{"id":412804,"date":"2025-03-15T11:02:35","date_gmt":"2025-03-15T10:02:35","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=412804"},"modified":"2025-03-15T11:02:35","modified_gmt":"2025-03-15T10:02:35","slug":"bageti-e-propagande","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/bageti-e-propagande\/","title":{"rendered":"Bag\u00ebti e propagand\u00eb"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb vitin 29 p.e.s., poeti romak Virgjili, i njohur sot m\u00eb s\u00eb shumti p\u00ebr epik\u00ebn n\u00eb vargje Eneida, botoi nj\u00eb poem\u00eb tjet\u00ebr, e cila quhet Gjeorgjika, ose Bujq\u00ebsia, sepse rast\u00ebsisht q\u00ebllon q\u00eb emri i autorit t\u00eb k\u00ebtij shkrimi n\u00eb greqishten e vjet\u00ebr do t\u00eb thot\u00eb bujk. Eneida \u00ebsht\u00eb e njohur p\u00ebr shqiptar\u00ebt p\u00ebr shkak se Henrik Lacaj i hyri pun\u00ebs drith\u00ebruese t\u00eb sjelljes s\u00eb saj n\u00eb shqip, nd\u00ebrsa Gjeorgjika, vepra e dyt\u00eb e madhe e Virgjilit, me sa kam dijeni, nuk \u00ebsht\u00eb sjell\u00eb kurr\u00eb.<\/p>\n<p>Gjeorgjika ka r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb madhe n\u00eb historin\u00eb e njer\u00ebzimit p\u00ebr shkak se, p\u00ebr aq sa dihet, \u00ebsht\u00eb hera e par\u00eb q\u00eb nd\u00ebrgjegjja shpirt\u00ebrore e bot\u00ebs, q\u00eb \u00ebsht\u00eb let\u00ebrsia, e sheh bujq\u00ebsin\u00eb dhe blegtorin\u00eb, bujkun dhe blegtorin, si dhe pun\u00ebn me balt\u00eb e me bajga, jo me p\u00ebrbuzjen e zakonshme q\u00eb i rezervohet k\u00ebsaj pjese t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb nga elitat, por si nj\u00eb idil, nj\u00eb \u00ebnd\u00ebrr, nj\u00eb bot\u00eb e paqme q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson lirin\u00eb, pavar\u00ebsin\u00eb nga autoriteti, dinjitetin.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga rr\u00ebfenjat e p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb poem\u00eb flet p\u00ebr nj\u00eb ish-pirat, tashm\u00eb i moshuar, me dit\u00ebt e tij t\u00eb pla\u00e7kitjes dhe dhunimit pas krah\u00ebve, duke u kujdesur p\u00ebr t\u00eb mbjellat e veta, ekspert n\u00eb hortikultur\u00eb dhe bletari. Ai i p\u00ebrshkruan k\u00ebto t\u00eb mira t\u00eb thjeshta si po aq madh\u00ebshtore sa pasurit\u00eb e mbret\u00ebrve.<\/p>\n<p>Virgjili ishte gjithashtu nj\u00eb poet oborri. Poema e tij Eneida u financua nga themeluesi i sundimit me nj\u00eb njeri n\u00eb Rom\u00eb, Augusti. Eneida rr\u00ebfen p\u00ebrrall\u00ebn q\u00eb romak\u00ebt i treguan vetes p\u00ebr origjin\u00ebn mitike t\u00eb vetes dhe pushtetit t\u00eb tyre. Nj\u00eb histori q\u00eb nis me arratisjen e heroit legjendar Enea nga Troja n\u00eb flak\u00eb, braktisjen e dashuris\u00eb s\u00eb tij p\u00ebr hat\u00ebr t\u00eb fatit t\u00eb paracaktuar p\u00ebr fam\u00eb dhe pushtet dhe themelimit t\u00eb Rom\u00ebs, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrfunduar me sundimin e Augustit.