{"id":28046,"date":"2016-12-12T18:26:55","date_gmt":"2016-12-12T16:26:55","guid":{"rendered":"http:\/\/zjarr.tv\/?p=28046"},"modified":"2016-12-12T18:28:04","modified_gmt":"2016-12-12T16:28:04","slug":"nje-grusht-tjeter-i-beqes-per-spitalet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/nje-grusht-tjeter-i-beqes-per-spitalet\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb grusht tjet\u00ebr i Beqes p\u00ebr spitalet"},"content":{"rendered":"<p>Prej disa dit\u00ebsh lajmet e TV kan\u00eb folur p\u00ebr nj\u00eb protest\u00eb t\u00eb teknik\u00ebve t\u00eb labotaror\u00ebve spitalor\u00eb q\u00eb i trembeshin privatizimit t\u00eb tyre. N\u00eb shum\u00eb raste ajo \u00ebsht\u00eb asociuar me frik\u00ebn e protestuesve se mos humbisnin vendin e pun\u00ebs. N\u00eb fakt, ajo q\u00eb po ndodh rrezikon t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00eb dhe me pasoja shum\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha.<\/p>\n<p>Ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb ka planifikuar t\u00eb kaloj\u00eb n\u00eb duar t\u00eb privat\u00ebve totalin e <strong>18 laborator\u00ebve<\/strong>, ku b\u00ebhen analizat e t\u00eb shtruarve apo urgjencave mjeksore t\u00eb spitaleve publike. Dhe e gjitha kjo \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb n\u00eb nj\u00eb fsheht\u00ebsi t\u00eb plot\u00eb, duke iu shmangur kushteve m\u00eb minimale t\u00eb transparenc\u00ebs.<\/p>\n<p>Ky lajm u mor vesh vet\u00ebm kur deputet\u00ebt pan\u00eb se n\u00eb buxhetin e vitit 2017 ishte planifikuar t\u00eb jepeshin <strong>8 milion\u00eb USD<\/strong>, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb projekt t\u00eb futur n\u00eb t\u00eb famshmen suaz\u00eb t\u00eb <strong>PPP<\/strong>(Partneritet Publik Privat) t\u00eb mjeksis\u00eb. Kur n\u00eb komisionin e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, n\u00eb dat\u00eb 5 dhjetor, deputet\u00ebt e opozit\u00ebs e pyet\u00ebn ministrin Ilir Beqja p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje, ai e pranoi n\u00eb parim por tha se raporti i fisibilitetit q\u00eb qeveria ia ka ngarkuar kompanis\u00eb IFC ende nuk ka mbaruar.<\/p>\n<p>Po at\u00ebhere si u planifikuan 8 milion\u00eb USD n\u00eb buxhet, ishte pyetja q\u00eb lindi menj\u00ebher\u00eb?<\/p>\n<p>Duket qart\u00eb se kjo ministri, q\u00eb ka filluar t\u00eb leht\u00ebsoj\u00eb xhepat e shqiptar\u00ebve p\u00ebrmes koncesioneve, \u00ebsht\u00eb e bindur p\u00ebr t\u00eb vazhduar k\u00ebt\u00eb rrug\u00eb. Prandaj transparenca \u00ebsht\u00eb minimale. Prandaj n\u00eb k\u00ebt\u00eb proces t\u00eb imagjinuar q\u00eb n\u00eb vitin 2007, t\u00eb cilin qeveria e m\u00ebparshme nuk e miratoi p\u00ebr shkak t\u00eb rreziqeve q\u00eb p\u00ebrmbante, nuk ka pasur asnj\u00eb pik\u00eb transparence. Nga diskutimi i tij jan\u00eb shmangur t\u00eb gjith\u00eb profesor\u00ebt dhe specialist\u00ebt e fush\u00ebs.<\/p>\n<p>Pik\u00ebrisht, nisur nga fakti se nj\u00eb koncesion m\u00eb shum\u00eb nga ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb po b\u00ebhej tin\u00ebz. Pavar\u00ebsisht se nuk ishte e leht\u00eb, sepse nga bunkeri i <strong>Beqes<\/strong> nuk del asnj\u00eb e dh\u00ebn\u00eb, (p\u00ebrpos nj\u00eb letre q\u00eb ministri i ka d\u00ebrguar shoqat\u00ebs s\u00eb Teknik\u00ebve t\u00eb mjeteve laboratorike t\u00eb laborator\u00ebve), ne kontaktuam me shum\u00eb specialist\u00eb t\u00eb fush\u00ebs, mjek\u00eb, profesor\u00eb dhe punonj\u00ebs q\u00eb b\u00ebjn\u00eb n\u00eb terren analizat e t\u00eb s\u00ebmur\u00ebve.