjetja e zgjidhjes p\u00ebr lirin\u00eb e l\u00ebvizjes.<\/p>\n<p>Ai tha s p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr sigurin\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb misioni i NATO-s, KFOR, i cili bashk\u00ebpunon me Policin\u00eb e Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Duke komentuar deklarat\u00ebn e presidentit t\u00eb Serbis\u00eb, Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7, se n\u00ebse NATO-ja nuk e b\u00ebn pun\u00ebn e vet, Beogradi do t\u00eb nd\u00ebrhyj\u00eb \u201cp\u00ebr t\u00eb mbrojtur\u201d serb\u00ebt n\u00eb Kosov\u00eb, Shea thot\u00eb:<\/p>\n<p>\u201cMendoj se NATO-ja duhet t\u2019i tregoj\u00eb Beogradit se \u00ebsht\u00eb plot\u00ebsisht n\u00eb gjendje t\u00eb vazhdoj\u00eb mandatin e saj, q\u00eb \u00ebsht\u00eb ruajtja e siguris\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe serb\u00ebt, dhe se Beogradi nuk ka asnj\u00eb rol n\u00eb Kosov\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim\u201d.<\/p>\n<p>Shea shfaq shpres\u00ebn se nuk do t\u00eb ket\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzim t\u00eb situat\u00ebs. \u201cKemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb me nj\u00eb luft\u00eb diplomatike, e jo luft\u00eb ushtarake\u201d, thot\u00eb ai.<\/p>\n<p>Tensionet midis Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb jan\u00eb rritur n\u00eb fillim t\u00eb k\u00ebtij muaji kur Prishtina ka th\u00ebn\u00eb se do t\u2019i detyroj\u00eb serb\u00ebt q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb veri \u2013 t\u00eb cil\u00ebt mb\u00ebshteten nga Beogradi dhe nuk i njohin institucionet e Kosov\u00ebs \u2013 t\u00eb fillojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorin targat e makinave t\u00eb l\u00ebshuara n\u00eb Prishtin\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb shenj\u00eb pak\u00ebnaq\u00ebsie, disa serb\u00eb n\u00eb veri kan\u00eb ngritur barrikada n\u00eb rrug\u00eb dhe Qeveria e Kosov\u00ebs, me sugjerimin e bashk\u00ebsis\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ka shtyr\u00eb zbatimin e vendimit p\u00ebr dat\u00ebn 1 shtator.<\/p>\n<p><strong>Radio Evropa e Lir\u00eb:<\/strong>Zoti Shea, Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb u kan\u00eb mbetur edhe pak dit\u00eb \u2013 deri m\u00eb 1 shtator \u2013 p\u00ebr t\u00eb gjetur nj\u00eb zgjidhje p\u00ebr lirin\u00eb e l\u00ebvizjes. Serbia thot\u00eb se \u00ebsht\u00eb duke k\u00ebrkuar kompromis, por kryeministri i Kosov\u00ebs, Albin Kurti, tha t\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn se do t\u2019u p\u00ebrmbahet vendimeve t\u00eb m\u00ebparshme p\u00ebr targat dhe dokumentet e udh\u00ebtimit. A keni frik\u00eb nga p\u00ebrshkall\u00ebzimi i situat\u00ebs n\u00eb terren, n\u00eb dit\u00ebt e ardhshme, n\u00eb veri t\u00eb Kosov\u00ebs?<\/p>\n<p><strong>Jamie Shea:<\/strong> Atje ndodhet KFOR-i. [Mbi] 3.700 trupat e NATO-s n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb, padyshim, t\u00eb vet\u00ebdijshme p\u00ebr situat\u00ebn. Kan\u00eb qen\u00eb q\u00ebkur ka shp\u00ebrthyer problemi n\u00eb korrik. Jan\u00eb vendosur n\u00eb rrug\u00ebt kryesore, sidomos n\u00eb veri, duke mbajtur syt\u00eb kah kufijt\u00eb dhe duke bashk\u00ebpunuar me Policin\u00eb e Kosov\u00ebs. Shpresojm\u00eb se nuk do t\u00eb ket\u00eb probleme, nuk do t\u00eb ket\u00eb bllokada n\u00eb rrug\u00eb nga serb\u00ebt lokal\u00eb. Por, jam i sigurt se KFOR-i, duke e ditur afatin e 1 shtatorit, \u00ebsht\u00eb mir\u00eb i p\u00ebrgatitur.