{"id":428973,"date":"2026-06-01T10:46:24","date_gmt":"2026-06-01T08:46:24","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=428973"},"modified":"2026-06-01T10:46:26","modified_gmt":"2026-06-01T08:46:26","slug":"opinion-ne-euobserver-si-shqiperia-po-shitet-copa-copa-per-miliarderet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/opinion-ne-euobserver-si-shqiperia-po-shitet-copa-copa-per-miliarderet\/","title":{"rendered":"Opinion n\u00eb \u201cEuObserver\u201d: Si Shqip\u00ebria po shitet copa-copa p\u00ebr miliarder\u00ebt"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Klaudia Koxha, Lozan\u00eb\/<\/strong>&nbsp;Ka di\u00e7ka thell\u00ebsisht zbuluese n\u00eb argumentin q\u00eb p\u00ebrs\u00ebritet sa her\u00eb q\u00eb nj\u00eb zon\u00eb tjet\u00ebr e mbrojtur n\u00eb Shqip\u00ebri u dor\u00ebzohet investitor\u00ebve t\u00eb luksit: \u201cShqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb shkuar kurr\u00eb atje gjithsesi.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Disa e than\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebr ishullin e Sazanit kur qeveria shqiptare dha miratimin paraprak p\u00ebr Jared Kushner, dh\u00ebndrin e Donald Trump, p\u00ebr ta transformuar zon\u00ebn n\u00eb nj\u00eb vendpushim luksoz.<\/p>\n\n\n\n<p>Disa e thon\u00eb k\u00ebt\u00eb tani p\u00ebr ligatinat dhe ekosistemet e mbrojtura q\u00eb rrethojn\u00eb Lagun\u00ebn e Nart\u00ebs dhe Parkun Komb\u00ebtar Divjak\u00eb &#8211; Karavasta.<\/p>\n\n\n\n<p>Sikur e vetmja gj\u00eb q\u00eb i jep vler\u00eb natyr\u00ebs \u00ebsht\u00eb n\u00ebse njer\u00ebzit e konsumojn\u00eb at\u00eb. Ky mentalitet \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht m\u00ebnyra se si po e shkat\u00ebrrojm\u00eb planetin.<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb pyll nuk ka nevoj\u00eb t\u00eb b\u00ebhet vendpushim p\u00ebr t\u00eb justifikuar ekzistenc\u00ebn e tij. Nj\u00eb lagun\u00eb nuk ka nevoj\u00eb p\u00ebr bare plazhi dhe vila q\u00eb t\u00eb ket\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi. Nj\u00eb ishull nuk ka nevoj\u00eb t\u00eb \u201caktivizohet\u201d nga miliarder\u00ebt q\u00eb t\u00eb jet\u00eb i vlefsh\u00ebm. Disa vende duhet t\u00eb ekzistojn\u00eb thjesht sepse jan\u00eb ekosisteme, habitate, korridore migrimi dhe mjedise jetese p\u00ebr speciet q\u00eb jan\u00eb tashm\u00eb n\u00eb prag t\u00eb zhdukjes.<\/p>\n\n\n\n<p>Ideja se \u00e7do peizazh i paprekur \u00ebsht\u00eb thjesht \u201cpron\u00eb e paluajtshme e pap\u00ebrdorur\u201d \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga m\u00eb t\u00eb rrezikshmet e kapitalizmit modern, shpesh e maskuar n\u00ebn mantelin e \u201czhvillimit\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>K\u00ebrc\u00ebnimi i Kushnerit p\u00ebr speciet e rrezikuara<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Parku Komb\u00ebtar Detar Karaburun &#8211; Sazan nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tok\u00eb e shkret\u00eb q\u00eb pret t\u00eb mb\u00ebrrij\u00eb qytet\u00ebrimi fitimprur\u00ebs. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb nga ekosistemet detare m\u00eb t\u00eb ndjeshme t\u00eb Mesdheut.<\/p>\n\n\n\n<p>Organizatat mjedisore kan\u00eb paralajm\u00ebruar se projekti i propozuar i resortit luksoz i lidhur me Kushnerin k\u00ebrc\u00ebnon habitatet e specieve t\u00eb rrezikuara, duke p\u00ebrfshir\u00eb fok\u00ebn mesdhetare dhe ekosistemet detare t\u00eb mbrojtura.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Po k\u00ebshtu, Peizazhi i Mbrojtur Vjosa-Nart\u00eb, m\u00eb i gjer\u00eb dhe ekosistemet e lidhura me Parkun Komb\u00ebtar Divjak\u00eb-Karavasta, nuk jan\u00eb thjesht vija bregdetare piktoreske.