{"id":87121,"date":"2019-06-01T14:15:18","date_gmt":"2019-06-01T12:15:18","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=87121"},"modified":"2019-06-01T14:15:18","modified_gmt":"2019-06-01T12:15:18","slug":"te-rinjte-martesa-fiktive-me-te-moshuara-per-ti-shpetuar-debimit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/te-rinjte-martesa-fiktive-me-te-moshuara-per-ti-shpetuar-debimit\/","title":{"rendered":"T\u00eb rinjt\u00eb martesa fiktive me t\u00eb moshuara p\u00ebr t\u2019i shp\u00ebtuar d\u00ebbimit"},"content":{"rendered":"<p>Numri i shtuar i padive p\u00ebr t\u00eb zgjidhur martesa mes djemsh t\u00eb rinj dhe grave n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb thyer n\u00eb Lezh\u00eb, ka zbuluar nj\u00eb \u201cskem\u00eb\u201d martesash fiktive p\u00ebr t\u00eb siguruar dokumente identiteti me gjeneralitete t\u00eb ndryshuara, t\u00eb cilat ndihmojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb shmangur pezullimin e hyrjes n\u00eb Bashkimin Europian.<\/p>\n<p>N\u00eb tetor t\u00eb vitit t\u00eb shkuar Gjykata e Rrethit Gjyq\u00ebsor Lezh\u00eb gjykoi nj\u00eb padi civile p\u00ebr zgjidhje martese. K\u00ebrkesa b\u00ebhej nga nj\u00eb grua 60 vje\u00e7e q\u00eb k\u00ebrkonte t\u00eb ndahej nga bashk\u00ebshorti i saj gati 40 vjet m\u00eb i ri n\u00eb mosh\u00eb.<\/p>\n<p>Edhe pse martesa me djalin e ri ka zgjatur m\u00eb pak se nj\u00eb muaj, gruaja i tha BIRN se nuk \u00ebsht\u00eb aspak e penduar p\u00ebr zgjedhjen q\u00eb b\u00ebri.<\/p>\n<p>\u201cErdhi me kontaktoi nj\u00eb njeri imi dhe m\u00eb k\u00ebrkoi t\u00eb ndihmoja nj\u00eb shok t\u00eb tijin p\u00ebr tu martuar n\u00eb gjendje civile me t\u00eb, pasi kishte probleme me dokumentet. Un\u00eb pranova, kryem t\u00eb gjith\u00eb procedurat n\u00eb gjendje civile dhe pas nj\u00eb muaj p\u00ebrfunduam n\u00eb gjykat\u00eb p\u00ebr divorc\u201d, tregoi 60-vje\u00e7arja.<\/p>\n<p>\u201cP\u00ebr k\u00ebt\u00eb nder q\u00eb i b\u00ebra ai m\u00eb fali 50 mij\u00eb lek\u00eb dhe realisht u g\u00ebzova shum\u00eb, pasi jetoj n\u00eb kushte t\u00eb v\u00ebshtira ekonomike dhe pa asnj\u00eb t\u00eb ardhur\u201d, shtoi gruaja nga Lezha.<\/p>\n<p>Historia e martes\u00ebs jet\u00ebshkurt\u00ebr midis gruas 60-vje\u00e7are dhe t\u00eb riut lezhjan nuk \u00ebsht\u00eb e pazakont\u00eb. T\u00eb dh\u00ebnat e siguruara nga BIRN tregojn\u00eb se gjat\u00eb 2 viteve t\u00eb fundit vet\u00ebm n\u00eb Gjykat\u00ebn e Lezh\u00ebs ka pasur rreth 50 divorce t\u00eb ngjashme.<\/p>\n<p>Punonj\u00ebs t\u00eb gjendjes civile dhe t\u00eb bashkis\u00eb s\u00eb Lezh\u00ebs i than\u00eb BIRN se k\u00ebto martesa jan\u00eb fiktive. Ato shtuan se k\u00ebto marr\u00ebdh\u00ebnie juridike zgjasin p\u00ebr pak jav\u00eb dhe b\u00ebhen p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb pasaport\u00eb me nj\u00eb mbiem\u00ebr t\u00eb ri. Pasaporta me mbiem\u00ebr t\u00eb ri i mund\u00ebson t\u00eb rinjve q\u00eb i \u00ebsht\u00eb ndaluar hyrja n\u00eb Bashkimit Europian t\u00eb emigronin p\u00ebrs\u00ebri.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb shqet\u00ebsues fakti, q\u00eb individ\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm, nj\u00eb t\u00eb drejt\u00eb ligjore ngusht\u00ebsisht personale, p\u00ebr shkak t\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsive sociale dhe ekonomike, detyrohen ta ezaurojn\u00eb si nj\u00eb veprim procedural fiktiv, pa pasur si q\u00ebllim formalizmin e nj\u00eb raporti real martesor me q\u00ebllim krijimin e nj\u00eb familjeje\u201d, tha n\u00ebnkryetarja e bashkis\u00eb Lezh\u00eb Alfrida Marku.