<\/p>\n<p>Shpresoj, sidomos pas takimit n\u00eb Bruksel m\u00eb 18 gusht, t\u00eb organizuar nga BE-ja, pal\u00ebt [Kosova dhe Serbia] t\u00eb heqin dor\u00eb nga retorika nxit\u00ebse. Kam d\u00ebgjuar [presidentin serb] Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7 t\u00eb ket\u00eb th\u00ebn\u00eb se kosovar\u00ebt duan q\u00eb popullata serbe t\u00eb largohet nga Kosova. Ky \u00ebsht\u00eb absurditet total. T\u00eb gjith\u00eb e dim\u00eb. Pra, t\u00eb hiqet dor\u00eb nga kjo retorik\u00eb, e cila nxeh situat\u00ebn.<\/p>\n<p>Shpresoj po ashtu \u2013 derisa i afrohemi afatit t\u00eb 1 shtatorit \u2013 se BE-ja mund t\u00eb organizoj\u00eb nj\u00eb takim tjet\u00ebr midis [kryeministrit t\u00eb Kosov\u00ebs, Albin] Kurti dhe Vu\u00e7i\u00e7it, n\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb gjetur nj\u00eb lloj zgjidhjeje, sidomos p\u00ebr modalitetet e zbatimit [t\u00eb vendimeve n\u00eb terren]. Mendoj se modalitetet e zbatimit jan\u00eb ky\u00e7e, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb kriza t\u00eb qet\u00ebsohet dhe t\u00eb ecim p\u00ebrpara.<\/p>\n<p>Prania e NATO-s n\u00eb Kosov\u00eb tregon se \u201csituata nuk \u00ebsht\u00eb stabile\u201d<\/p>\n<p><strong>Radio Evropa e Lir\u00eb<\/strong>: Ju keni qen\u00eb z\u00ebdh\u00ebn\u00ebs i NATO-s gjat\u00eb nd\u00ebrhyrjes s\u00eb saj p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb fund kriz\u00ebs humanitare n\u00eb Kosov\u00eb, n\u00eb vitin 1999. M\u00eb shum\u00eb se 23 vjet m\u00eb von\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb tensioneve t\u00eb rritura midis Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, NATO thot\u00eb se \u00ebsht\u00eb gati t\u00eb intervenoj\u00eb n\u00ebse rrezikohet stabiliteti. Sa shqet\u00ebsuese \u00ebsht\u00eb kjo?<\/p>\n<p><strong>Jamie Shea<\/strong>: KFOR-i [misioni paqeruajt\u00ebs i NATO-s] \u00ebsht\u00eb ende n\u00eb Kosov\u00eb. NATO-ja ka l\u00ebn\u00eb Afganistanin \u2013 edhe pse e di se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rr\u00ebfim tjet\u00ebr. NATO-ja ka l\u00ebn\u00eb Bosnj\u00ebn, e cila \u00ebsht\u00eb dor\u00ebzuar te BE-ja, shum\u00eb vite m\u00eb par\u00eb. Por, NATO-ja \u00ebsht\u00eb ende n\u00eb Kosov\u00eb. Natyrisht, nuk i ka m\u00eb 40.000 trupa, i ka [mbi] 3.700. Por, fakti q\u00eb jan\u00eb atje, tregon se situata nuk \u00ebsht\u00eb stabilizuar dhe normalizuar ende t\u00ebr\u00ebsisht. NATO-ja n\u00eb Bruksel duhet t\u00eb ket\u00eb trupa rezerv\u00eb, q\u00eb mund t\u00eb d\u00ebrgohen shpejt n\u00eb Kosov\u00eb, n\u00eb rast t\u00eb kriz\u00ebs. Duhet t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb plan evakuimi, po ashtu.<\/p>\n<p>Dhe po, si z\u00ebdh\u00ebn\u00ebs i NATO-s n\u00eb vitin 1999, un\u00eb jam personi i par\u00eb q\u00eb m\u00eb vjen keq q\u00eb nuk kemi pasur nj\u00eb zgjidhje p\u00ebrfundimtare midis Beogradit dhe Prishtin\u00ebs, e cila do t\u00eb mund\u00ebsonte q\u00eb Kosova t\u00eb b\u00ebhej e pavarur n\u00eb kuptimin e plot\u00eb t\u00eb fjal\u00ebs, duke u njohur nga fqinj\u00ebt e saj dhe nga pjesa tjet\u00ebr e komunitetit nd\u00ebrkomb\u00ebtar.