{"id":282051,"date":"2022-09-06T20:02:29","date_gmt":"2022-09-06T18:02:29","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=282051"},"modified":"2022-09-06T20:02:29","modified_gmt":"2022-09-06T18:02:29","slug":"dallendyshet-qe-paralajmerojne-fashizmin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/dallendyshet-qe-paralajmerojne-fashizmin\/","title":{"rendered":"Dall\u00ebndyshet q\u00eb paralajm\u00ebrojn\u00eb fashizmin"},"content":{"rendered":"<p>Nga Andi Bushati<\/p>\n<p>Ngjarjet e fundit kan\u00eb nxjerr\u00eb me m\u00eb shum\u00eb forc\u00eb n\u00eb pah nj\u00eb steriotip t\u00eb p\u00ebshtir\u00eb burokrati q\u00eb p\u00ebr hir t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, nuk i ka munguar asnj\u00ebher\u00eb peisazhit shqiptar. Nj\u00eb grua, deri nj\u00eb dit\u00eb m\u00eb par\u00eb zv\\ministre e nj\u00eb dikasteri t\u00eb nj\u00eb vendi t\u00eb NATO-s, pranon t\u00eb largohet nga detyra e saj, dhe q\u00eb t\u00eb nes\u00ebrmen e nis pun\u00ebn e re, duke zbatuar nj\u00eb urdh\u00ebr q\u00eb paraardh\u00ebsi refuzonte ta plot\u00ebsonte: i fut rruspat nj\u00eb biznesi turizmi n\u00eb kulm t\u00eb sezonit, pa dashur t\u00eb dij\u00eb se shteti i kishte dh\u00ebn\u00eb leje dhe e kishte toleruar p\u00ebr vite me radh\u00eb. Disa t\u00eb ngjash\u00ebm t\u00eb saj, nisur nga nj\u00eb email anonim, pranojn\u00eb t\u00eb b\u00ebhen kamikaz\u00eb t\u00eb \u00e7\u2019autoritetit t\u00eb dosjeve, p\u00ebr ti sh\u00ebrbyer regjimit q\u00eb t\u00eb eleminoj\u00eb nj\u00eb nga kund\u00ebrshtar\u00ebt kryesor\u00eb politik\u00eb. Nj\u00eb grup prokuror\u00ebsh, nga ata q\u00eb ambasador\u00ebt na i servirin si \u201cheronjt\u00eb e f\u00ebmijve tan\u00eb\u201d, marrin n\u00eb n\u00eb duar nj\u00eb denoncim qesharak, dhe vihen n\u00eb pun\u00eb p\u00ebr t\u00eb nj\u00ebjtin q\u00ebllim, pas nj\u00eb direktive t\u00eb shefit, se i gjith\u00eb vendi e do n\u00eb burg rivalin e tij.<\/p>\n<p>Kur p\u00ebrmend k\u00ebto raste pyetja e par\u00eb q\u00eb t\u00eb vjen n\u00eb mendje \u00ebsht\u00eb: \u00e7\u2019jan\u00eb k\u00ebta njer\u00ebz. A shpjegohet devotshm\u00ebria e tyre p\u00ebr t\u00eb sh\u00ebrbyer n\u00eb kund\u00ebrshtim me ligjin, p\u00ebrul\u00ebsia q\u00eb tregojn\u00eb ndaj urdhrave dhe aft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrrusur kurrizin, vet\u00ebm me karakterin dhe formimin e tyre? N\u00ebse nj\u00eb dall\u00ebndyshe e merr nga shit\u00ebse dhe e b\u00ebn drejtoresh\u00eb, a \u00ebsht\u00eb e aft\u00eb ajo pastaj p\u00ebr gjith\u00e7ka? A luajn\u00eb rol frustrimi seksual, t\u00eb qenit e pad\u00ebshiruar nga seksi tjet\u00ebr, cmira njer\u00ebzore, lig\u00ebsia apo hakmarrja e atij q\u00eb ngrihet nga margjinat p\u00ebr tu shfaqur n\u00eb ballin e shoq\u00ebris\u00eb, n\u00eb aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb sh\u00ebrbyer si kamzhik n\u00eb duart e epror\u00ebve?