<\/p>\n<p><strong>Fluksi azilk\u00ebrkuesve<\/strong><\/p>\n<p>Shqip\u00ebria mbetet nj\u00eb nga vendet me numrin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb azilk\u00ebrkuesve krahasuar me popullsin\u00eb, n\u00eb vendet e BE vitet e fundit. Sipas institutit evropian t\u00eb statistikave \u2018Eurostat\u2019 rreth 145 mij\u00eb shqiptar\u00eb aplikuan p\u00ebr azil nga viti 2015-2018. Fluksi i aplikimeve ra nga 66 mij\u00eb n\u00eb vitin 2015 n\u00eb rreth 19 mij\u00eb n\u00eb vitin 2018, kjo edhe p\u00ebr shkak se nj\u00eb pjes\u00eb e mir\u00eb e atyre q\u00eb tentuan t\u00eb fitonin azil u kthyen pas nga autoritet e vendeve prit\u00ebse, kryesisht prej Gjermanis\u00eb e Franc\u00ebs.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb sipas Eurostat n\u00eb tre muaj e par\u00eb t\u00eb vitit 2019, jan\u00eb rreth 5200 azilk\u00ebrkues nga Shqip\u00ebria n\u00eb vendet e ndryshme t\u00eb BE, pjesa m\u00eb e madhe n\u00eb Franc\u00eb dhe Gjermani. Shumica d\u00ebrrmuese e aplikimeve p\u00ebr azil refuzohet nga vendet an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb, por azilk\u00ebrkuesit duket se e p\u00ebrdorin k\u00ebt\u00eb skem\u00eb p\u00ebr t\u00eb q\u00ebndruar disa muaj n\u00eb nj\u00eb vend an\u00ebtar t\u00eb BE-s\u00eb deri n\u00eb gjetjen e mund\u00ebsive p\u00ebr pun\u00ebsim.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb kthimi i detyruar pas, p\u00ebr shkak t\u00eb refuzimit t\u00eb azilit apo tejkalimit t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb q\u00ebndrimit t\u00eb lejuar n\u00eb BE,\u00a0 shoq\u00ebrohet shpesh me masa administrative t\u00eb ndalimit t\u00eb hyrjes n\u00eb zon\u00ebn \u2018Schengen\u2019 p\u00ebr periudha q\u00eb shkojn\u00eb deri n\u00eb 10 vjet dhe vula t\u00eb posa\u00e7me n\u00eb pasaport\u00eb. K\u00ebto nd\u00ebshkime kan\u00eb shtyr\u00eb t\u00eb penalizuarit q\u00eb synojn\u00eb t\u00eb emigrojn\u00eb s\u00ebrish t\u00eb ndryshojn\u00eb gjeneralitetet p\u00ebr t\u00eb shmangur ndalimet n\u00eb kufi.<\/p>\n<p>Vet\u00ebm gjat\u00eb 3 mujorit t\u00eb par\u00eb t\u00eb k\u00ebtij viti n\u00eb gjykat\u00ebn e Lezh\u00ebs jan\u00eb b\u00ebr\u00eb 145 padi p\u00ebr zgjidhje martese 68 prej t\u00eb cilave kan\u00eb p\u00ebrfunduar. Nga nj\u00eb v\u00ebzhgim i b\u00ebr\u00eb nga BIRN, duke iu referuar mosh\u00ebs s\u00eb pal\u00ebve n\u00eb k\u00ebto procese gjyq\u00ebsore, rezulton se nj\u00eb pjes\u00eb e tyre dyshohet se kan\u00eb qen\u00eb martesa fiktive edhe pse nuk ka nj\u00eb statistik\u00eb zyrtare p\u00ebr k\u00ebt\u00eb.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb burime nga Gjykata e Lezh\u00ebs b\u00ebn\u00eb me dije se duke par\u00eb fenomenin n\u00eb rritje t\u00eb martesave fiktive, gjyqtar\u00ebt kan\u00eb vendosur q\u00eb t\u2019u rikthejn\u00eb burrave t\u00eb martuar mbiemrat e paramartesor\u00eb pas divorcit.<\/p>\n<p><strong>Varf\u00ebria e martesave fiktive<\/strong><\/p>\n<p>BIRN siguroi nga Gjykata e Lezh\u00ebs dy vendime p\u00ebr zgjidhje martesash n\u00eb dukje fiktive. N\u00eb t\u00eb dy rastet t\u00eb rinj rreth 28 vje\u00e7 jan\u00eb martuar me gra 30 vjet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb mosh\u00eb, t\u00eb cilat m\u00eb pas kan\u00eb aplikuar p\u00ebr divorc. Gjykata n\u00eb k\u00ebto raste ka vendosur ve\u00e7 prishjes s\u00eb martes\u00ebs edhe ndryshimin s\u00ebrish t\u00eb mbiemrave t\u00eb \u201cbashk\u00ebshort\u00ebve\u201d, duke u kthyer atyre gjeneralitete e para martes\u00ebs.<\/p>\n<p>Avokati Fran Lleshi\u00a0 i tha BIRN se ky fenomen ka marr\u00eb p\u00ebrhapje t\u00eb gjer\u00eb, nd\u00ebrsa shtoi se kjo i shtohej rasteve t\u00eb t\u00eb rinjve q\u00eb b\u00ebnin martesa fiktive jasht\u00eb vendit.<\/p>\n<p>\u201cMartesat fiktive kan\u00eb marr\u00eb p\u00ebrhapje t\u00eb gjer\u00eb. Brenda vendit martohen vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb pas martes\u00ebs mbiemrin e bashk\u00ebshortes, p\u00ebr shkak se jasht\u00eb vendit kan\u00eb probleme\u201d, tha Lleshi.