<\/p>\n<p>Edhe pse, aktualisht, t\u00eb gjith\u00eb ne mendojm\u00eb p\u00ebr Ukrain\u00ebn dhe gjasht\u00ebmujorin e nisjes s\u00eb luft\u00ebs ruse atje, NATO-ja duhet t\u00eb mbaj\u00eb nj\u00eb sy edhe n\u00eb Ballkan, natyrisht.<\/p>\n<p><strong>Radio Evropa e Lir\u00eb: <\/strong>Trupat paqeruajt\u00ebse t\u00eb NATO-s kan\u00eb rritur tashm\u00eb pranin\u00eb n\u00eb veri t\u00eb Kosov\u00ebs. A \u00ebsht\u00eb ky ndonj\u00eb sinjal?<\/p>\n<p><strong>Jamie Shea:<\/strong> KFOR-i duhej ta rriste pranin\u00eb n\u00eb veri, p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb p\u00ebrballoj\u00eb \u00e7do problem. \u00cbsht\u00eb detyr\u00eb e tij t\u00eb ruaj\u00eb mjedisin e siguris\u00eb. Kam par\u00eb q\u00eb Vu\u00e7i\u00e7 ka deklaruar se n\u00ebse NATO-ja nuk mund ta ruaj\u00eb paqen, ne, serb\u00ebt, do ta b\u00ebjm\u00eb k\u00ebt\u00eb. Jo, faleminderit! Nuk ka nevoj\u00eb. Mendoj se NATO-ja duhet t\u2019i tregoj\u00eb Beogradit se \u00ebsht\u00eb plot\u00ebsisht n\u00eb gjendje t\u00eb vazhdoj\u00eb mandatin e saj, q\u00eb \u00ebsht\u00eb ruajtja e siguris\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe serb\u00ebt, dhe se Beogradi nuk ka asnj\u00eb rol n\u00eb Kosov\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim.<\/p>\n<p><strong>Radio Evropa e Lir\u00eb: <\/strong>Po, edhe un\u00eb desha t\u00eb ndalem te kjo deklarat\u00eb e Vu\u00e7i\u00e7it. Edhe pse nuk ka asnj\u00eb prov\u00eb se serb\u00ebt e Kosov\u00ebs jan\u00eb t\u00eb k\u00ebrc\u00ebnuar, sa ju shqet\u00ebson kjo deklarat\u00eb?<\/p>\n<p>Jamie Shea: Si\u00e7 e thash\u00eb edhe pak m\u00eb her\u00ebt, e kjo vlen edhe p\u00ebr Albin Kurtin, \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb ulet toni i retorik\u00ebs, sidomos kur nuk ka baz\u00eb, dhe t\u00eb veprohet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb pragmatike. P\u00ebr shembull, pas ngjarjeve t\u00eb korrikut, kosovar\u00ebt jan\u00eb pajtuar t\u00eb shtyjn\u00eb zbatimin e vendimeve deri m\u00eb 1 shtator, p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb koh\u00eb hartimit t\u00eb nj\u00eb strategjie t\u00eb duhur p\u00ebr zbatim. I kemi ende edhe disa dit\u00eb.<\/p>\n<p>Un\u00eb mendoj se \u00ebsht\u00eb krejt\u00ebsisht e arsyeshme q\u00eb njer\u00ebzit q\u00eb jetojn\u00eb si qytetar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, t\u00eb vozisin makina me targa t\u00eb Kosov\u00ebs dhe t\u00eb ken\u00eb karta identiteti [t\u00eb Kosov\u00ebs].<\/p>\n<p>Marrim shembull Skocin\u00eb, vendin tim, ku ka nj\u00eb autonomi t\u00eb madhe, por njer\u00ebzit ende qarkullojn\u00eb me targa t\u00eb Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Bashkuar dhe kan\u00eb pasaporta t\u00eb Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Bashkuar, pa komprometuar n\u00eb asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb autonomin\u00eb dhe kompetencat e Qeveris\u00eb skoceze.<\/p>\n<p>Rus\u00ebt po ia \u201cshpaguajn\u00eb\u201d mb\u00ebshtetjen Serbis\u00eb<\/p>\n<p><strong>Radio Evropa e Lir\u00eb: <\/strong>Rusia, po ashtu, ka akuzuar Qeverin\u00eb e Kosov\u00ebs dhe aleat\u00ebt e saj per\u00ebndimor\u00eb p\u00ebr shkelje t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb serb\u00ebve dhe p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb nxitur dhun\u00eb. M\u00eb her\u00ebt, Moska \u00ebsht\u00eb akuzuar p\u00ebr nxitje t\u00eb jostabilitetit dhe trazirave n\u00eb Ballkan. A mendoni se Rusia mund t\u00eb ket\u00eb pasur dor\u00eb n\u00eb protestat e fundit n\u00eb Kosov\u00eb?