{"id":427193,"date":"2026-02-17T12:18:12","date_gmt":"2026-02-17T11:18:12","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=427193"},"modified":"2026-02-17T12:18:14","modified_gmt":"2026-02-17T11:18:14","slug":"kullat-bosh-cpo-ndodh-me-cmendurine-e-ndertimit-ne-tirane","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/kullat-bosh-cpo-ndodh-me-cmendurine-e-ndertimit-ne-tirane\/","title":{"rendered":"Kullat bosh\/ \u00c7\u2019po ndodh me \u00e7mendurin\u00eb e nd\u00ebrtimit n\u00eb Tiran\u00eb"},"content":{"rendered":"\n<p>Nga Francesca Barca, Federico Caruso<\/p>\n\n\n\n<p>Qendra e Tiran\u00ebs \u00ebsht\u00eb e mbushur dendur me njer\u00ebz, makina, bi\u00e7ikleta, skuter\u00eb dhe nj\u00eb shum\u00ebllojshm\u00ebri formash arkitekturore.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb or\u00ebt e pikut, zona \u00ebsht\u00eb aq e tejmbushur me l\u00ebvizje sa \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb perceptosh gjer\u00ebsin\u00eb e bulevardeve. Stilet arkitekturore nga periudha t\u00eb ndryshme historike q\u00ebndrojn\u00eb krah p\u00ebr krah, por jan\u00eb pik\u00ebrisht rrokaqiejt e shumt\u00eb ata q\u00eb bien m\u00eb shum\u00eb n\u00eb sy, t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb rinj, imponues dhe n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb apo tjet\u00ebr magjeps\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebto jan\u00eb projekte t\u00eb t\u00eb ashtuquajturve \u201carchistar\u201d, emra si Stefano Boeri, i njohur n\u00eb Itali p\u00ebr Pyllin Vertikal n\u00eb Milano, Marco Casamonti, studioja holandeze MVRDV dhe studioja belge 51N4E. Emra t\u00eb m\u00ebdhenj, prestigjioz\u00eb, q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb projekte inovative dhe, si\u00e7 pretendohet, t\u00eb nd\u00ebrgjegjshme p\u00ebr mjedisin.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebta emra po p\u00ebrdoren nga Kryeministri Edi Rama p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb aureol\u00eb legjitimiteti val\u00ebs s\u00eb fundit t\u00eb zhvillimeve, thot\u00eb Erblin Vukaj, gazetar i gazet\u00ebs s\u00eb pavarur Citizens, nd\u00ebrsa q\u00ebndrojm\u00eb n\u00eb nj\u00eb kryq\u00ebzim q\u00eb \u00ebsht\u00eb emblem\u00eb e k\u00ebtij k\u00ebndv\u00ebshtrimi. Ndodhemi n\u00eb lagjen qendrore t\u00eb Bllokut, ku sh\u00ebtitja jon\u00eb fillon n\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb e Vukajt dhe koleges s\u00eb tij, gazetares Elira Kadriu, mes Rrug\u00ebs Brigada e VIII dhe Rrug\u00ebs Vaso Pasha.<\/p>\n\n\n\n<p>E nj\u00ebjta zon\u00eb p\u00ebrfshin vila t\u00eb vogla q\u00eb me gjas\u00eb i p\u00ebrkisnin drejtuesve t\u00eb partis\u00eb gjat\u00eb regjimit socialist (1944\u20131991), nd\u00ebrtesa t\u00eb nd\u00ebrtuara pas r\u00ebnies s\u00eb regjimit, dhe struktura m\u00eb imponuese si Blloku Cube i Stefano Boerit, selia e Credins Bank e projektuar nga studioja shqiptare Atelier 4, dhe dy rrokaqiej t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb nd\u00ebrtim, t\u00eb projektuar nga studioja e Marco Casamontit. Nj\u00eb pankart\u00eb e madhe q\u00eb sulmon politikat e nd\u00ebrtimit t\u00eb qeveris\u00eb varet nga nj\u00eb prej nd\u00ebrtesave m\u00eb t\u00eb vjetra. Pak m\u00eb tej, Vukaj tregon nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb planifikuar t\u00eb shembet p\u00ebr t\u2019i hapur vend nj\u00eb kulle tjet\u00ebr. Nuk ka asnj\u00eb shenj\u00eb parqesh apo pistash bi\u00e7ikletash n\u00eb zon\u00ebn p\u00ebrreth.