{"id":181324,"date":"2021-05-06T16:37:31","date_gmt":"2021-05-06T14:37:31","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=181324"},"modified":"2021-05-06T16:37:31","modified_gmt":"2021-05-06T14:37:31","slug":"mein-kampf-dhe-vitet-e-vegjelise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/mein-kampf-dhe-vitet-e-vegjelise\/","title":{"rendered":"\u201cMein Kampf\u201d dhe \u201cVitet e vegj\u00eblis\u00eb\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>GELANDA SHKURTAJ<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Shkruar n\u00eb koh\u00eb t\u00eb ndry shme nga dy autor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm, n\u00eb vende me histori dhe mentalitete diametralisht t\u00eb kund\u00ebrta, leximi\u00a0 i k\u00ebtyre dy librave vlen p\u00ebr t\u00eb kuptuar di\u00e7ka t\u00eb nj\u00ebjt\u00eb: p\u00ebrngjashm\u00ebrin\u00eb se si diktator\u00ebt v\u00ebrtetuan nj\u00ebsoj faktin se, leva e forc\u00ebs s\u00eb tyre politike nuk \u00ebsht\u00eb as gjeniu q\u00eb fle n\u00eb ta, as morali personal, as interesi komb\u00ebtar, por masat (popujt) dhe ana sip\u00ebrfaq\u00ebsore e t\u00eb gjykuarit nga ana e tyre e fenomeneve dhe klas\u00ebs politike. I pari u shkrua nga Adolf Hitleri dhe shqip\u00ebruar do t\u00eb thot\u00eb \u201cBeteja ime\u201d. Ishte libri ku ai shp\u00ebrfaqte qart\u00eb dhe haptazi idet\u00eb e tij mbi at\u00eb \u00e7far\u00eb disa vite me von\u00eb do t\u2019i b\u00ebnte Europ\u00ebs dhe mbar\u00eb globit n\u00ebp\u00ebrmjet luft\u00ebs antisemite. Shum\u00eb studiues than\u00eb se po ta kishin kuptuar librin m\u00eb par\u00eb, ndofta njer\u00ebzimi do t\u2019i kishte kursyer vetes historin\u00eb m\u00eb makabre t\u00eb nj\u00eb holokausti t\u00eb pashembullt. I dyti \u00ebsht\u00eb shkruar nga Enver Hoxha dhe n\u00eb t\u00eb i tregonte popullit haptazi raportin e tij me shkoll\u00ebn n\u00eb vitet e studimit n\u00eb Franc\u00eb, si edhe at\u00eb \u00e7far\u00eb ai mendonte rreth elit\u00ebs politike dhe kulturore shqiptare, q\u00eb ishte \u00e7uar n\u00eb plumb me firm\u00ebn e tij, q\u00eb prej vitit 1945.<\/p>\n<p>Erich Fromm, njihet si nj\u00eb psikanalist i rrall\u00eb dhe nj\u00eb nd\u00ebr oponent\u00ebt e teorive t\u00eb Freud-it. Shum\u00eb vite pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, i p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb vet\u00eb t\u00eb par\u00eb nga pasojat e atij monstruoziteti human, rreket q\u00eb t\u2019i jap nj\u00eb arsye holokaustit, sigurisht i nisur nga ajo \u00e7far\u00eb ai dinte t\u00eb b\u00ebnte m\u00eb mir\u00eb, psikanaliza. P\u00ebr t\u00eb gjetur arsyen, ai k\u00ebrkon rr\u00ebnj\u00ebt n\u00eb dy plane te figura e Hitlerit dhe te popullata gjermane, e cila mb\u00ebshteti fort ideologjin\u00eb e tij dhe q\u00eb u b\u00eb terreni p\u00ebr t\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb jet\u00eb dogm\u00ebn mbi \u201csupremacin\u00eb\u201d e rac\u00ebs ariane. \u201cAnatomia e shkat\u00ebrrimit human\u201d \u00ebsht\u00eb libri i tij, i cili tregon p\u00ebr nj\u00eb Gjermani t\u00eb dal\u00eb e humbur nga Lufta e Par\u00eb Bot\u00ebrore, me nivelin m\u00eb t\u00eb friksh\u00ebm t\u00eb inflacionit, ku njeriu realisht h\u00ebngri njeriun nga uria dhe ku masat kishin nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb fort\u00eb ekonomike.