{"id":285528,"date":"2022-09-16T19:52:39","date_gmt":"2022-09-16T17:52:39","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=285528"},"modified":"2022-09-16T19:52:39","modified_gmt":"2022-09-16T17:52:39","slug":"ballkani-i-dehur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/ballkani-i-dehur\/","title":{"rendered":"\u00abBallkani i dehur\u00bb"},"content":{"rendered":"<p>Nga Ilir Yzeiri<\/p>\n<p>N\u00ebse do t\u2019i besojm\u00eb vullnetit t\u00eb kryeministrave t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Serbis\u00eb, Maqedonis\u00eb dhe Malit t\u00eb Zi, t\u00eb cil\u00ebt nism\u00ebn e \u00ab Ballkanit t\u00eb Hapur \u00bb e pag\u00ebzuan edhe me panairin e ver\u00ebs shqiptare q\u00eb u mbajt n\u00eb Beograd, at\u00ebher\u00eb metafora \u00ab Ballkani i dehur \u00bb q\u00eb p\u00ebrdorte shkrimtari dhe publicisti Jani Lili n\u00eb vitet \u201930-\u201840 duhet ridimensionuar. N\u00eb vitin 1945 ai shkruante : \u00ab Nj\u00eb tok\u00eb vullkan nga pasione dhe ndjenja t\u00eb fuqishme. Popuj q\u00eb u vlon p\u00ebrbrenda urrejtja, armiq\u00ebsia e gatuar me kalor\u00ebsin\u00eb, fisnik\u00ebria spontane me barbarin\u00eb. Pasionet k\u00ebtu nuk i zbut asnj\u00eb civilizim, asnj\u00eb kultur\u00eb nuk i qet\u00ebson. Dhe \u00e7do brez trash\u00ebgon nga ai parardh\u00ebs t\u00eb gjitha karakteristikat dalluese \u00bb.<\/p>\n<p>Ballkani duket sikur fle mbi k\u00ebto pasione dhe sa her\u00eb hedh nj\u00eb hap para, n\u00eb mes i del hendeku i madh i ndarjes plot me viktima q\u00eb ende nuk dihet ku i kan\u00eb eshtrat.<\/p>\n<p>Vera q\u00eb pin\u00eb n\u00eb Beograd lider\u00ebt e tre vendeve q\u00eb duan t\u00eb shohin nj\u00eb Ballkan ndryshe u ka thyer gotat e dollis\u00eb Turqis\u00eb dhe Greqis\u00eb. Dy vendet e NATO-s q\u00eb kan\u00eb anijet e tyre t\u00eb luft\u00ebs af\u00ebr nj\u00ebra-tjetr\u00ebs n\u00eb formacionet e Aleanc\u00ebs n\u00eb Mesdhe, e kan\u00eb rritur tensionin dhe ashp\u00ebrsin\u00eb e fjal\u00ebve sa q\u00eb t\u00eb krijohet p\u00ebrshtypja q\u00eb lufta mes tyre mund edhe t\u00eb mos jet\u00eb \u00e7\u00ebshtje fjal\u00ebsh. Akuzat q\u00eb i b\u00ebjn\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebs dhe k\u00ebrc\u00ebnimet me asgj\u00ebsime si ato mes atyre t\u00eb dehurve pas mesit t\u00eb nat\u00ebs t\u00eb kujtojn\u00eb gjithmon\u00eb at\u00eb q\u00eb thoshte Jani Lili se Ballkani \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb i dehur.<\/p>\n<p>Disa dit\u00eb m\u00eb par\u00eb shkrimtari rus Mihail Shishkin, n\u00eb nj\u00eb artikull t\u00eb botuar n\u00eb \u00ab Corriere della sera \u00bb, thoshte se bota ka hyr\u00eb n\u00eb luft\u00ebn e tret\u00eb bot\u00ebrore por nuk e beson ende. Duke iu referuar atdheut t\u00eb tij, Rusis\u00eb,\u00a0 ai shkruan se, edhe n\u00ebse Putini nd\u00ebrrohet apo vdes, ai q\u00eb do ta pasoj\u00eb at\u00eb do t\u00eb b\u00ebj\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn gj\u00eb sepse ai vend \u00ebsht\u00eb i dehur nga ideja e Rusis\u00eb s\u00eb madhe e t\u00eb shenjt\u00eb dhe t\u00eb tjer\u00ebt po i b\u00ebjn\u00eb asaj padrejt\u00ebsi. Ajo po martirizohet q\u00eb t\u2019u kthej\u00eb rus\u00ebve lavdin\u00eb e grabitur.