{"id":124792,"date":"2020-04-17T15:47:50","date_gmt":"2020-04-17T13:47:50","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=124792"},"modified":"2020-04-17T15:47:50","modified_gmt":"2020-04-17T13:47:50","slug":"bloomberg-endrra-europiane-e-shqiperise-e-pamundur-prej-covid-19","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/bloomberg-endrra-europiane-e-shqiperise-e-pamundur-prej-covid-19\/","title":{"rendered":"Bloomberg: Endrra europiane e Shqip\u00ebris\u00eb e pamundur prej COVID-19"},"content":{"rendered":"<p>Fshati shqiptar Shishtavec, af\u00ebr maleve t\u00eb thepisura q\u00eb sh\u00ebnojn\u00eb kufirin me Kosov\u00ebn, \u00ebsht\u00eb n\u00eb qoshen m\u00eb t\u00eb varf\u00ebr t\u00eb nj\u00eb prej vendeve m\u00eb t\u00eb varf\u00ebra t\u00eb Evrop\u00ebs. Vendasit k\u00ebtu jan\u00eb lidhur me ankesat p\u00ebr korrupsionin dhe historit\u00eb e t\u00eb af\u00ebrmve q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb t\u00eb ardhmen e tyre n\u00eb Evrop\u00ebn Per\u00ebndimore. Ka edhe di\u00e7ka tjet\u00ebr q\u00eb ata ndajn\u00eb: nj\u00eb \u00ebnd\u00ebrr q\u00eb nj\u00eb dit\u00eb edhe ata do t\u00eb lejohen t\u00eb integrohen me pjes\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb kontinentit.<\/p>\n<p>\u201cT\u00eb gjith\u00eb, madje edhe f\u00ebmij\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl, thon\u00eb se duan t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsohen n\u00eb Bashkimin Evropian\u201d, thot\u00eb 34-vje\u00e7ari Rakan, nj\u00eb fermer q\u00eb flet pak anglisht, si dhe shqip, bullgarisht dhe disa gjermanisht. \u201cPor \u00ebsht\u00eb e pamundur sepse shum\u00eb duhet t\u00eb ndryshojn\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria ka trokitur n\u00eb der\u00ebn e BE p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekad\u00eb, dhe k\u00ebt\u00eb pranver\u00eb, m\u00eb n\u00eb fund, dukej se u hap. M\u00eb 25 mars, qeverit\u00eb n\u00eb bllokun 27-vend\u00ebsh dhan\u00eb miratimin e tyre p\u00ebr negociatat e pranimit me Shqip\u00ebrin\u00eb dhe fqinj\u00ebn e saj Veriut Maqedoni. Por nd\u00ebrsa koronavirusi shkat\u00ebrron madje edhe ekonomit\u00eb m\u00eb t\u00eb pasura t\u00eb Evrop\u00ebs, \u00ebndrra shqiptare duket m\u00eb e pakapshme se kurr\u00eb.<\/p>\n<p>Mes shp\u00ebrthimeve t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb Covid-19 n\u00eb Itali dhe Spanj\u00eb, BE po p\u00ebrpiqet t\u2019i mbaj\u00eb an\u00ebtar\u00ebt e saj aktual\u00eb t\u00eb bashkuar. Shtetet an\u00ebtare kan\u00eb rivendosur kontrollet kufitare p\u00ebr t\u00eb ndaluar rrjedh\u00ebn e lir\u00eb t\u00eb njer\u00ebzve dhe po grinden n\u00ebse do t\u00eb l\u00ebshojn\u00eb \u201clidhje korona\u201d t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta p\u00ebr t\u00eb paguar d\u00ebmin ekonomik t\u00eb l\u00ebn\u00eb nga virusi. Kjo brisht\u00ebsi do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb Shqip\u00ebria, nj\u00eb vend me shumic\u00eb myslimane prej 2.9 milion dhe nj\u00eb pag\u00eb mesatare mujore prej 493 $, nuk ka gjasa t\u00eb b\u00ebhet an\u00ebtare n\u00eb \u00e7do koh\u00eb s\u00eb shpejti.<\/p>\n<p>\u201cBashkimi Evropian \u00ebsht\u00eb i preokupuar me pandemin\u00eb dhe duke kursyer ekonomit\u00eb e saj, dhe nuk ka aft\u00ebsi t\u00eb brendshme p\u00ebr t\u2019u marr\u00eb me ndonj\u00eb proces t\u00eb zgjerimit, edhe n\u00ebse nj\u00eb vend kandidat do t\u2019i plot\u00ebsonte t\u00eb gjitha kriteret e hyrjes\u201d, thot\u00eb Zarko Puhovski, politik shkenc\u00ebtar n\u00eb Universitetin e Zagrebit.