<\/p>\n<p>Ky \u00ebsht\u00eb ai momenti ku historia b\u00ebhet pik\u00ebtakimi midis nevoj\u00ebs s\u00eb nj\u00eb populli vulnerab\u00ebl dhe nj\u00eb lideri profesionalisht t\u00eb d\u00ebshtuar, por cinik dhe i qart\u00eb n\u00eb ambicien e tij politike p\u00ebr t\u00eb pluskuar mbi masat n\u00eb \u00e7do form\u00eb dhe me \u00e7do kusht. Konkluzioni i pap\u00ebrkufizuar n\u00eb postulate m\u00ebson se historia njeh n\u00eb pika t\u00eb ndryshme t\u00eb rruzullit lindjen e tiran\u00ebve, q\u00eb drejtojn\u00eb me shfaqje nga jasht\u00eb t\u00eb lustruara, por n\u00eb realitet me diktat, dhun\u00eb dhe mashtrim. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, fatkeq\u00ebsisht, kjo form\u00eb e t\u00eb b\u00ebrit politik\u00eb merret e mir\u00ebqen\u00eb dhe madje triumfuese nga pjesa m\u00eb e madhe e masave, q\u00eb trurin nuk e p\u00ebrdorin me t\u00eb dyja \u201cdhomat\u201d nga pik\u00ebpamja anatomike dhe q\u00eb n\u00ebnkuptojn\u00eb k\u00ebsodore pik\u00ebpamjen funksionale, ku nj\u00ebra ka detyr\u00ebn e njohjes dhe perceptimit dhe tjetra ka detyr\u00ebn e arsyetimit dhe nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit.<\/p>\n<p>Ky fenomen ka ndodhur dhe do t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb ndodh\u00eb p\u00ebr aq koh\u00eb sa lloji homo sapiens do t\u00eb populloj\u00eb planetin tok\u00eb. Shpresa e vetme q\u00eb \u00e7do shoq\u00ebri ushqen \u00ebsht\u00eb rritja e shkall\u00ebs s\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit te njer\u00ebzit, t\u00eb pakt\u00ebn deri n\u00eb pik\u00ebn q\u00eb, kur t\u00eb zgjedh\u00eb, t\u00eb jet\u00eb i vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr tri parime minimale: t\u00eb kuptoj\u00eb p\u00ebr \u00e7far\u00eb voton duke ndar\u00eb t\u00eb mir\u00ebn nga e keqja; t\u00eb mos shoh\u00eb vet\u00ebm p\u00ebr sot, por edhe p\u00ebr t\u00eb ardhmen dhe, t\u00eb projektoj\u00eb interesin personal n\u00eb raport me interesin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm. Rritja e nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit, e cila n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb m\u00ebnyre p\u00ebrkon me rritjen e dijes, p\u00ebr shum\u00eb shoq\u00ebri ka qen\u00eb \u201cshkolla e jet\u00ebs\u201d. Zhvillimin dhe rrug\u00ebn e gjat\u00eb t\u00eb shk\u00ebputjes nga autokracia drejt demokracis\u00eb ato shoq\u00ebri q\u00eb ne sot i quajm\u00eb t\u00eb civilizuara, e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb me nj\u00eb histori gjaku q\u00eb kan\u00eb shoq\u00ebruar revolta feudale dhe revolucione industriale dhe q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb kosto t\u00eb r\u00ebnda mbi trupat dhe nd\u00ebrgjegjet e tyre.