<\/p>\n<p>Ai shpjegoi se n\u00eb disa raste b\u00ebhej p\u00ebr para, por kishte sipas tij edhe raste kur \u201cbashk\u00ebshorti\u201d paguante vet\u00ebm parat\u00eb e divorcit, pasi pal\u00ebt njiheshin. Sipas tij arsye kryesore pas k\u00ebtyre martesave \u00ebsht\u00eb \u201cpengesa ligjore p\u00ebr t\u00eb ndryshuar mbiemrin\u201d ose \u201cshkeljet ligjore n\u00eb vendin ku kan\u00eb emigruar\u201d.<\/p>\n<p>T\u00eb kontaktuar p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje punonj\u00ebsit e gjendjes civile n\u00eb qytetin e Lezh\u00ebs than\u00eb se fenomeni i martesave fiktive u b\u00eb problematik gjat\u00eb vitit 2018, por sipas tyre ka pasur m\u00eb pak raste n\u00eb vitin 2019.<\/p>\n<p>Nj\u00eb punonj\u00ebse e cila foli n\u00eb kushtet e anonimatit i tha BIRN se edhe pse kishin pasur dyshime se k\u00ebto raste kan\u00eb qen\u00eb martesa fiktive ato nuk kishin mjete ligjore p\u00ebr ta bllokuar regjistrimin e tyre.<\/p>\n<p>\u201c\u00cbsht\u00eb e pamundur p\u00ebr ta v\u00ebrtetuar a po b\u00ebjn\u00eb martese fiktive apo jo, pasi i kryejn\u00eb t\u00eb gjitha procedurat q\u00eb parashikon ligji\u201d, tha ajo.<\/p>\n<p>Pamund\u00ebsin\u00eb e punonj\u00ebsve t\u00eb gjendjes civile p\u00ebr t\u2019i ndaluar k\u00ebto martesa fiktive e pranon dhe n\u00ebnkryetarja e bashkis\u00eb, Alfrida Marku, e cila n\u00ebnvizon se p\u00ebrtej fenomenit m\u00eb shqet\u00ebsuese jan\u00eb shkaqet q\u00eb \u00e7ojn\u00eb n\u00eb k\u00ebto lidhje bashk\u00ebshortore t\u00eb pazakonta.<\/p>\n<p>\u201cPunonj\u00ebsit e Gjendjes Civile kan\u00eb p\u00ebr detyr\u00eb kryerjen e procedurave t\u00eb shpalljes dhe lidhjes s\u00eb martes\u00ebs, duke respektuar afatet si dhe duke verifikuar kushtet e moslejimit t\u00eb lidhjes s\u00eb nj\u00eb martese ligjore, q\u00eb sipas ligjit n\u00eb k\u00ebt\u00eb faz\u00eb jan\u00eb dy: mosha (i\/e mitur) dhe mungesa e nj\u00eb lidhje tjet\u00ebr martesore\u201d, tha Marku.<\/p>\n<p>\u201cMegjithat\u00eb, p\u00ebrtej k\u00ebsaj, problem shqet\u00ebsues p\u00ebr numrin n\u00eb rritje t\u00eb martesave fiktive mbeten shkaqet, q\u00eb p\u00ebr mendimin tim jan\u00eb t\u00ebr\u00ebsisht ekonomike, prej t\u00eb cilave nj\u00ebra pal\u00eb detyrohet t\u00eb emigroj\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb parregullt dhe pasigurt e p\u00ebr pasoj\u00eb t\u00eb p\u00ebrballet me probleme n\u00eb dokumentacion, nd\u00ebrsa pala tjet\u00ebr kryen veprimin fiktiv kundrejt nj\u00eb pagese. Shqet\u00ebsim p\u00ebr mua mbeten shkaqet, varf\u00ebria, emigracioni i pasigurt\u201d, shtoi ajo.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Numri i shtuar i padive p\u00ebr t\u00eb zgjidhur martesa mes djemsh t\u00eb rinj dhe grave n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb thyer n\u00eb Lezh\u00eb, ka zbuluar nj\u00eb \u201cskem\u00eb\u201d martesash fiktive p\u00ebr t\u00eb siguruar dokumente identiteti me gjeneralitete t\u00eb ndryshuara, t\u00eb cilat ndihmojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb shmangur pezullimin e hyrjes n\u00eb Bashkimin Europian. N\u00eb tetor t\u00eb vitit t\u00eb shkuar Gjykata [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2013,"featured_media":87122,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-87121","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/87121","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2013"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=87121"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/87121\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/87122"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=87121"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=87121"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=87121"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}