<\/p>\n\n\n\n<p>Pas k\u00ebsaj fasade arkitekturore imponuese, megjithat\u00eb, ka nj\u00eb boshll\u00ebk. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga Instituti Shqiptar i Statistikave (INSTAT, i cituar k\u00ebtu), n\u00eb vitin 2023 nj\u00eb n\u00eb tre apartamente n\u00eb Shqip\u00ebri ishte i pabanuar. N\u00eb vitin 2024, gazetarja Ola Xama raportoi se kishte mbi 85,000 sht\u00ebpi bosh n\u00eb qarkun e Tiran\u00ebs, 52,000 prej t\u00eb cilave n\u00eb kryeqytet. Me ritmin aktual t\u00eb rritjes s\u00eb popullsis\u00eb, \u201cdo t\u00eb duheshin 45 vjet\u201d p\u00ebr t\u2019i mbushur k\u00ebto apartamente, shpjegon Xama.<\/p>\n\n\n\n<p>Kjo shif\u00ebr \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb e lart\u00eb se n\u00eb censusin e m\u00ebparsh\u00ebm (2011), kur nj\u00eb n\u00eb pes\u00eb (21.6 p\u00ebr qind) apartamente ishte i pabanuar. N\u00eb themel t\u00eb k\u00ebtyre shifrave \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend q\u00eb po zbrazet: mes viteve 2011 dhe 2023, Shqip\u00ebria humbi pothuajse 500,000 njer\u00ebz.<\/p>\n\n\n\n<p>Megjithat\u00eb, nd\u00ebrtimi vazhdon pa u ndalur. N\u00eb vitin 2015, u dhan\u00eb leje p\u00ebr nd\u00ebrtimin e nd\u00ebrtesave t\u00eb reja banimi q\u00eb mbulonin nj\u00eb sip\u00ebrfaqe prej 50 kilometrash katror\u00eb; n\u00eb vitin 2022 kjo shif\u00ebr u rrit, m\u00eb shum\u00eb se 40 her\u00eb, n\u00eb 2,071 kilometra katror\u00eb, dhe ky trend ka vazhduar edhe n\u00eb vitet q\u00eb pasuan.<\/p>\n\n\n\n<p>Rritja e ofert\u00ebs e shoq\u00ebruar me r\u00ebnie t\u00eb k\u00ebrkes\u00ebs do t\u00eb pritej t\u00eb shkaktonte r\u00ebnie t\u00eb \u00e7mimeve. N\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj, \u00e7mimet e banesave kan\u00eb vazhduar t\u00eb rriten, nd\u00ebrsa e nj\u00ebjta gj\u00eb nuk mund t\u00eb thuhet p\u00ebr pagat.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb Tiran\u00eb, sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga Banka e Shqip\u00ebris\u00eb, \u00e7mimet e banesave u rrit\u00ebn me 5.1 p\u00ebr qind n\u00eb gjasht\u00ebmujorin e par\u00eb t\u00eb vitit 2025, dhe me 32.6 p\u00ebr qind n\u00eb baz\u00eb vjetore.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vitin 2011, nj\u00eb apartament n\u00eb zonat m\u00eb qendrore t\u00eb qytetit mund t\u00eb kushtonte mes 700 dhe 2,500 euro p\u00ebr met\u00ebr katror; sot, diapazoni \u00ebsht\u00eb zhvendosur n\u00eb 2,500\u20134,500 euro p\u00ebr met\u00ebr katror.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb Tiran\u00eb, tani \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb, n\u00eb mos e pamundur, t\u00eb gjesh nj\u00eb apartament me dy dhoma me qira p\u00ebr m\u00eb pak se 600 euro.<\/p>\n\n\n\n<p>Bumi i nd\u00ebrtimit u nxit nga nj\u00eb politik\u00eb e nisur gjat\u00eb mandatit t\u00eb Edi Ram\u00ebs si kryetar bashkie 2000\u20132011 \u2013 i cili u b\u00eb kryeminist\u00ebr n\u00eb 2013 \u2013 i Partis\u00eb Socialiste, dhe m\u00eb pas u vazhdua nga pasardh\u00ebsi i tij dhe kolegu i partis\u00eb Erion Veliaj (tani n\u00eb burg me akuza p\u00ebr korrupsion dhe pastrim parash).