<\/p>\n<p><strong>ND\u00cbRGJEGJ\u00cbSIMI POLITIK I SHQIPTAR\u00cbVE<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb historin\u00eb e shkurt\u00ebr si nj\u00eb shtet-komb, Shqip\u00ebria ka luftuar me dhun\u00eb vet\u00ebm kund\u00ebr nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit t\u00eb saj, me mb\u00ebshtetjen q\u00eb i b\u00ebri nj\u00eb sistemi t\u00eb ngritur mbi parimin v\u00ebllavras\u00ebs vet\u00ebm p\u00ebr kredo politike, gj\u00eb e cila solli fshirjen e nd\u00ebrgjegjes kritike dhe stanjacionin intelektual. T\u00eb ardhur nga nj\u00eb varf\u00ebri e jasht\u00ebzakonshme, e b\u00ebr\u00eb e pavarur vet\u00ebm at\u00ebher\u00eb kur Europa po p\u00ebrfundonte \u201cBelle Epoque\u201d, t\u00eb pap\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb l\u00ebvizjet politike sociale q\u00eb shoq\u00ebruan revolucionet zhvilluese, ky vend i vog\u00ebl demografikisht, i pozicionuar keq gjeopolitikisht, pranoi t\u00eb vetmen form\u00eb t\u00eb qeverisjes sistemin q\u00eb po i servirej me lust\u00ebr nga jasht\u00eb, por me dhun\u00eb nga brenda. E ndikuar n\u00eb kontestin historik dhe social nga nj\u00eb prapambetje e vet\u00ebdijes politike, e parrahur dhe e padal\u00eb n\u00eb Europ\u00eb, por mbi t\u00eb gjitha me nj\u00eb handikap t\u00eb r\u00ebnd\u00eb kulturor, ajo nuk vuajti as mbylljen e kufijve ndaj bot\u00ebs s\u00eb qytet\u00ebruar dhe as vrasjen e intelektual\u00ebve t\u00eb kombit.<\/p>\n<p>Me \u00e7do gjas\u00eb, ndryshimet politike q\u00eb pasuan Europ\u00ebn Lindore n\u00eb fillim t\u00eb \u201890-\u00ebs, p\u00ebrs\u00ebri nuk paskan sh\u00ebnuar mb\u00ebrritjen e pjekuris\u00eb dhe t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit politik tek t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebt. N\u00eb fakt, ajo p\u00ebrmbysje rr\u00ebnj\u00ebsore erdhi pas r\u00ebnies s\u00eb komunizmit n\u00eb t\u00eb gjitha vendet e kampit lindor, q\u00eb kishin qen\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebset kryesore politike dhe ekonomike t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Kjo l\u00ebvizje e re q\u00eb do t\u00eb p\u00ebrfshinte edhe vendin ton\u00eb, u duk si nj\u00eb domosdoshm\u00ebri e k\u00ebrkuar dhe pranuar nga shum\u00ebkush. N\u00eb fakt, kan\u00eb mbetur n\u00eb memorien e gjithkujt demonstratat si dhe sakrificat e tejskajshme t\u00eb emigrant\u00ebve shqiptar\u00eb q\u00eb \u00e7an\u00eb Adriatikun n\u00eb udh\u00ebtimin e tyre nga Lindja komuniste drejt Per\u00ebndimit. Por, ky ndryshim nuk paska prekur nd\u00ebrgjegj\u00ebsimin politik dhe moral t\u00eb shqiptar\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt me sa duket nuk e paskan k\u00ebrkuar at\u00eb as n\u00eb planin ideologjik dhe as n\u00eb politik\u00ebn e tyre t\u00eb brendshme, p\u00ebrpos vet\u00ebm n\u00eb planin ekonomik p\u00ebr arsyen e vetme sepse \u201czorr\u00ebt iu k\u00ebndonin\u201d