<\/p>\n<p>Alarmi q\u00eb ata japin p\u00ebr k\u00ebt\u00eb biznes, q\u00eb me sa duket n\u00eb em\u00ebr t\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb falas Rilindja po e p\u00ebrdor p\u00ebr t\u00eb mbushur xhepat, nuk \u00ebsht\u00eb i zakont\u00eb. N\u00ebse t\u00eb 18 laborator\u00ebt spitalor\u00eb t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb do t\u00eb kalojn\u00eb n\u00eb duar t\u00eb privatit rreziqet jan\u00eb t\u00eb m\u00ebdha. Fillimisht p\u00ebr t\u00eb s\u00ebmur\u00ebt dhe pacient\u00ebt, pastaj p\u00ebr universitetin mjeksor q\u00eb zhvillon praktikat n\u00eb k\u00ebto laborator\u00eb dhe, s\u00eb fundi, p\u00ebr vet\u00eb buxhetin e shtetit, i cili nga viti n\u00eb vit do t\u00eb r\u00ebndohet gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb ashtu sikurse ndodhi me koncesionin e Check Up.<\/p>\n<p>Nga konkluzionet qe u nxorren nga ballafaqimi me mjek\u00ebt dhe punonj\u00ebsit e sektorit, rezultoi se nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb till\u00eb, si ajo e \u201cprivatizimit\u201d total t\u00eb sh\u00ebrbimit t\u00eb analizave tek spitalet publike, nuk ka guxuar ta nd\u00ebrmarr\u00eb asnj\u00eb vend europian. N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi praktikat e PPP n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi, aq n\u00eb mod\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, nuk kan\u00eb rezultuar efikase n\u00eb asnj\u00eb vend per\u00ebndimor. Ato z\u00ebn\u00eb vet\u00ebm 1% t\u00eb investimeve n\u00eb k\u00ebto vende, me p\u00ebrjashtim t\u00eb Anglis\u00eb dhe Portugalis\u00eb. Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb k\u00ebtu tek ne po planifikohet dh\u00ebnia me nj\u00eb dor\u00eb e 18 laborator\u00ebve, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb sot 80% t\u00eb tregut t\u00eb analizave mjeksore.<\/p>\n<p>Po cili \u00ebsht\u00eb rreziku?<\/p>\n<p>Ai konsiston n\u00eb uljen e cil\u00ebsis\u00eb s\u00eb gjetjes s\u00eb diagnoz\u00ebs p\u00ebr pacient\u00ebt. Sepse vendimarrja p\u00ebr k\u00ebt\u00eb do ta kaloj\u00eb nga mjek\u00ebt dhe profesor\u00ebt tek nj\u00eb kompani private, e cila \u00ebsht\u00eb e nisur nga fitimi dhe jo nga cil\u00ebsia e analiz\u00ebs s\u00eb pacientit. \u201cShpesh her\u00eb mua m\u00eb ndodh t&#8217;ua kthej dy- tre her\u00eb analizat teknik\u00ebve t\u00eb mij, p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb rezultat sa m\u00eb t\u00eb sakt\u00eb, q\u00eb i sh\u00ebrben diagnostifikimit t\u00eb s\u00ebmundjes, por me nj\u00eb privat, q\u00eb do t\u00eb rimbursohet vet\u00ebm nj\u00eb her\u00eb p\u00ebr analizat e nj\u00eb t\u00eb s\u00ebmuri, kjo ka rrezik t\u00eb mos t\u00eb ndodh\u00eb\u201d, thot\u00eb nj\u00eb mjeke e <strong>QSUT.<\/strong>\u00a0Prandaj mjek\u00ebt e laborator\u00ebve i tremben k\u00ebsaj nisme t\u00eb qeveris\u00eb duke pasur frik\u00eb se kalimi n\u00eb duar private i komand\u00ebs s\u00eb laborator\u00ebve spitalor\u00eb do t\u00eb c\u00ebnoj\u00eb pavar\u00ebsin\u00eb e vendimmarrjes mjek\u00ebsore dhe do shfuqizoj\u00eb autonomin\u00eb e mjek\u00ebve.