<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vitin 2017, plani urban Tirana 2030 u miratua \u2013 2030 \u00ebsht\u00eb viti n\u00eb t\u00eb cilin Shqip\u00ebria synon t\u00eb b\u00ebhet an\u00ebtare e BE-s\u00eb. I projektuar nga Stefano Boeri Architetti, plani prezanton iden\u00eb e zhvillimit vertikal p\u00ebr t\u00eb liruar hap\u00ebsir\u00eb p\u00ebr sheshe dhe zona t\u00eb gjelbra, dhe p\u00ebr t\u00eb leht\u00ebsuar bllokimin e trafikut p\u00ebrmes zhvillimit t\u00eb transportit publik dhe pistave t\u00eb bi\u00e7ikletave.<\/p>\n\n\n\n<p>Fatkeq\u00ebsisht, realiteti \u00ebsht\u00eb shum\u00eb ndryshe nga vizatimet arkitekturore.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Plane urbanistike italiane p\u00ebr Tiran\u00ebn<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cPlani Tirana 2030 e ka hapur qytetin ndaj nd\u00ebrtimit dhe dend\u00ebsimit,\u201d shpjegon arkitektja dhe studiuesja Dorina Pllumbi. \u201cM\u00eb par\u00eb, nd\u00ebrtesat mund t\u00eb ishin deri n\u00eb shtat\u00eb kate, maksimumi n\u00ebnt\u00eb.\u201d Sot, nd\u00ebrtesa m\u00eb e lart\u00eb e p\u00ebrfunduar \u00ebsht\u00eb Downtown One me 40 kate, por kjo pritet t\u00eb zbehet nga projekte t\u00eb miratuara q\u00eb tejkalojn\u00eb 70 kate.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNuk kishte asnj\u00eb v\u00ebmendje ndaj nd\u00ebrtesave historike,\u201d vazhdon Pllumbi, \u201ckishte vila t\u00eb bukura q\u00eb u shemb\u00ebn pa skrupuj. Qyteti po ndryshon me nj\u00eb rit\u00ebm shum\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb, dhe njer\u00ebzit kan\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi t\u00eb njohin lagjen e tyre, dhe fqinj\u00ebt e tyre.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cP\u00ebrshtypja ime \u00ebsht\u00eb se Rama synon t\u2019ia ndryshoj\u00eb totalisht fytyr\u00ebn qytetit dhe t\u00eb l\u00ebr\u00eb gjurm\u00ebn e tij\u201d thot\u00eb Vukaj nd\u00ebrsa na tregon qendr\u00ebn e qytetit. \u201cKy \u00ebsht\u00eb nj\u00eb problem i egos, jo nj\u00eb plan i mir\u00ebfillt\u00eb urban q\u00eb nuk pyet p\u00ebr balancat estetike dhe q\u00eb e shkat\u00ebroon memorien ton\u00eb kolektive. T\u00eb gjitha k\u00ebto nd\u00ebrsa e leht\u00ebson pastrimin e paras\u00eb s\u00eb krimit\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Shtatorin e kaluar,\u00a0nj\u00eb raport nga Friedrich Ebert Foundation\u00a0u publikua me titullin emblematik \u201cPastrimi i parave n\u00eb pasurive t\u00eb patundshme; impakti n\u00eb jet\u00ebn social-ekonomike t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.\u201d Raporti vler\u00ebson se korrupsioni dhe evazioni fiskal n\u00eb Shqip\u00ebri gjeneruan \u201ct\u00eb pakt\u00ebn 8.168 miliard euro p\u00ebr periudh\u00ebn 2015\u20132024\u201d, kryesisht n\u00eb sektorin e nd\u00ebrtimit.