nga tallonet e mishit apo nga k\u00ebrsh\u00ebria p\u00ebr t\u00eb veshur nj\u00eb pal\u00eb xhinse. Kjo duket e vetmja tez\u00eb, e cila justifikon nj\u00eb fenomen t\u00eb pashpjeguesh\u00ebm tash e tridhjet\u00eb vjet: nj\u00eb maratone pa finish drejt nj\u00eb sistemi t\u00eb \u201cdemokracis\u00eb liberale\u201d, por q\u00eb mbahet e t\u00ebrhequr zvarr\u00eb prej leckash nga nj\u00eb shoq\u00ebri q\u00eb do akoma diktatur\u00ebn komuniste (!).<\/p>\n<p>Nd\u00ebrgjegj\u00ebsimi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb proces shum\u00eb i mundimsh\u00ebm dhe k\u00ebrkon vet\u00ebmohim, gj\u00eb e cila nuk realizohet nga nj\u00eb shoq\u00ebri dembele intelektualisht. Shqip\u00ebria sot gjendet e pandar\u00eb nga mentaliteti ku, \u00ebsht\u00eb shteti q\u00eb duhet t\u00eb jap\u00eb gjith\u00e7ka dhe ku ambicia m\u00eb e madhe shkon te karshill\u00ebku ndaj t\u00eb tjer\u00ebve, te ket\u00eb buk\u00eb p\u00ebr t\u00eb ngr\u00ebn\u00eb, lek\u00eb p\u00ebr kafene dhe nj\u00eb televizor p\u00ebr t\u00eb par\u00eb sharjet politike, telenovelat e huaja apo puthjet e t\u00eb \u201cp\u00ebrputhurve\u201d. N\u00eb k\u00ebt\u00eb fillimshekulli, shoq\u00ebria jon\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb \u201ce rritur\u201d, ajo \u00e7do disfat\u00eb apo fitore vazhdon t\u2019ia atribuoj\u00eb kultit t\u00eb individit dhe shfaj\u00ebsimit t\u00eb vetes, duke ngarkuar \u00e7do lavd apo p\u00ebrgjegj\u00ebsi te lideri partiak. Ajo vet\u00eb shp\u00ebrfaqet si nj\u00eb dor\u00eb q\u00eb voton n\u00eb aj\u00ebr, ku individi dhe shtylla kurrizore jan\u00eb transparente, por duket vet\u00ebm l\u00ebvizja nga fryma e shenjt\u00eb e liderit, i cili n\u00ebse lind \u201cdjal\u00eb\u201d \u00ebsht\u00eb viril dhe nis lind \u201cvajz\u00eb\u201d \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm fertil. Zgjedhjet politike t\u00eb 2021 mbart\u00ebn si\u00a0rrall\u00ebher\u00eb nj\u00eb sprov\u00eb mbi nd\u00ebrgjegj\u00ebsimin e shqiptar\u00ebve n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie me demokracin\u00eb. Edhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb eksperienc\u00eb, ata treguan munges\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb vizionit p\u00ebr t\u00eb ardhmen, si edhe t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsimit politik.<\/p>\n<p><strong>E ARDHMJA E AF\u00cbRT E SHQIP\u00cbRIS\u00cb<\/strong><\/p>\n<p>Do t\u00eb synoj\u00eb patjet\u00ebr modelin e dashur nga maxhoranca plebishitare e k\u00ebtij vendi, interesin drejt rivendosjes s\u00eb diktatur\u00ebs. Kjo nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb hipotez\u00eb, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fakt i provuar n\u00eb ideologjin\u00eb e mb\u00ebshtet\u00ebsve t\u00eb saj, q\u00eb nuk njohin as ligj dhe as Kushtetut\u00eb, dhe q\u00eb nuk rezervohen as formalisht t\u00eb shfaqin hapur mallin dhe dashurin\u00eb p\u00ebr simbolet e luft\u00ebs shqiptaro-shqiptare. Ul\u00ebrijn\u00eb