<\/p>\n<p>Edhe supozimi i tij q\u00eb, kur je bujk a blegtor, t\u00eb jep mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb mos e \u00e7ash kok\u00ebn p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb pyet\u00ebse se kush \u00ebsht\u00eb njeriu q\u00eb po sundon dhe se si po e b\u00ebn pun\u00ebn e menaxhimit t\u00eb t\u00eb mirave t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta ky q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb krye, \u00ebsht\u00eb qartazi nj\u00eb model propagande. Augusti t\u00eb ka dh\u00ebn\u00eb mund\u00ebsin\u00eb q\u00eb t\u00eb jesh i lir\u00eb me delet e me dhit\u00eb e tua, k\u00ebshtu q\u00eb mos e vrit mendjen se nuk \u00ebsht\u00eb puna jote se kush qeveris e si qeveris.<\/p>\n<p>Struktura e Eneid\u00ebs u p\u00ebrdor shekuj m\u00eb von\u00eb nga Marin Barleti p\u00ebr t\u00eb sjell\u00eb Historin\u00eb e Sk\u00ebnderbeut di\u00e7ka q\u00eb u v\u00ebrejt nga studiuesja daneze Minna Skafte Jensen.<\/p>\n<p>Ndjenjat njer\u00ebzore q\u00eb zbuloi Virgjili mbi dy mij\u00eb vjet t\u00eb shkuara dhe d\u00ebshirat e njeriut p\u00ebr boll\u00ebk dhe liri dhe gjetja e realizimit t\u00eb k\u00ebtyre d\u00ebshirave te bujq\u00ebsia e blegtoria jan\u00eb b\u00ebr\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb t\u00eb gjith\u00eb historis\u00eb, sh\u00ebnjest\u00ebr e propaganduesve.<\/p>\n<p>Idilizimi i bujq\u00ebsis\u00eb nga Virgjili dhe t\u00eb shumt\u00eb m\u00eb pas tij, v\u00ebshtir\u00eb se i mbijeton dot k\u00ebndv\u00ebshtrimit kritik t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb ndjenjave njer\u00ebzore p\u00ebr propagand\u00eb. P\u00ebr shembull, nj\u00eb fotografi keci p\u00ebrcjell ndjenjat e rinis\u00eb, gjall\u00ebris\u00eb, jet\u00ebs s\u00eb lumtur dhe munges\u00ebs s\u00eb nevoj\u00ebs p\u00ebr mendime t\u00eb komplikuara. Ajo q\u00eb nuk shfaqet n\u00eb foto \u00ebsht\u00eb q\u00eb, me gjasa, disa muaj pasi kjo foto t\u00eb jet\u00eb b\u00ebr\u00eb, keci n\u00eb fjal\u00eb do jet\u00eb therur p\u00ebr t\u2019u ngr\u00ebn\u00eb. Por propaganduesit kan\u00eb pasur gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb efekt n\u00eb jet\u00ebt e njer\u00ebzve duke nisur nga shekulli i nj\u00ebzet\u00eb, kur, mbi t\u00eb gjitha, Mussolini, p\u00ebrdori radion p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcjell\u00eb propagand\u00ebn e vet brenda sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb \u00e7do qytetari, nd\u00ebrsa rrjetet sociale dhe celulari sot mund\u00ebsojn\u00eb q\u00eb propaganda t\u00eb dep\u00ebrtoj\u00eb jo thjesht\u00eb brenda sht\u00ebpis\u00eb, por edhe n\u00eb krevat apo hale. N\u00eb krahasim me k\u00ebt\u00eb, leximi i Virgjilit nga popullsia p\u00ebrgjith\u00ebsisht analfabete e bot\u00ebs s\u00eb lasht\u00eb ngjan si nj\u00eb ushtrim propagande tmerr\u00ebsisht i ngath\u00ebt.<\/p>\n<p>T\u00eb qenit bujk nuk t\u00eb sjell doemos \u00e7lirim nga sikletet njer\u00ebzore, sepse s\u00ebrish mund t\u00eb biesh n\u00eb varf\u00ebri, t\u00eb s\u00ebmuresh e t\u00eb kesh nevoj\u00eb p\u00ebr ila\u00e7e e mjek\u00ebsi. N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ky\u00e7e, t\u00eb qenit fermer, pavar\u00ebsisht se jetes\u00ebn e ke t\u00eb lidhur me tok\u00ebn, nuk t\u00eb \u00e7liron nga nevoja q\u00eb \u00e7do an\u00ebtar i nj\u00eb trupe politike, qoft\u00eb bujk, qoft\u00eb inxhinier avion\u00ebsh, t\u00eb shoh\u00eb me v\u00ebmendje se kush po qeveris dhe si po qeveris, n\u00ebse po shp\u00ebrdoron parat\u00eb q\u00eb nevojiten p\u00ebr t\u00eb mbuluar k\u00ebto sikletet si rrug\u00eb, uj\u00eb, kanalizime, kujdes sh\u00ebndet\u00ebsor, shkolla e p\u00ebrkujdesje sociale, duke i futur n\u00eb xhep apo duke i b\u00ebr\u00eb vila t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebshme.<\/p>\n<p>Mussolini ishte ai q\u00eb, pasi nj\u00eb k\u00ebnet\u00eb u tha, (nuk duhet ta harrojm\u00eb q\u00eb k\u00ebneta u tha me parat\u00eb dhe pun\u00ebn e italian\u00ebve), ai u shfaq n\u00eb telekronikat televizive duke korrur drith, pra duke siguruar buk\u00ebn p\u00ebr popullin. Dhe n\u00eb vitet 1970 e 1980, sundimtar\u00ebt komunist\u00eb shqiptar\u00eb u p\u00ebrpoq\u00ebn t\u00eb rinonin veten duke rekrutuar disa fermere dhe blegtore nga fshati drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti p\u00ebr n\u00eb Byron\u00eb Politike, nj\u00eb struktur\u00eb q\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte ekuivalenti i parlamentit t\u00eb sot\u00ebm.<\/p>\n<p>Kur Lenka \u00c7uko u b\u00eb an\u00ebtare e Byros\u00eb Politike n\u00eb vitin 1971, ajo ishte 33 vje\u00e7. Edhe ajo u mor nga fshati, jetoi gjat\u00eb t\u00eb gjith\u00eb koh\u00ebs me sharje, fyerje dhe tallje p\u00ebr fillesat modeste t\u00eb karrier\u00ebs s\u00eb saj, sqaroi n\u00eb nj\u00eb intervist\u00eb se nuk kishte qen\u00eb mjel\u00ebse, si\u00e7 p\u00ebrbuzej r\u00ebndom nga elita ish-proletare e koh\u00ebs, por \u201cbujkesh\u00eb\u201d. Rekrutimi nga fshati v\u00ebshtir\u00eb se ndryshoi gj\u00eb n\u00eb struktur\u00ebn qeveris\u00ebse, as nuk ndaloi dhunimin, burgosjen e internimet dhe as nuk solli ndonj\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsim n\u00eb nivelin e jetes\u00ebs.<\/p>\n<p>Deputetja m\u00eb e re e Kuvendit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb pritet t\u00eb jet\u00eb Marjana Ko\u00e7eku, e cila \u00ebsht\u00eb njohur n\u00eb median sociale si blegtore. Ajo deklaroi se d\u00ebshiron t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsoj\u00eb bashk\u00ebsin\u00eb e Dukagjinasve dhe zgjodhi, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shum\u00eb simbolike, t\u00eb p\u00ebrdor\u00eb gegnishten n\u00eb deklarat\u00ebn e par\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00eb gj\u00eb \u00ebsht\u00eb mir\u00eb t\u2019ia kujtojm\u00eb znj. Ko\u00e7eku dhe t\u00eb gjith\u00eb deputet\u00ebve t\u00eb t\u00eb gjitha partive, deputet\u00eb q\u00eb sakaq jan\u00eb b\u00ebr\u00eb t\u00eb till\u00eb pavar\u00ebsisht se zgjedhjet nuk jan\u00eb b\u00ebr\u00eb ende, \u00ebsht\u00eb q\u00eb kjo puna e p\u00ebrfaq\u00ebsimit t\u00eb nj\u00eb bashk\u00ebsie, qoft\u00eb ajo fshatare apo qytetare, geg\u00eb apo tosk\u00eb, me dhi apo me mercedez\u00eb, \u00ebsht\u00eb pak m\u00eb e komplikuar se sa kaq. Sepse deputet\u00ebt n\u00eb Republik\u00ebn e Shqip\u00ebris\u00eb em\u00ebrohen dhe nuk zgjidhen.<\/p>\n<p>Gjithsesi, secili nga k\u00ebto deputet\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb edhe znj. Ko\u00e7eku, i ka mund\u00ebsit\u00eb q\u00eb, duke nisur nga sot, meq\u00eb letrat jan\u00eb depozituar sakaq n\u00eb KQZ dhe nuk mund t\u00eb zhb\u00ebhen, t\u00eb b\u00ebhen p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb denj\u00eb, jo vet\u00ebm e malsor\u00ebve t\u00eb Dukagjinit, por t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebve, duke u ngritur p\u00ebr mbrojtjen e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, duke mos toleruar korrupsionin, duke respektuar shtetin e s\u00eb drejt\u00ebs dhe mbi t\u00eb gjitha, duke pyetur kryetar\u00ebt q\u00eb i kan\u00eb em\u00ebruar p\u00ebr deputet\u00eb se pse nuk ka ila\u00e7e te onkologjiku, pse rrug\u00ebt jan\u00eb t\u00eb shkat\u00ebrruara, pse vendi \u00ebsht\u00eb ndar\u00eb me llokma p\u00ebr oligark\u00ebt.