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00c7mimet e pasurive t\u00eb paluajtshme jan\u00eb rritur shpejt n\u00eb 10 vitet e fundit, ve\u00e7ant\u00ebrisht nga viti 2021 deri n\u00eb 2024. Teorikisht dhe logjikisht, nj\u00eb rritje e till\u00eb \u00e7mimesh, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb oferta n\u00eb treg rritet, ndodh kur tregu ndikohet nga faktor\u00eb aq t\u00eb fuqish\u00ebm saq\u00eb shtremb\u00ebrojn\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet tipike midis k\u00ebrkes\u00ebs, ofert\u00ebs dhe \u00e7mimit.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Pothuajse sakt\u00ebsisht nj\u00eb shekull m\u00eb par\u00eb, n\u00eb vitin 1925, u nis nj\u00eb plan zhvillimi p\u00ebr qendr\u00ebn e qytetit t\u00eb Tiran\u00ebs, ku u p\u00ebrfshin\u00eb arkitekt\u00eb dhe urbanist\u00eb italian\u00eb t\u00eb d\u00ebrguar nga regjimi fashist. Emrat e Armando Brasinit dhe Gherardo Bosios jan\u00eb t\u00eb njohur n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet. Duke ecur n\u00ebp\u00ebr rrug\u00eb, nuk \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb dallosh stilin arkitekturor t\u00eb asaj periudhe, n\u00eb godin\u00ebn e Kryeministris\u00eb, n\u00eb Sheshin N\u00ebn\u00eb Tereza (dikur Sheshi Vittorio Emanuele III) apo n\u00eb Universitetin Politeknik (dikur Casa del Fascio). T\u00eb gjitha jan\u00eb projektuar nga Bosio dhe ndodhen vet\u00ebm pak hapa larg nj\u00ebra-tjetr\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Sot, historia po p\u00ebrs\u00ebritet, dhe jo pa nj\u00eb ironi t\u00eb caktuar, si\u00e7 v\u00ebren Vukaj. P\u00ebr Dorina Pllumbin, kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb form\u00eb \u201clloj kolonializmi, [\u2026] jo n\u00eb kuptimin klasik, sigurisht, por nj\u00eb \u2018kolonialitet pushteti\u2019 m\u00eb i but\u00eb, q\u00eb po vepron sot mes vendeve.\u201d Gjat\u00eb bised\u00ebs son\u00eb, Pllumbi i referohet nj\u00eb \u201cinferioriteti t\u00eb brend\u00ebsuar\u201d q\u00eb Shqip\u00ebria ka zhvilluar ndaj t\u00eb huajve, ve\u00e7an\u00ebrisht ndaj \u201cper\u00ebndimor\u00ebve.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb shembull i k\u00ebtij fenomeni \u00ebsht\u00eb pavijoni n\u00eb Bienalen e Venecias 2025. I dedikuar arkitektur\u00ebs shqiptare, ai u kurua nga studiuesja zvicerane Anneke Abhelakh dhe p\u00ebrfshinte gjith\u00e7ka p\u00ebrve\u00e7 kontributeve nga arkitekt\u00eb shqiptar\u00eb. Pavijoni titullohej \u201cBuilding Architecture Culture\u201d, \u201cSikur t\u00eb mos ket\u00eb arkitektur\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, sikur t\u00eb mos ket\u00eb asgj\u00eb aty, sikur gjith\u00e7ka t\u00eb jet\u00eb tabula rasa.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb fund t\u00eb sh\u00ebtitjes son\u00eb, Vukaj na tregon disa vizualizime nga festivali i arkitektur\u00ebs Buk\u00eb dhe Zem\u00ebr p\u00ebr t\u00eb na dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb ide se sa jorealiste jan\u00eb k\u00ebto projekte imobiliare. P\u00ebrshtypja \u00ebsht\u00eb se qyteti, ashtu si edhe vet\u00eb vendi, jan\u00eb shnd\u00ebrruar n\u00eb nj\u00eb terren loje p\u00ebr kreativitetin (dhe kuletat) e arkitekt\u00ebve dhe nd\u00ebrtuesve.<\/p>\n\n\n\n<p>Kryeministri Edi Rama ka deklaruar se vala e fundit e zhvillimit arkitekturor, me hapjen e tregut dhe hyrjen e investitor\u00ebve dhe projektuesve t\u00eb huaj, ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me \u201crikthimin e individualizmit\u201d p\u00ebr shqiptar\u00ebt. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb retorik\u00eb q\u00eb Pllumbi e refuzon me vendosm\u00ebri:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cN\u00eb Shqip\u00ebri, ekziston nj\u00eb rezistenc\u00eb p\u00ebr t\u00eb folur p\u00ebr kolektivitetin dhe kolektivizmin, sepse \u00ebsht\u00eb si, \u2018oh, e provuam at\u00eb. Ishte nj\u00eb katastrof\u00eb. D\u00ebshtuam\u2019. Dhe tani nuk ka rrug\u00eb tjet\u00ebr ve\u00e7se t\u00eb shkojm\u00eb drejt individualizmit. Ajo q\u00eb p\u00ebrpiqem t\u00eb b\u00ebj me pun\u00ebn time dhe studiues t\u00eb tjer\u00eb dhe aktivist\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb grupin ATA, p\u00ebr shembull, \u00ebsht\u00eb t\u00eb sfidoj k\u00ebt\u00eb narrativ\u00eb dominuese. Ajo q\u00eb p\u00ebrjetuan prind\u00ebrit tan\u00eb ishte n\u00eb fakt kolektiviz\u00ebm shtet\u00ebror. Shteti p\u00ebrdori ideologjin\u00eb e kolektivizmit p\u00ebr t\u00eb imponuar pushtetin e tij mbi popullsin\u00eb, mbi vendin dhe mbi \u00e7do aspekt t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme. Por m\u00ebnyrat komunitare dhe m\u00eb autentike t\u00eb vet\u00eb-organizimit kolektiv gjithashtu p\u00ebsuan, sepse u p\u00ebrthith\u00ebn dhe u kap\u00ebn brenda k\u00ebsaj ombrelle t\u00eb madhe ideologjike t\u00eb kolektivizmit shtet\u00ebror. Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse duhet t\u00eb praktikojm\u00eb k\u00ebto m\u00ebnyra m\u00eb autentike t\u00eb k\u00ebrkimit t\u00eb qytetit, jo si nj\u00eb forc\u00eb totalizuese q\u00eb vjen nga lart, por si akte kolektive t\u00eb p\u00ebrditshm\u00ebris\u00eb.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Qasja \u201cmuskulare\u201d ndaj zhvillimit urban e imponuar nga Partia Socialiste po ndryshon fytyr\u00ebn e qytetit, por nuk po zgjidh problemet e tij t\u00eb rr\u00ebnjosura thell\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Pllumbi jep shembullin e depozitave t\u00eb ujit q\u00eb duken n\u00eb fasadat e t\u00eb gjitha sht\u00ebpive, duke treguar mungesat e shpeshta t\u00eb ujit n\u00eb qytet. P\u00ebr Pllumbin, kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201cprotest\u00eb e p\u00ebrhershme.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cN\u00ebse nj\u00eb planifikues v\u00ebrtet d\u00ebshiron t\u00eb shoh\u00eb se cilat jan\u00eb problemet n\u00eb qytet, ato jan\u00eb kaq t\u00eb dukshme. N\u00ebse nuk adreson trafikun, n\u00ebse nuk adreson sh\u00ebrbimet, dhe gjith\u00e7ka q\u00eb njer\u00ebzve u nevojitet p\u00ebr t\u00eb jetuar n\u00eb nj\u00eb qytet normal, at\u00ebher\u00eb nuk ke b\u00ebr\u00eb shum\u00eb.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Burimet p\u00ebr t\u00eb rezistuar k\u00ebtij procesi mungojn\u00eb: \u201cProtestat kan\u00eb qen\u00eb shum\u00eb t\u00eb rralla k\u00ebtu. Sepse k\u00ebshtu na m\u00ebsojn\u00eb: mos shkoni n\u00eb protesta. Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse merremi me t\u00eb kaluar\u00ebn.