<\/p>\n<p>Ashtu si homolog\u00ebt e tij n\u00eb BE, kryeministri i Shqip\u00ebris\u00eb, Edi Rama, vendosi kufizime p\u00ebr njer\u00ebzit q\u00eb hyjn\u00eb dhe vijn\u00eb nga vendi. Por ai ishte i gjall\u00eb kur BE kufizoi eksportet e furnizimeve mjek\u00ebsore p\u00ebr jo-an\u00ebtare. \u201cBE nuk mund dhe nuk duhet n\u00eb asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00ebrjashtoj\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor nga qasja n\u00eb tregti p\u00ebr k\u00ebto mallra thelb\u00ebsor\u00eb p\u00ebr sh\u00ebndetin e popullit ton\u00eb,\u201d njoftuan mediat lokale duke th\u00ebn\u00eb ai. (Q\u00eb nga 16 prilli, Shqip\u00ebria raportoi 518 raste t\u00eb vdekjeve t\u00eb Covid-19 dhe 26 prej tij.)<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt kujtojn\u00eb se \u00e7far\u00eb do t\u00eb duhej t\u00eb pritej nga vendet e tjera t\u00eb bot\u00ebs. Vendi njihej si Koreja e Veriut e Evrop\u00ebs n\u00ebn Enver Hoxh\u00ebn, diktatorin komunist q\u00eb sundoi nga viti 1944 deri n\u00eb vdekjen e tij n\u00eb 1985. Fillimisht u rreshtuan me Bashkimin Sovjetik dhe m\u00eb von\u00eb me Kin\u00ebn, Hoxha ndau m\u00ebnyra me t\u00eb dy, duke i faj\u00ebsuar ata p\u00ebr t\u2019u rritur shum\u00eb t\u00eb but\u00eb n\u00eb Parimet marksiste-leniniste.<\/p>\n<div id=\"pa_1x1_psbk_1587131217601\"><\/div>\n<p>Gjat\u00eb nj\u00eb kohe q\u00eb shum\u00eb shqiptar\u00eb tani e quajn\u00eb \u201ceksperiment\u201d, ushqimi u racizua. Udh\u00ebtimi ishte i ndaluar. Makinat dhe uji i nxeht\u00eb i pakufizuar u rezervuan p\u00ebr disa t\u00eb zgjedhura me kujdes. Dhjet\u00ebra mij\u00ebra bunker\u00eb betoni, t\u00eb cil\u00ebt tani jan\u00eb kryesisht t\u00eb shkret\u00eb, u nd\u00ebrtuan p\u00ebrreth fshatit dhe pran\u00eb detit Adriatik, gjoja p\u00ebr t\u00eb mbrojtur kombin nga armiqt\u00eb e tij.<\/p>\n<p>Pasi komunizmi ra n\u00eb 1990, Shqip\u00ebria kaloi nj\u00eb periudh\u00eb t\u00eb paq\u00ebndrueshme t\u00eb kolapsit ekonomik dhe trazirave sociale. Rreth 800,000 shqiptar\u00eb u larguan p\u00ebr jasht\u00eb vendit, duke krijuar nj\u00eb diaspor\u00eb jetike q\u00eb ende mb\u00ebshtet shum\u00eb familje n\u00eb sht\u00ebpi. Pastaj nj\u00eb seri reformash ekonomike dhe politike dhe nj\u00eb orientim i fort\u00eb pro-per\u00ebndimor i ktheu gj\u00ebrat, duke fituar an\u00ebtar\u00ebsimin e vendit n\u00eb NATO n\u00eb 2009. Ai aplikoi p\u00ebr t\u2019u an\u00ebtar\u00ebsuar n\u00eb BE n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin vit.<\/p>\n<p>\u201cNga vitet 1990, motoja ishte p\u00ebr t\u2019u an\u00ebtar\u00ebsuar n\u00eb BE dhe kjo perspektiv\u00eb nuk ka ndryshuar kurr\u00eb,\u201d thot\u00eb Luljeta Minxhozi, zv \/ guvernatori i bank\u00ebs qendrore n\u00eb kryeqytet, Tiran\u00eb. \u201cN\u00eb t\u00ebr\u00eb historin\u00eb ton\u00eb, t\u00eb gjitha gj\u00ebrat e mira kan\u00eb ardhur nga Per\u00ebndimi.\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb kulmin e periudh\u00ebs s\u00eb izolimit, shqiptar\u00ebt k\u00ebrkuan frym\u00ebzim n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Adriatikun drejt Italis\u00eb. Shum\u00eb njer\u00ebz u fsheh\u00ebn n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb sekrete n\u00eb radio dhe televizion italian, pavar\u00ebsisht k\u00ebrc\u00ebnimit t\u00eb pasojave n\u00ebse zbulohen. Shumica e t\u00eb rriturve shqiptar\u00eb sot flasin rrjedhsh\u00ebm italisht, dhe pothuajse t\u00eb gjith\u00eb an\u00ebtar\u00ebsojn\u00eb mbrapa n\u00eb BE, me mb\u00ebshtetje n\u00eb 97%, sipas sondazheve.