<\/p>\n\n\n\n<p>Ato jan\u00eb pjes\u00eb e nj\u00ebrit prej korridoreve m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb shpend\u00ebve shtegtar\u00eb n\u00eb Evrop\u00eb dhe sht\u00ebpia e mbi 70 specieve t\u00eb rrezikuara dhe m\u00eb shum\u00eb se 200 specieve t\u00eb shpend\u00ebve. Divjak\u00eb-Karavasta p\u00ebrb\u00ebn gjithashtu sistemin e fundit t\u00eb delt\u00ebs s\u00eb paprekur n\u00eb Mesdhe.<\/p>\n\n\n\n<p>E megjithat\u00eb buldozer\u00ebt hyn\u00eb brenda. Jo n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb transparente. Jo demokratike. Madje, sipas organizatave mjedisore, as ligj\u00ebrisht.<\/p>\n\n\n\n<p>Raportet dhe deklaratat nga grupet e ruajtjes s\u00eb natyr\u00ebs p\u00ebrshkruajn\u00eb aktivitetin e vazhduesh\u00ebm t\u00eb nd\u00ebrtimit, shkat\u00ebrrimin e dunave dhe pyjeve, si dhe nd\u00ebrhyrjet brenda zonave t\u00eb mbrojtura q\u00eb dyshohet se ndodhin pa vler\u00ebsime t\u00eb duhura t\u00eb ndikimit n\u00eb mjedis, konsultim publik ose procedura transparente t\u00eb lejeve.<\/p>\n\n\n\n<p>Kjo duhet t\u00eb alarmoj\u00eb k\u00ebdo q\u00eb ende beson se an\u00ebtar\u00ebsimi n\u00eb BE ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb n\u00eb thelb me sundimin e ligjit, standardet mjedisore dhe llogaridh\u00ebnien demokratike.<\/p>\n\n\n\n<p>Dhe n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur Shqip\u00ebria po lavd\u00ebrohet si vendi i dyt\u00eb kandidat i BE-s\u00eb (pas Malit t\u00eb Zi) q\u00eb p\u00ebrmbush kriteret e nd\u00ebrmjetme, ja ku lind nj\u00eb pyetje e pak\u00ebndshme: si po p\u00ebrparon Shqip\u00ebria drejt an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb BE, nd\u00ebrsa zonat e mbrojtura po pak\u00ebsohen p\u00ebr projekte investimesh elitare?<\/p>\n\n\n\n<p>Sigurisht, \u201cprojekte\u201d t\u00eb ngjashme jan\u00eb prezantuar n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rajonin.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cEko-resort\u201d \u2013 me fush\u00eb golfi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>P\u00ebr shembull, Kripora e Ulqinit n\u00eb Mal t\u00eb Zi ishte privatizuar m\u00eb par\u00eb dhe ishte planifikuar t\u00eb zhvillohej n\u00eb nj\u00eb eko-resort me nj\u00eb marin\u00eb dhe nj\u00eb fush\u00eb golfi, duke paraqitur nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim p\u00ebr habitatin thelb\u00ebsor p\u00ebr zogjt\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb rrug\u00ebs s\u00eb tyre migratore.<\/p>\n\n\n\n<p>Qendra p\u00ebr Mbrojtjen dhe K\u00ebrkimin e Shpend\u00ebve t\u00eb Malit t\u00eb Zi (CZIP) mb\u00ebshteti mbrojtjen e habitateve t\u00eb shpend\u00ebve, duke zbuluar informacione rreth nd\u00ebrtimeve t\u00eb paligjshme. Kjo i dha pesh\u00eb fushat\u00ebs s\u00eb tyre, e cila t\u00ebrhoqi v\u00ebmendje jo vet\u00ebm n\u00eb nivel komb\u00ebtar, por edhe n\u00eb nivel rajonal.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb fund t\u00eb fundit, p\u00ebrpjekjet e tyre pat\u00ebn sukses dhe mbrojtja e vendit u b\u00eb nj\u00eb pik\u00eb referimi p\u00ebrmbyll\u00ebse p\u00ebr procesin e pranimit t\u00eb Malit t\u00eb Zi n\u00eb BE.<\/p>\n\n\n\n<p>Diku tjet\u00ebr n\u00eb rajon, dhe ndoshta ironikisht, nj\u00eb nga projektet m\u00eb t\u00eb diskutueshme t\u00eb Kushnerit n\u00eb Ballkan ishte nj\u00eb rind\u00ebrtim luksoz n\u00eb Beograd, n\u00eb vendin e ish-selis\u00eb s\u00eb ushtris\u00eb jugosllave t\u00eb bombarduar gjat\u00eb nd\u00ebrhyrjes s\u00eb NATO-s, i cili n\u00eb fund u anulua pas protestave publike, shqyrtimit institucional dhe akuzave p\u00ebr dokumentacion t\u00eb falsifikuar.<\/p>\n\n\n\n<p>Presidenti serb Aleksandar Vu\u00e7i\u00e7 u ankua se Serbia do t\u00eb \u201cmbetej me nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb t\u00eb rr\u00ebnuar\u201d n\u00eb vend t\u00eb nj\u00eb investimi multimilion\u00ebsh eurosh.