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Armen Sula \u00ebsht\u00eb aktivist i shoqat\u00ebs\u00a0Tek Bunkeri, e cila drejton nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb Tiran\u00ebs ku organizohen shfaqje filmash, debate, koncerte dhe pun\u00ebtori teatri, t\u00eb gjitha t\u00eb fokusuara n\u00eb p\u00ebrpunimin e s\u00eb kaluar\u00ebs s\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb vendit dhe reflektimin mbi historin\u00eb e diktatur\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Shoqata aktualisht ka nj\u00eb kontrat\u00eb qiraje p\u00ebr nj\u00eb vil\u00eb t\u00eb rrethuar nga nd\u00ebrtesa m\u00eb t\u00eb larta. Aktivist\u00ebt nuk e din\u00eb sa gjat\u00eb do t\u00eb mund t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKontrata jon\u00eb e qiras\u00eb p\u00ebrfundon pas dy vitesh,\u201d thot\u00eb Sula, \u201cdhe nuk e dim\u00eb n\u00ebse do t\u00eb rinovohet, sepse pronari d\u00ebshiron t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb di\u00e7ka m\u00eb t\u00eb lart\u00eb. Investuam shum\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb vend, ishte i gjith\u00eb balt\u00eb kur erdh\u00ebm.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>E vetmja shpres\u00eb, thot\u00eb ai me ironi t\u00eb hidhur, \u00ebsht\u00eb \u201cq\u00eb kryeministri t\u00eb shkoj\u00eb n\u00eb burg p\u00ebr t\u00eb pakt\u00ebn pes\u00eb vjet, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb nd\u00ebrtimi t\u00eb ndalet dhe ne t\u00eb mbijetojm\u00eb k\u00ebtu.\u201d<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Evropa n\u00eb 2030<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb sfond, an\u00ebtar\u00ebsimi n\u00eb Bashkimin Evropian \u00ebsht\u00eb, p\u00ebr shum\u00eb shqiptar\u00eb, \u201ce vetmja rrug\u00eb\u201d, sipas Nebi Bardhoshit, antropolog dhe drejtor i Institutit t\u00eb Antropologjis\u00eb Kulturore dhe Studimeve t\u00eb Artit n\u00eb Tiran\u00eb, t\u00eb cilin e takuam n\u00eb Kam\u00ebz, nj\u00eb qytet shtat\u00eb kilometra nga kryeqyteti.<\/p>\n\n\n\n<p>Sigurisht, shqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb iluzionin se an\u00ebtar\u00ebsimi n\u00eb BE \u00ebsht\u00eb zgjidhja p\u00ebr \u00e7do problem.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNe i dim\u00eb dob\u00ebsit\u00eb e Bashkimit Evropian, nuk jemi naiv\u00eb,\u201d vazhdon Bardhoshi. \u201cNjer\u00ebzit n\u00eb periferi nuk jan\u00eb kurr\u00eb t\u00eb till\u00eb: ata kan\u00eb nj\u00eb perspektiv\u00eb q\u00eb u lejon ta v\u00ebzhgojn\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb ndryshe. N\u00eb shikim t\u00eb par\u00eb konsiderohen inferior\u00eb, por perspektiva e tyre \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb realiste.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNe duam t\u00eb bashkohemi me Bashkimin Evropian,\u201d p\u00ebrs\u00ebrit Sula. \u201cNa \u00ebsht\u00eb premtuar se do ta b\u00ebjm\u00eb n\u00eb vitin 2030. Por nuk mendoj se \u00ebsht\u00eb e mundur p\u00ebr ne si shoq\u00ebri, nuk jemi gati. As n\u00eb nivel institucional.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Sula sheh dy pengesa kryesore: \u00e7\u00ebshtjen e pazgjidhur t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb tranzitore, lidhur me m\u00ebnyr\u00ebn si kujtohet dhe trajtohet regjimi socialist; dhe korrupsionin, q\u00eb \u00ebsht\u00eb \u201ckrejt\u00ebsisht masiv.