<\/p>\n<p>Si deputete e em\u00ebruar n\u00eb zon\u00ebn e Shkodr\u00ebs, znj. Ko\u00e7eku mund ta nis\u00eb mbar\u00eb duke vajtur nj\u00eb dit\u00eb aty n\u00eb brinj\u00eb t\u00eb katedrales n\u00eb qytetin e Shkodr\u00ebs, ku nj\u00eb menz\u00eb e kish\u00ebs q\u00eb quhet \u201cBuka e Shna Ndout\u201d i ofron t\u00eb varf\u00ebrve nj\u00eb vasket\u00eb t\u00eb vog\u00ebl supe, e nj\u00eb cop\u00eb fare t\u00eb vock\u00ebl buk\u00eb. Me aq sa marr me mend, supa n\u00eb fjal\u00eb duhet t\u00eb kushtoj\u00eb rreth 20 apo 30 lek\u00eb, nd\u00ebrsa copa e buk\u00ebs, rreth 10 lek\u00eb.<\/p>\n<p>Znj. Ko\u00e7eku mundet t\u00eb b\u00ebhet p\u00ebrfaq\u00ebsuese e t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebve n\u00eb rast se shkon te ai q\u00eb e ka em\u00ebruar p\u00ebr ta pyetur se pse, n\u00eb vitin 2025, n\u00eb Shqip\u00ebri, ka njer\u00ebz q\u00eb kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb vakt falas q\u00eb nuk kushton as nj\u00eb gjysm\u00eb euro, e madje jan\u00eb duksh\u00ebm t\u00eb uritur edhe p\u00ebr kaq, n\u00eb nj\u00eb qytet ku as 100 metra m\u00eb larg planifikohet t\u00eb nd\u00ebrtohet nj\u00eb kull\u00eb Babeli. Deri sa ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb apo gj\u00ebra t\u00eb tilla, ajo nuk \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuese e Dukagjinit n\u00eb parlament, por \u00ebsht\u00eb e deleguara e Edi Ram\u00ebs n\u00eb Dukagjin.\/ BIRN<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb vitin 29 p.e.s., poeti romak Virgjili, i njohur sot m\u00eb s\u00eb shumti p\u00ebr epik\u00ebn n\u00eb vargje Eneida, botoi nj\u00eb poem\u00eb tjet\u00ebr, e cila quhet Gjeorgjika, ose Bujq\u00ebsia, sepse rast\u00ebsisht q\u00ebllon q\u00eb emri i autorit t\u00eb k\u00ebtij shkrimi n\u00eb greqishten e vjet\u00ebr do t\u00eb thot\u00eb bujk. Eneida \u00ebsht\u00eb e njohur p\u00ebr shqiptar\u00ebt p\u00ebr shkak se [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2037,"featured_media":412805,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,5380,231,1454,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-412804","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-kryesore","9":"category-lajme","10":"category-politike","11":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412804","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2037"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=412804"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412804\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":412807,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412804\/revisions\/412807"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/412805"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=412804"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=412804"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=412804"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}