<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr aspekt q\u00eb c\u00ebnohet \u00ebsht\u00eb edhe fakti se k\u00ebto laborator\u00eb jan\u00eb qendra arsimore p\u00ebr student\u00ebt e universitetit t\u00eb mjeksis\u00eb. Po n\u00eb rast se ata fillojn\u00eb e komandohen nga privat\u00eb, ku do t\u00eb paraktikojn\u00eb 800 student\u00ebt e mjeksis\u00eb q\u00eb kalojn\u00eb \u00e7do vit nga k\u00ebto laborator\u00eb? Ku do t\u00eb kryhet puna k\u00ebrkimore shkencore? Ku do t\u00eb specializohen mjek\u00ebt laborant\u00eb?<\/p>\n<p>Nj\u00eb tjet\u00ebr problem q\u00ebndron edhe n\u00eb faktin se duke qen\u00eb se t\u00eb 18 laborator\u00ebt e spitaleve publike p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 80% t\u00eb totalit t\u00eb analizave q\u00eb kryhen n\u00eb vend, kalimi i tyre tek nj\u00eb kompani e vetme private do t\u00eb krijonte nj\u00eb <strong>situat\u00eb monopol<\/strong>.<\/p>\n<p>Dhe kjo do t\u00eb sillte dy pasoja. E para, sh\u00ebrbimi diagnostifikues do t\u00eb ulej sepse privati do t\u00eb merrte aparaturat laboratorike dhe kitet tek nj\u00eb furnitor i vet\u00ebm me t\u00eb cilin do t\u00eb lidhte kontrat\u00eb e si pasoj\u00eb nuk do lejohej shum\u00ebllojshm\u00ebria e disa firmave, kur dihet se p\u00ebr disa analiza ka kompani q\u00eb japin rezultate m\u00eb t\u00eb mira dhe p\u00ebr disa analiza, jan\u00eb firma t\u00eb tjera q\u00eb japin garanci.<\/p>\n<p>Por kjo situat\u00eb monopol do ta b\u00ebj\u00eb at\u00eb q\u00eb do t\u00eb marr\u00eb drit\u00ebn jeshile nga Ilir Beqja t\u00eb pakontrolluesh\u00ebm si p\u00ebr cil\u00ebsin\u00eb, si p\u00ebr sigurin\u00eb po ashtu edhe p\u00ebr koston (ato do t\u00eb paguhen me para publike) t\u00eb analizave q\u00eb do t\u00eb kryehen.<\/p>\n<p>Nisur nga k\u00ebto arsye- ne k\u00ebtu p\u00ebr t\u00eb mos ngarkuar lexuesin kemi dh\u00ebn\u00eb vet\u00ebm maj\u00ebn e ajzbergut- specialist\u00ebt e sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb\u00a0sugjerojn\u00eb disa zgjidhje t\u00eb tjera. Ata pretendojn\u00eb se n\u00ebse qeveria ka parashikuar nj\u00eb trefishim t\u00eb buxhetit p\u00ebr k\u00ebt\u00eb sektor (8 milion\u00eb USD) do t\u00eb qe m\u00eb mir\u00eb q\u00eb ajo ta jepte nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb k\u00ebtyre parave p\u00ebr p\u00ebrmir\u00ebsimin e laboratorv\u00eb universitar\u00eb n\u00eb vend. Dhe pjes\u00ebn tjet\u00ebr ta shpenzonte p\u00ebr projekte pilot PPP me spitalet rajonal\u00eb. K\u00ebshtu edhe do t\u00eb ruhej sektori publik, edhe ne nuk do t\u00eb b\u00ebheshim i vetmi vend per\u00ebndimor q\u00eb e ka zhdukur k\u00ebt\u00eb sektor.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, dh\u00ebnia me koncesion e k\u00ebtij sh\u00ebrbimi bie dhe ndesh me filozofin\u00eb e qeveris\u00eb Rama, e cila deri m\u00eb tani ka th\u00ebn\u00eb se e ka p\u00ebrdorur PPP vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb financuar projekte p\u00ebr t\u00eb cilat buxheti i shtetit nuk ka para. Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb projekti i laborator\u00ebve t\u00eb analizave mjeksore nuk \u00ebsht\u00eb i kushtuesh\u00ebm sepse kompanit\u00eb e b\u00ebjn\u00eb vet\u00eb investimin m\u00eb t\u00eb madh, ato i sjellin vet\u00eb aparaturat moderne mjafton q\u00eb laborator\u00ebt t\u00eb furnizohen me kite dhe paisje t\u00eb s\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs firm\u00eb (nj\u00ebsoj si kompanit\u00eb e kafeve q\u00eb t\u00eb sjellin ekspresin, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb t\u00eb marr\u00ebsh bustinat tek ato).<\/p>\n<p>Pra duke qen\u00eb se argumenti i kostos t\u00eb madhe bie, duke qen\u00eb se ky koncesionim krijon nj\u00eb situat\u00eb monopol, duke qen\u00eb se ky sektor \u00ebsht\u00eb nga m\u00eb fitimprur\u00ebsit e bot\u00ebs mjeksore (ndryshe nga kardiologjia apo onkologjikuu q\u00eb nuk kan\u00eb kurr\u00eb fitim) dyshimet jan\u00eb se me k\u00ebt\u00eb nism\u00eb po b\u00ebhet pazari i radh\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebr fitime personale, po i jepet nj\u00eb grusht tjet\u00ebr sistemit sh\u00ebndet\u00ebsor.<\/p>\n<p>Aq m\u00eb tep\u00ebr q\u00eb eksperiencat bot\u00ebrore po flasin gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr d\u00ebshtimit e formave PPP n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi. K\u00ebshtu pasi eksperienca t\u00eb ngjashme jan\u00eb provuar n\u00eb Kanada, Unioni i Profesionist\u00ebve t\u00eb Sh\u00ebndetit t\u00eb k\u00ebtij vendi arriti n\u00eb p\u00ebrfundimin se: \u201cP\u00ebr mos riaplikimin e Partneritetit Publik Privat, i cili sh\u00ebrben p\u00ebr t\u00eb rritur fitimet e korporatave por ul kontrollin e sh\u00ebrbimit laboratorik dhe shton riskun financiar\u201d.<\/p>\n<p>Pas k\u00ebtij citimi, debatet jan\u00eb t\u00eb kota. E vetmja enigm\u00eb q\u00eb mbetet tani \u00ebsht\u00eb: Cila do t\u00eb jet\u00eb kompania q\u00eb do t\u00eb p\u00ebrfitoj\u00eb dhurat\u00ebn monopol q\u00eb po i p\u00ebrgatit Ilir Beqja.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prej disa dit\u00ebsh lajmet e TV kan\u00eb folur p\u00ebr nj\u00eb protest\u00eb t\u00eb teknik\u00ebve t\u00eb labotaror\u00ebve spitalor\u00eb q\u00eb i trembeshin privatizimit t\u00eb tyre. N\u00eb shum\u00eb raste ajo \u00ebsht\u00eb asociuar me frik\u00ebn e protestuesve se mos humbisnin vendin e pun\u00ebs. N\u00eb fakt, ajo q\u00eb po ndodh rrezikon t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00eb dhe me pasoja shum\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2044,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,231,233,243,1,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-28046","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-aktualitet","7":"category-lajme","8":"category-shendeti","9":"category-skandale-lajme","10":"category-uncategorized-sq","11":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28046","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2044"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28046"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28046\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28046"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28046"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28046"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}