<\/p>\n<p><strong>Jamie Shea:<\/strong> \u00cbsht\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb thuhet. Nga pozita ku jam sot, si akademik, jo si zyrtar i NATO-s, \u00ebsht\u00eb v\u00ebshtir\u00eb ta them k\u00ebt\u00eb me ndonj\u00eb prov\u00eb ose siguri. Por, \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb q\u00eb Rusia mban an\u00ebn e Serbis\u00eb. Ajo e ka ndihmuar Serbin\u00eb q\u00eb ta pengoj\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimin e Kosov\u00ebs n\u00eb organizata nd\u00ebrkomb\u00ebtare, e ka mb\u00ebshtetur fushat\u00ebn e Serbis\u00eb p\u00ebr mosnjohjen e Kosov\u00ebs\u2026<\/p>\n<p>E dim\u00eb, po ashtu, q\u00eb dit\u00ebve t\u00eb fundit ministri i Brendsh\u00ebm i Serbis\u00eb, Aleksandar Vulin, ka qen\u00eb n\u00eb Mosk\u00eb. Dhe, n\u00eb koh\u00ebn kur regjimi i [presidentit rus, Vladimir] Putin \u00ebsht\u00eb i izoluar nd\u00ebrkomb\u00ebtarisht, p\u00ebr shkak t\u00eb luft\u00ebs n\u00eb Ukrain\u00eb, shum\u00eb pak njer\u00ebz shkojn\u00eb n\u00eb Mosk\u00eb. \u00cbsht\u00eb interesante q\u00eb vendi i vet\u00ebm q\u00eb refuzon t\u2019i vendos\u00eb sanksione Rusis\u00eb [p\u00ebr shkak t\u00eb pushtimit t\u00eb Ukrain\u00ebs] \u00ebsht\u00eb Serbia dhe zyrtar\u00ebt e saj shkojn\u00eb e vizitojn\u00eb Mosk\u00ebn.<\/p>\n<p>Rusia ka shum\u00eb, shum\u00eb pak miq p\u00ebr momentin. Serbia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga vendet e pakta q\u00eb merret me t\u00eb. Dhe, un\u00eb supozoj se rus\u00ebt ndihen t\u00eb detyruar q\u00eb t\u2019ia shpaguajn\u00eb Serbis\u00eb k\u00ebt\u00eb, duke i dh\u00ebn\u00eb mb\u00ebshtetje p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje q\u00eb lidhen me Kosov\u00ebn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb koh\u00ebn e tensioneve t\u00eb larta midis Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, ish-zyrtari i lart\u00eb i NATO-s, Jamie Shea, u b\u00ebn thirrje t\u00eb dyja pal\u00ebve q\u00eb t\u00eb heqin dor\u00eb nga retorika nxit\u00ebse dhe t\u00eb p\u00ebrqendrohen te gjetja e zgjidhjes p\u00ebr lirin\u00eb e l\u00ebvizjes. Ai tha s p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr sigurin\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb misioni i NATO-s, KFOR, i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2020,"featured_media":279838,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2006,231],"tags":[],"class_list":{"0":"post-279836","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kosova","8":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/279836","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2020"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=279836"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/279836\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/279838"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=279836"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=279836"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=279836"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}