<\/p>\n<p>N\u00eb Per\u00ebndim askush nuk do q\u00eb t\u00eb flitet p\u00ebr luft\u00ebn. T\u00eb gjith\u00eb duan t\u00eb bisedojn\u00eb p\u00ebr pushimet. Njer\u00ebzit jan\u00eb t\u00eb lodhur. Ata duan \u00e7mimet e q\u00ebndrueshme dhe nj\u00eb jet\u00eb t\u00eb qet\u00eb. P\u00ebr fat t\u00eb keq, thot\u00eb ai, i vetmi leksion q\u00eb mund t\u00eb nxjerrim \u00ebsht\u00eb se historia nuk na m\u00ebson asgj\u00eb. Edhe kur Hitleri nisi Luft\u00ebn, qytetar\u00ebt e asaj kohe mendonin p\u00ebr pushimet, p\u00ebr jet\u00ebn e qet\u00eb dhe uronin t\u00eb mos rriteshin \u00e7mimet. Kjo m\u00eb kujton, thot\u00eb ai, pamjen e nj\u00eb udh\u00ebtari q\u00eb kisha n\u00eb tren koh\u00eb m\u00eb par\u00eb. Ai mbante hapur nj\u00eb gazet\u00eb e cila n\u00eb faqen e par\u00eb kishte lajmet nga lufta n\u00eb Ukrain\u00eb dhe n\u00eb faqen e fundit fjal\u00ebkryqin. Kuptohet q\u00eb udh\u00ebtari im po mundohej t\u00eb zgjidhte fjal\u00ebkryqin.<\/p>\n<p>Ngjarjet e dit\u00ebve t\u00eb fundit n\u00eb Ukrain\u00eb i kan\u00eb b\u00ebr\u00eb optimist\u00eb ukrainasit dhe duket se fitorja mund t\u00eb jet\u00eb e af\u00ebrt. Mir\u00ebpo burime serioze besojn\u00eb se Putini nuk mund t\u00eb pranoj\u00eb humbjen. P\u00ebrdorimi i arm\u00ebve b\u00ebrthamore nuk duket m\u00eb si nj\u00eb gj\u00eb e larg\u00ebt.<\/p>\n<p>Kjo atmosfer\u00eb, ideja e Rusis\u00eb s\u00eb Shenjt\u00eb dhe pansllavizmi q\u00eb ushqen at\u00eb vijn\u00eb deri n\u00eb Ballkan dhe pavar\u00ebsisht ver\u00ebs q\u00eb mund t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb p\u00ebr t\u00eb trokitur gotat n\u00eb panair, serb\u00ebt dhe lidhja e tyre m\u00eb Rusin\u00eb e mbajn\u00eb gjithmon\u00eb t\u00eb ndezur afshin q\u00eb prodhon pasionet e Ballkanit t\u00eb dehur.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq bota \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb shum\u00eb e vog\u00ebl. Tani askush nuk mund ta ndiej\u00eb veten jasht\u00eb. Dikur Pers\u00ebt i kishim menduar vet\u00ebm si luft\u00ebtar\u00eb kund\u00ebr helen\u00ebve. Tani pasardh\u00ebsit e tyre, shteti iranian na kan\u00eb deklaruar at\u00eb q\u00eb me terma modern\u00eb quhet luft\u00eb kibernetike.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria i nd\u00ebrpreu marr\u00ebdh\u00ebniet me Iranin dhe kryeministri shqiptar urdh\u00ebroi largimin e personelit t\u00eb ambasad\u00ebs iraniane nga territori yn\u00eb. Aleat\u00ebt tan\u00eb strategjik\u00eb SHBA-t\u00eb e mb\u00ebshtet\u00ebn k\u00ebt\u00eb vendim dhe e siguruan kryeministrin ton\u00eb se ata do t\u00eb jen\u00eb n\u00eb krah t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb konflikt t\u00eb ri.<\/p>\n<p>Ky muaj nuk mund t\u00eb kaloj\u00eb pa rikujtuar 11 shtatorin, sulmin mbi Kullat binjake q\u00eb shenjoi nj\u00eb epok\u00eb t\u00eb re n\u00eb zhvillimin global. Megjith\u00ebse ende nuk \u00ebsht\u00eb zhvilluar asnj\u00eb gjyq p\u00ebr at\u00eb ngjarje tragjike, amerikan\u00ebt, por edhe gjith\u00eb vendet per\u00ebndimore e demokratike, e rikujtuan at\u00eb dit\u00eb p\u00ebr t\u00eb ritheksuar edhe nj\u00ebher\u00eb se e keqja nuk duhet t\u00eb harrohet, megjith\u00ebse nga historia, si\u00e7 thoshte shkrimtari rus Shishkin, ne m\u00ebsojm\u00eb shum\u00eb pak.