<\/p>\n<p>Ky lloj burokrati \u201cyes-man\u201d mund t\u00eb jet\u00eb edhe nj\u00eb kombinim i t\u00eb gjitha k\u00ebtyre bashk\u00eb, por nj\u00eb identikit t\u00eb tij, t\u00eb shkaqeve se p\u00ebrse vepron k\u00ebshtu, t\u00eb efekteve q\u00eb sjell dhe t\u00eb d\u00ebmeve q\u00eb prodhon e ka skicuar Hannah Arendt, n\u00eb esen\u00eb e saj t\u00eb shum\u00eb diskutuar, \u201cEichmani n\u00eb Jeruzalem\u201d. T\u00eb gjith\u00eb e din\u00eb se ai \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nazist i fmash\u00ebm, nj\u00eb ingranazh kryesor n\u00eb kampet hitleriane t\u00eb shfarrosjes n\u00eb mas\u00eb, historia e kapjes t\u00eb s\u00eb cilit nga sh\u00ebrbimet sekrete izraelite dhe gjykimi i tij n\u00eb shtetin e ri t\u00eb herbrenjve e b\u00ebri filozofen Arendt t\u00eb ndiqte procesin, p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb radiografin\u00eb e k\u00ebsaj mostre. Ajo mb\u00ebrriti n\u00eb konkluzionin shum\u00eb t\u00eb debatuesh\u00ebm se e keqja \u00ebsht\u00eb banale. Portreti q\u00eb ajo b\u00ebri p\u00ebr njeriun q\u00eb zbaton n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb \u00e7mendurake urdh\u00ebrat e Hitlerit ishte befasues. Ai \u00ebsht\u00eb nj\u00eb njeri i zakonsh\u00ebm, \u201cnormal\u201d, i pa mbrujtur me asnj\u00eb ideologji dhe i pa p\u00ebrsosur nga asnj\u00eb aspirat\u00eb. Eichmann \u00ebsht\u00eb i pa aft\u00eb t\u00eb mendoj\u00eb dhe i kryen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mekanike krimet e tij, sikur t\u00eb b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb aktivitet banal ditor. Ai i bindet sistemit pa ngritur pyetje p\u00ebr veten, i zhveshur nga dialogu i brend\u00ebsh\u00ebm, madje fare moskok\u00e7ar\u00ebs p\u00ebr faktin se jeton n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb cil\u00ebn \u00ebsht\u00eb i detyruar ta ndaj\u00eb me ata q\u00eb mendojn\u00eb ndryshe nga ai. Pra n\u00ebse mund ta p\u00ebrkufizojm\u00eb, kjo most\u00ebr q\u00eb simbolizon banalitetin e s\u00eb keqes, ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb sipas Arendt, me munges\u00ebn e nj\u00eb rezistence etike n\u00eb sken\u00ebn publike.<\/p>\n<p>Po ta krahasojm\u00eb tani profilin e njeriut q\u00eb n\u00eb luft\u00ebn e dyt\u00eb bot\u00ebrore \u00e7onte herbenjt\u00eb ne krematoriume me karakteristikat e zyrtar\u00ebve q\u00eb p\u00ebrdoin ruspat pa pyetur p\u00ebr ligj, q\u00eb fabrikojn\u00eb nga e para dosje t\u00eb s\u00eb shkuar\u00ebs, q\u00eb n\u00ebnshkruajn\u00eb tendera milion\u00ebsh pa asnj\u00eb lloj\u00eb animoziteti se po vidhet para e madhe, q\u00eb r\u00ebmbejn\u00eb pronat e qytetar\u00ebve, prishin sht\u00ebpi dhe biznese vet\u00ebm se k\u00ebshtu kan\u00eb vendosur ata sip\u00ebr, ngjashm\u00ebria \u00ebsht\u00eb e frikshme. As k\u00ebta t\u00eb dyt\u00ebt nuk mendojn\u00eb, as k\u00ebta nuk kan\u00eb skrupuj p\u00ebr m\u00ebnyr\u00ebn se si i shohin t\u00eb tjer\u00ebt p\u00ebrve\u00e7 shefit edhe ata jan\u00eb t\u00eb zakonsh\u00ebm, \u201cnormal\u00eb\u201d, thjesht\u00eb ingranazhe qorre t\u00eb nj\u00eb sistemi abuziv, t\u00eb zhveshur nga