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Dorina Pllumbi ndan t\u00eb nj\u00ebjtin mendim: \u201cBE mund t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr imponim pushteti, por mund t\u00eb jet\u00eb edhe e kund\u00ebrta. Mund t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr, le t\u00eb themi, nj\u00eb nivel tjet\u00ebr angazhimi politik. Megjithat\u00eb, n\u00eb praktik\u00eb, shohim se BE shpesh duket sikur e ka humbur busull\u00ebn me parimet e veta, k\u00ebshtu q\u00eb nuk e di n\u00ebse mund t\u00eb vendos\u00ebsh kaq shum\u00eb shpres\u00eb tek Bashkimi Evropian. N\u00ebse Shqip\u00ebria p\u00ebrfundon si koloni e k\u00ebtyre fuqive t\u00eb m\u00ebdha, gj\u00eb q\u00eb shpesh duket se ndodh, si n\u00eb rastin e nd\u00ebrtimit t\u00eb qendrave t\u00eb ndalimit p\u00ebr emigrant\u00ebt n\u00eb Gjad\u00ebr, at\u00ebher\u00eb jemi t\u00eb d\u00ebnuar. Por n\u00ebse ne, p\u00ebrtej politikan\u00ebve, i kushtojm\u00eb v\u00ebmendje serioze demokracis\u00eb, dhe z\u00ebri yn\u00eb dhe pozicionimi yn\u00eb merren seriozisht, at\u00ebher\u00eb do t\u00eb thoja se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Ky artikull \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e projektit PULSE, pjes\u00eb e nj\u00eb serie mbi zonat \u201cperiferike\u201d n\u00eb Evrop\u00eb n\u00eb bashk\u00ebpunim me Il Sole 24 Ore, Obc Transeuropa dhe El Confidencial. Fal\u00ebnderojm\u00eb Elira Kadriu t\u00eb Citizen Channel p\u00ebr mb\u00ebshtetjen n\u00eb realizimin e k\u00ebtij reportazhi.\/ Botuar n\u00eb\u00a0Voxeurop\/ Lapsi.al<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Francesca Barca, Federico Caruso Qendra e Tiran\u00ebs \u00ebsht\u00eb e mbushur dendur me njer\u00ebz, makina, bi\u00e7ikleta, skuter\u00eb dhe nj\u00eb shum\u00ebllojshm\u00ebri formash arkitekturore. N\u00eb or\u00ebt e pikut, zona \u00ebsht\u00eb aq e tejmbushur me l\u00ebvizje sa \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb perceptosh gjer\u00ebsin\u00eb e bulevardeve. Stilet arkitekturore nga periudha t\u00eb ndryshme historike q\u00ebndrojn\u00eb krah p\u00ebr krah, por jan\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2013,"featured_media":427194,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,3365,5380,231,1454,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-427193","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-analize","9":"category-kryesore","10":"category-lajme","11":"category-politike","12":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/427193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2013"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=427193"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/427193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":427195,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/427193\/revisions\/427195"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/427194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=427193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=427193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=427193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}