<\/p>\n<p>Mungesa e interesit t\u00eb saj p\u00ebr nj\u00eb aleanc\u00eb me Rusin\u00eb e ndan Shqip\u00ebrin\u00eb nga shumica e shteteve t\u00eb tjera n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor. Ministri i Jasht\u00ebm rus Sergei Lavrov u ankua p\u00ebr k\u00ebt\u00eb orientim pro-per\u00ebndimor n\u00eb shkurt pas takimit me Ram\u00ebn. Kombet mund t\u00eb kishin lidhje m\u00eb t\u00eb ngushta n\u00ebse Shqip\u00ebria nuk do t\u00eb ndjehej aq e detyruar ndaj aleat\u00ebve t\u00eb saj per\u00ebndimor\u00eb, tha ai. \u201cNuk \u00ebsht\u00eb detyrim, \u00ebsht\u00eb zgjedhje,\u201d korrigjoi Rama Lavrov n\u00eb konferenc\u00ebn n\u00eb Mosk\u00eb.<\/p>\n<p>Franca dhe Hollanda ndaluan bisedimet e Shqip\u00ebris\u00eb me BE vitin e kaluar p\u00ebr shkak t\u00eb problemeve t\u00eb saj me korrupsionin, krimin e organizuar dhe reformat e belb\u00ebzimit. Q\u00eb nga ajo koh\u00eb Shqip\u00ebria ka b\u00ebr\u00eb p\u00ebrparime, por \u201cnuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb shk\u00eblqyesh\u00ebm p\u00ebr sa i p\u00ebrket sundimit t\u00eb ligjit dhe pluralizmit politik\u201d, thot\u00eb Puhovski. \u201cEnde ka b\u00ebr\u00eb shum\u00eb pun\u00eb n\u00eb at\u00eb fush\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb bar t\u00eb improvizuar n\u00eb Shishtavec nj\u00eb nat\u00eb n\u00eb fund t\u00eb shkurtit, burrat u grind\u00ebn rreth nj\u00eb sob\u00eb p\u00ebr t\u00eb luajtur letra, duke veshur shtresa veshjesh p\u00ebr t\u00eb mbajtur ngroht\u00eb. Ata fol\u00ebn p\u00ebr qindra t\u00eb cil\u00ebt ishin larguar nga fshati nd\u00ebr vite, t\u00eb lodhur duke pritur q\u00eb Evropa t\u00eb vinte pran\u00eb tyre. Kuvert\u00eb e kartave t\u00eb zbukuruara me Union Jack ishte nj\u00eb dhurat\u00eb, tha nj\u00eb burr\u00eb \u2013 nga nj\u00eb i af\u00ebrm i cili tani po jeton n\u00eb U.K.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fshati shqiptar Shishtavec, af\u00ebr maleve t\u00eb thepisura q\u00eb sh\u00ebnojn\u00eb kufirin me Kosov\u00ebn, \u00ebsht\u00eb n\u00eb qoshen m\u00eb t\u00eb varf\u00ebr t\u00eb nj\u00eb prej vendeve m\u00eb t\u00eb varf\u00ebra t\u00eb Evrop\u00ebs. Vendasit k\u00ebtu jan\u00eb lidhur me ankesat p\u00ebr korrupsionin dhe historit\u00eb e t\u00eb af\u00ebrmve q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb t\u00eb ardhmen e tyre n\u00eb Evrop\u00ebn Per\u00ebndimore. Ka edhe di\u00e7ka tjet\u00ebr q\u00eb ata [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2013,"featured_media":124793,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,235],"tags":[],"class_list":{"0":"post-124792","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124792","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2013"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=124792"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124792\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/124793"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=124792"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=124792"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=124792"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}