aft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb rezistenc\u00eb etike n\u00eb sfer\u00ebn publike. N\u00eb nj\u00eb sistem t\u00eb ndrysh\u00ebm, m\u00eb t\u00eb drejt\u00eb, m\u00eb t\u00eb hapur, m\u00eb demokratik, ata mund t\u00eb mos ishin b\u00ebr\u00eb as m\u00ebkatar\u00eb as kriminel\u00eb. Por \u00ebsht\u00eb verb\u00ebria e tyre, paaft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb v\u00ebn\u00eb trurin n\u00eb pun\u00eb, nj\u00eb lloj pandjeshm\u00ebrie p\u00ebr sentimentin e krup\u00ebs q\u00eb ngjallin tek t\u00eb tjer\u00ebt, q\u00eb i shnd\u00ebrron n\u00eb vegla t\u00eb nj\u00eb njeriu dhe t\u00eb piramid\u00ebs q\u00eb ka ngritur ai.<\/p>\n<p>Historia e treguar k\u00ebtu e gjys\u00ebm shekulli m\u00eb par\u00eb nga Hannah Arednt tregon se regjimi \u00e7njer\u00ebzor i Hitlerit, nuk mund t\u00eb mbahej n\u00eb k\u00ebmb\u00eb pa k\u00ebta p\u00ebrfaq\u00ebsues banal\u00eb t\u00eb s\u00eb keqes. Ndaj sa her\u00eb ndeshemi me shembuj t\u00eb till\u00eb gjithmon\u00eb duhet t\u00eb na mundoj\u00eb pyetja se mos ndoshta kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb far\u00eb q\u00eb rimbin vazhdimisht: Mos duke par\u00eb dallandyshet q\u00eb godasin me ruspa, q\u00eb fabrikojn\u00eb dosje, q\u00eb hapin procese me urdh\u00ebr, duhet t\u00eb ngrejm\u00eb vall\u00eb pyetjen p\u00ebr lindjen e nj\u00eb lloji t\u00eb ri fashizmi, nga ai q\u00eb shfryt\u00ebzon nj\u00ebr\u00ebz banal\u00eb, p\u00ebr t\u00eb zaptuar shtetin? Nj\u00eb gj\u00eb \u00ebsht\u00eb e qart\u00eb, egzistenca e tyre e shtuar nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ogur i mir\u00eb.\/Lapsi.al<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Andi Bushati Ngjarjet e fundit kan\u00eb nxjerr\u00eb me m\u00eb shum\u00eb forc\u00eb n\u00eb pah nj\u00eb steriotip t\u00eb p\u00ebshtir\u00eb burokrati q\u00eb p\u00ebr hir t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, nuk i ka munguar asnj\u00ebher\u00eb peisazhit shqiptar. Nj\u00eb grua, deri nj\u00eb dit\u00eb m\u00eb par\u00eb zv\\ministre e nj\u00eb dikasteri t\u00eb nj\u00eb vendi t\u00eb NATO-s, pranon t\u00eb largohet nga detyra e saj, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2030,"featured_media":185776,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,3365,3366,5380,231],"tags":[],"class_list":{"0":"post-282051","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-analize","9":"category-koment","10":"category-kryesore","11":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/282051","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2030"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=282051"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/282051\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/185776"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=282051"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=282051"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=282051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}