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Por ky kontrast e b\u00ebn rastin e Shqip\u00ebris\u00eb edhe m\u00eb shqet\u00ebsues.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb Serbi, polemika u p\u00ebrqendrua n\u00eb rind\u00ebrtimin e nj\u00eb rr\u00ebnoje urbane t\u00eb kontestuar politikisht dhe historikisht. N\u00eb Shqip\u00ebri, nuk ka asnj\u00eb guask\u00eb betoni t\u00eb braktisur n\u00eb mes t\u00eb nj\u00eb kryeqyteti. Asnj\u00eb struktur\u00eb ushtarake n\u00eb r\u00ebnie. Asnj\u00eb vend i braktisur q\u00eb nuk i sh\u00ebrben \u201casgj\u00ebs\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj, ajo q\u00eb po i hapet zhvillimit luksoz jan\u00eb disa nga ekosistemet m\u00eb t\u00eb brishta dhe m\u00eb t\u00eb gjalla t\u00eb vendit, habitate q\u00eb tashm\u00eb i sh\u00ebrbejn\u00eb nj\u00eb q\u00ebllimi shum\u00eb m\u00eb t\u00eb madh se fitimi. Ato mb\u00ebshtesin biodiversitetin, strehojn\u00eb speciet e rrezikuara, rregullojn\u00eb ekosistemet dhe i p\u00ebrkasin publikut dhe brezave t\u00eb ardhsh\u00ebm.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kund\u00ebrshtimi i Brukselit<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Komisioni Evropian, an\u00ebtar\u00ebt e Parlamentit Evropian dhe organizatat mjedisore kan\u00eb ngritur vazhdimisht shqet\u00ebsime n\u00eb lidhje me qeverisjen mjedisore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe ndryshimet n\u00eb legjislacionin p\u00ebr zonat e mbrojtura.<\/p>\n\n\n\n<p>Shpallja e Parkut Komb\u00ebtar t\u00eb Vjos\u00ebs si zon\u00eb e mbrojtur n\u00eb Shqip\u00ebri ishte rezultat i angazhimit t\u00eb vazhduesh\u00ebm t\u00eb aktor\u00ebve t\u00eb ndrysh\u00ebm t\u00eb BE-s\u00eb me qeverin\u00eb dhe shoq\u00ebrin\u00eb civile shqiptare.<\/p>\n\n\n\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja pse shoq\u00ebria civile, dhe ve\u00e7an\u00ebrisht organizatat mjedisore, argumentojn\u00eb shprehimisht se amendamentet q\u00eb lejojn\u00eb nd\u00ebrtime luksoze n\u00eb zonat e mbrojtura bien ndesh me standardet e BE-s\u00eb p\u00ebr mbrojtjen e natyr\u00ebs dhe frym\u00ebn e kuadrit \u201cNatura 2000\u201d \u2013 rrjeti kryesor i BE-s\u00eb p\u00ebr mbrojtjen e specieve t\u00eb rrezikuara dhe habitateve t\u00eb cenueshme, dhe gurthemeli i politik\u00ebs evropiane t\u00eb ruajtjes s\u00eb biodiversitetit.<\/p>\n\n\n\n<p>Megjithat\u00eb, p\u00ebrgjigjja evropiane mbetet \u00e7udit\u00ebrisht e kujdesshme.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb maj 2026, Komisioni Evropian deklaroi se po \u201cmonitoronte nga af\u00ebr\u201d zhvillimet n\u00eb peizazhin e mbrojtur Pish\u00eb Poro-Nart\u00eb dhe p\u00ebrs\u00ebriti se, p\u00ebr t\u00eb mbyllur Kapitullin 27 mbi mjedisin dhe klim\u00ebn, Shqip\u00ebria duhet t\u00eb demonstroj\u00eb aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb menaxhuar zonat e ardhshme Natura 2000 dhe p\u00ebr t\u00eb parandaluar degradimin e habitateve dhe specieve.<\/p>\n\n\n\n<p>Deklarata e njeh n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb implicite Pish\u00eb Poro-Nart\u00ebn si nj\u00eb rast prove p\u00ebr angazhimet mjedisore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb procesit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimit.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Megjithat\u00eb, pavar\u00ebsisht alarmit n\u00eb rritje nga organizatat mjedisore dhe raporteve t\u00eb vazhdueshme p\u00ebr nd\u00ebrhyrje brenda zonave t\u00eb mbrojtura, p\u00ebrgjigjja politike nga Brukseli mbetet e kufizuar n\u00eb monitorim dhe shqet\u00ebsime procedurale.<\/p>\n\n\n\n<p>Asnj\u00eb pasoj\u00eb serioze politike n\u00eb lidhje me an\u00ebtar\u00ebsimin. Asnj\u00eb konfrontim i madh diplomatik.