{"id":167979,"date":"2021-03-10T08:48:18","date_gmt":"2021-03-10T07:48:18","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=167979"},"modified":"2021-03-10T08:48:18","modified_gmt":"2021-03-10T07:48:18","slug":"analfabetizmi-ne-shqiperi-44-mije-persona-mbi-15-vjec-sdine-shkrim-dhe-kendim-7-jane-te-rinj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/analfabetizmi-ne-shqiperi-44-mije-persona-mbi-15-vjec-sdine-shkrim-dhe-kendim-7-jane-te-rinj\/","title":{"rendered":"Analfabetizmi\/ N\u00eb Shqip\u00ebri 44 mij\u00eb persona mbi 15 vje\u00e7 s\u2019din\u00eb shkrim dhe k\u00ebndim, 7% jan\u00eb t\u00eb rinj\u2026"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb t\u00eb gjith\u00eb vendin, Shqip\u00ebria num\u00ebron mbi 44 mij\u00eb analfabet\u00eb, q\u00eb nuk din\u00eb as shkrim dhe as k\u00ebndim sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb publikuara nga Organizata p\u00ebr Edukim, Shkenc\u00eb dhe Kultur\u00eb e Kombeve t\u00eb Bashkuara (UNESCO) q\u00eb i takojn\u00eb vitit 2018-t\u00eb.<\/p>\n<p>Nga totali i analfabet\u00ebve, 7 p\u00ebr qind ose mbi 3000 persona, i p\u00ebrkasin mosh\u00ebs nga 15-24 vje\u00e7. T\u00eb dh\u00ebna m\u00eb t\u00eb detajuara tregojn\u00eb se analfabetizmi, \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrhapur m\u00eb s\u00eb shumti n\u00eb komunitetin Rom dhe n\u00eb personat m\u00eb aft\u00ebsi t\u00eb kufizuara..<\/p>\n<p>Matjet e UNESCO-s p\u00ebr analfabetizmin, i referohen popullsis\u00eb n\u00eb mosh\u00eb pun\u00eb me mbi 15 vje\u00e7. Kjo e dh\u00ebne tregon se nj\u00eb pjes\u00eb e popullsis\u00eb n\u00eb mosh\u00eb pun\u00eb, nuk g\u00ebzon aft\u00ebsin\u00eb m\u00eb elementare. Popullsia e rritur analfabet\u00eb z\u00eb 2.3 p\u00ebr qind t\u00eb popullsis\u00eb n\u00eb mosh\u00eb pune.<\/p>\n<p>Arsimi n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb i detyruesh\u00ebm deri n\u00eb mosh\u00ebn 16-vje\u00e7are, por p\u00ebraf\u00ebrsisht vet\u00ebm 92% e nx\u00ebn\u00ebsve mbarojn\u00eb arsimin baz\u00eb dhe vazhdojn\u00eb studimet n\u00eb nivelin e mes\u00ebm.<\/p>\n<p>Edhe pse shkalla e regjistrimit t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb mosh\u00eb shkollore n\u00eb vendin tone, \u00ebsht\u00eb mbi 99%, ka prova se shum\u00eb f\u00ebmij\u00eb nuk regjistrohen n\u00eb shkoll\u00eb, ose nuk arrijn\u00eb t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb arsimin baz\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00eb analiz\u00eb m\u00eb e detajuar e UNICEF, referon s\u2019e arsyet pse f\u00ebmij\u00ebt l\u00ebn\u00eb shkoll\u00ebn para p\u00ebrfundimit t\u00eb klas\u00ebs s\u00eb 9-t\u00eb jan\u00eb t\u00eb shumta. Presioni p\u00ebr t\u00eb kontribuar n\u00eb t\u00eb ardhurat e familjes, presioni p\u00ebr t\u2019u martuar dhe p\u00ebr t\u00eb krijuar familje, presioni i familjes p\u00ebr t\u00eb kontribuar n\u00eb pun\u00ebt e sht\u00ebpis\u00eb dhe p\u00ebr t\u2019u kujdesur p\u00ebr motrat dhe v\u00ebllez\u00ebrit m\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl apo t\u00eb af\u00ebrmit, larg\u00ebsia nga sht\u00ebpia n\u00eb shkoll\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb nivelin e mes\u00ebm t\u00eb ul\u00ebt etj. N\u00eb disa raste ekstreme, braktisja e shkoll\u00ebs vjen prej f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb trafikuar ose t\u00eb shfryt\u00ebzuar. Arsye t\u00eb tjera pse disa f\u00ebmij\u00eb nuk regjistrohen n\u00eb shkoll\u00eb jan\u00eb: aft\u00ebsia e kufizuar, migrimi dhe varf\u00ebria ekstreme.<\/p>\n<p>Para viteve \u201990, braktisja shkollore ka qen\u00eb nj\u00eb tregues q\u00eb ka ardhur n\u00eb ulje nga viti n\u00eb vit. K\u00ebshtu, nga 1.42 p\u00ebr qind q\u00eb ka qen\u00eb n\u00eb vitin shkollor 1983-1984, n\u00eb vitin shkollor1987-1988 gati \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjysmuar, duke zbritur n\u00eb 0.76 p\u00ebr qind. Shkolla braktisej kryesisht nga nx\u00ebn\u00ebs t\u00eb klasave t\u00eb larta t\u00eb arsimit 8-vje\u00e7ar, kurse numri i nx\u00ebn\u00ebsve braktis\u00ebs n\u00eb klasat i-IV ishte i pap\u00ebrfillsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Pas vitit 1990, braktisja e shkoll\u00ebs rezultoi n\u00eb tregues m\u00eb t\u00eb lart\u00eb, t\u00eb paparashikuar. Modelet negative t\u00eb pasurimit t\u00eb shpejt\u00eb ndikuan natyrsh\u00ebm te nx\u00ebn\u00ebsit q\u00eb nuk ishin t\u00eb suksessh\u00ebm apo q\u00eb kishin v\u00ebshtir\u00ebsi n\u00eb t\u00eb nx\u00ebn\u00eb. K\u00ebtij mentaliteti iu shtuan dhe indiferentizmi p\u00ebr sensibilizimin e komunitetit p\u00ebr rolin dhe domosdoshm\u00ebrin\u00eb e shkollimit, si dhe neglizhencat p\u00ebr zbatimin e ligjit p\u00ebr arsimin e detyruesh\u00ebm.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb t\u00eb gjith\u00eb vendin, Shqip\u00ebria num\u00ebron mbi 44 mij\u00eb analfabet\u00eb, q\u00eb nuk din\u00eb as shkrim dhe as k\u00ebndim sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb publikuara nga Organizata p\u00ebr Edukim, Shkenc\u00eb dhe Kultur\u00eb e Kombeve t\u00eb Bashkuara (UNESCO) q\u00eb i takojn\u00eb vitit 2018-t\u00eb. Nga totali i analfabet\u00ebve, 7 p\u00ebr qind ose mbi 3000 persona, i p\u00ebrkasin mosh\u00ebs nga [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2016,"featured_media":167981,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241],"tags":[1698],"class_list":{"0":"post-167979","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"tag-lajme-zjarr-ne-shqiperi-44-mije-persona-sdine-shkrim-e-kendim-zjarr-tv"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/167979","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2016"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=167979"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/167979\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/167981"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=167979"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=167979"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=167979"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}