<\/p>\n<p>Ky muaj do t\u00eb ket\u00eb edhe nj\u00eb dat\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb tashm\u00eb hyri n\u00eb memorien kolektive globale. U nda nga jeta mbret\u00ebresha e Anglis\u00eb Elisabeta II dhe bashk\u00eb me t\u00eb u largua edhe nj\u00eb pjes\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme jo vet\u00ebm e historis\u00eb britanike, por edhe e historis\u00eb bot\u00ebrore. Kujtimi p\u00ebr t\u00eb ishte i ndrysh\u00ebm n\u00eb vende t\u00eb ndryshme. Kuk\u00ebsi dhe kryetari i bashkis\u00eb s\u00eb atij qyteti e kujtuan me mir\u00ebnjohje mbret\u00ebresh\u00ebn dhe shpall\u00ebn edhe se do t\u00eb mbajn\u00eb nj\u00eb apo disa dit\u00eb zi p\u00ebr t\u00eb.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mir\u00ebnjohje sipas m\u00ebnyr\u00ebs shqiptare, por ka brenda edhe sinqeritetin e nj\u00eb krahine e cila n\u00eb koh\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira si k\u00ebto t\u00eb tranzicionit ka gjetur m\u00ebnyr\u00ebn ta falenderoj\u00eb mbret\u00ebresh\u00ebn p\u00ebr mund\u00ebsin\u00eb q\u00eb u ka krijuar atyre qindra e qindra banor\u00ebve t\u00eb asaj krahine t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ligjshme ose m\u00eb shum\u00eb t\u00eb paligjshme kan\u00eb nd\u00ebrtuar jet\u00ebn n\u00eb Angli dhe kan\u00eb ndihmuar familjet e tyre n\u00eb ato treva. Natyrisht, ky falenderim dhe kjo mir\u00ebnjohje p\u00ebr mbret\u00ebresh\u00ebn nuk prek cinizmin e nj\u00eb pjese t\u00eb shtypit britanik q\u00eb jo vet\u00ebm ka krijuar klishen\u00eb e shqiptarit t\u00eb paligjsh\u00ebm, por ka mbushur bot\u00ebn edhe me mij\u00ebra faqe skandalesh nga jeta e monarkis\u00eb. \/tema<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Ilir Yzeiri N\u00ebse do t\u2019i besojm\u00eb vullnetit t\u00eb kryeministrave t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Serbis\u00eb, Maqedonis\u00eb dhe Malit t\u00eb Zi, t\u00eb cil\u00ebt nism\u00ebn e \u00ab Ballkanit t\u00eb Hapur \u00bb e pag\u00ebzuan edhe me panairin e ver\u00ebs shqiptare q\u00eb u mbajt n\u00eb Beograd, at\u00ebher\u00eb metafora \u00ab Ballkani i dehur \u00bb q\u00eb p\u00ebrdorte shkrimtari dhe publicisti Jani Lili n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2030,"featured_media":285529,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,3365,3366,5380,231],"tags":[],"class_list":{"0":"post-285528","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-analize","9":"category-koment","10":"category-kryesore","11":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/285528","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2030"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=285528"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/285528\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/285529"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=285528"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=285528"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=285528"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}