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj, Shqip\u00ebria duket e bllokuar n\u00eb nj\u00eb paradoks t\u00eb njohur ballkanik: standardet evropiane p\u00ebrmenden me rigorozitet n\u00eb retorik\u00eb, nd\u00ebrsa p\u00ebrjashtimet tolerohen kur hyjn\u00eb n\u00eb loj\u00eb interesat politike dhe investitor\u00ebt strategjik\u00eb.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Jo p\u00ebr shqiptar\u00ebt e zakonsh\u00ebm<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dhe kjo na \u00e7on te nj\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb tjet\u00ebr e pak\u00ebndshme e fshehur n\u00ebn gjuh\u00ebn e &#8220;zhvillimit&#8221;. Zhvillim p\u00ebr k\u00eb?<\/p>\n\n\n\n<p>Kur qeverit\u00eb festojn\u00eb investimet luksoze prej miliarda eurosh, publiku pritet t\u00eb duartrokas\u00eb automatikisht.<\/p>\n\n\n\n<p>Por shqiptar\u00ebt e zakonsh\u00ebm kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb pyesin n\u00ebse k\u00ebto projekte jan\u00eb menduar ndopak p\u00ebr ta. Kush do t\u00eb jet\u00eb n\u00eb gjendje t&#8217;i p\u00ebrballoj\u00eb k\u00ebto vendpushime? Kush do t\u00eb ket\u00eb akses n\u00eb k\u00ebto plazhe? Kush p\u00ebrfiton kur peizazhet publike dhe t\u00eb mbrojtura transformohen n\u00eb enklava p\u00ebr elitat globale?<\/p>\n\n\n\n<p>Shqip\u00ebria po b\u00ebhet tashm\u00eb e pap\u00ebrballueshme p\u00ebr shum\u00eb nga qytetar\u00ebt e saj gjat\u00eb muajve t\u00eb ver\u00ebs. Zona t\u00eb t\u00ebra bregdetare u drejtohen gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb investitor\u00ebve t\u00eb huaj, turizmit luksoz dhe tregjeve spekulative t\u00eb pasurive t\u00eb paluajtshme. Ajo q\u00eb dikur ishte nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb \u200b\u200be p\u00ebrbashk\u00ebt natyrore rrezikon t\u00eb shnd\u00ebrrohet n\u00eb nj\u00eb peizazh t\u00eb privatizuar p\u00ebr multimilioner\u00ebt.<\/p>\n\n\n\n<p>Kjo nuk \u00ebsht\u00eb thjesht nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje mjedisore. \u00cbsht\u00eb gjithashtu nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje sociale dhe demokratike.<\/p>\n\n\n\n<p>Asnj\u00eb resort luksoz nuk mund t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb nj\u00eb ekosistem t\u00eb humbur.\u00a0<strong>\u00a9Marr\u00eb nga\u00a0Euobserver, P\u00ebrshtati n\u00eb shqip LAPSI.al<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Klaudia Koxha, Lozan\u00eb\/&nbsp;Ka di\u00e7ka thell\u00ebsisht zbuluese n\u00eb argumentin q\u00eb p\u00ebrs\u00ebritet sa her\u00eb q\u00eb nj\u00eb zon\u00eb tjet\u00ebr e mbrojtur n\u00eb Shqip\u00ebri u dor\u00ebzohet investitor\u00ebve t\u00eb luksit: \u201cShqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb shkuar kurr\u00eb atje gjithsesi.\u201d Disa e than\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebr ishullin e Sazanit kur qeveria shqiptare dha miratimin paraprak p\u00ebr Jared Kushner, dh\u00ebndrin e Donald Trump, p\u00ebr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2013,"featured_media":428974,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,364,5380,231,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-428973","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-koment-opinion","9":"category-kryesore","10":"category-lajme","11":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428973","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2013"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=428973"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428973\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":428975,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428973\/revisions\/428975"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/428974"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=428973"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=428973"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=428973"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}