hipokrizi, falsitet apo n\u00eb rastin m\u00eb t\u00eb mir\u00eb, munges\u00eb logjike, disa nga opinionet m\u00eb shpesh t\u00eb rrahura n\u00eb k\u00ebt\u00eb periudh\u00eb post zgjedhore. T\u00eb par\u00ebt jan\u00eb ata q\u00eb pretendojn\u00eb se i dhan\u00eb vot\u00ebn pozit\u00ebs, p\u00ebr fajin e individ\u00ebve t\u00eb gabuar n\u00eb koalicionin opozitar; t\u00eb dyt\u00ebt jan\u00eb ata q\u00eb viktimizojn\u00eb humbjen me blerjen e votave; t\u00eb tret\u00ebt jan\u00eb ata q\u00eb pretendojn\u00eb dh\u00ebnien e nj\u00eb hap\u00ebsire t\u00eb re partis\u00eb drejtuese, p\u00ebr t\u00eb mbyllur pun\u00ebt e parealizuara. Kategoria e par\u00eb duhet t\u00eb kujtoj\u00eb se sikur shqiptar\u00ebt t\u00eb kishin votuar ndonj\u00ebher\u00eb individin nuk do ishim n\u00eb derexhen\u00eb ku jemi. Asnj\u00ebher\u00eb shqiptari nuk ka votuar individin, por vet\u00ebm bindjen e srvirur, dhe p\u00ebr k\u00ebt\u00eb historia \u00ebsht\u00eb kok\u00ebforte. T\u00eb dyt\u00ebve, q\u00eb jan\u00eb viktimat opozitare, ju b\u00ebhet pyetja se votat e kujt krahu paska bler\u00eb pozita? A mos vall\u00eb e b\u00ebri te t\u00eb ashtuquajturit demokrat\u00eb q\u00eb shit\u00ebn vot\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb thes miell? N\u00ebse po, ata nuk paskan qen\u00eb kurr\u00eb demokrat\u00eb! \u201cRrobat e pista lahen n\u00eb sht\u00ebpi!\u201d, thot\u00eb nj\u00eb proverb. Nd\u00ebrkoh\u00eb, atyre q\u00eb justifikohen me mandatin e p\u00ebrs\u00ebritur p\u00ebr t\u00eb mbyllur pun\u00ebt e pambaruara, nuk do t\u2019ju mjaftonte as kronosi i or\u00ebs biologjike p\u00ebr t\u00eb matur hi\u00e7in, pasi fasadat nuk mbulojn\u00eb dot ato \u00e7far\u00eb ky vend ka nevoj\u00eb dhe nuk ka zgjidhur ende: spitale, rend, pun\u00ebsim, drejt\u00ebsi.<\/p>\n<p>Ne nuk jemi rritur si shoq\u00ebri dhe kjo duhet t\u00eb na trishtoj\u00eb, por nuk duhet t\u00eb na pengoj\u00eb t\u00eb ecim p\u00ebrpara. Derisa maturia jon\u00eb t\u00eb jet\u00eb arritur, ecejake politike kan\u00eb ndodhur dhe kan\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndodhur edhe plot\u00eb her\u00eb. Ky \u00ebsht\u00eb leksioni historik i \u00e7do civilteti. Por p\u00ebrpos k\u00ebtij fakti, ne kemi edhe nj\u00eb problem tjet\u00ebr. \u00cbsht\u00eb ai \u00e7ekani q\u00eb na rri mbi krye t\u00eb kombit dhe na kujton se jemi t\u00eb vegj\u00ebl demografikisht, p\u00ebrball\u00eb nj\u00eb faktori nd\u00ebrkomb\u00ebtar ballkanas e m\u00eb gjer\u00eb, q\u00eb nuk na ka shum\u00eb p\u00ebr zem\u00ebr dhe se po nuk u rrit\u00ebm vet\u00eb, halleve tona askush nuk do t\u2019i vij\u00eb p\u00ebr mbar\u00eb!<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>GELANDA SHKURTAJ Shkruar n\u00eb koh\u00eb t\u00eb ndry shme nga dy autor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm, n\u00eb vende me histori dhe mentalitete diametralisht t\u00eb kund\u00ebrta, leximi\u00a0 i k\u00ebtyre dy librave vlen p\u00ebr t\u00eb kuptuar di\u00e7ka t\u00eb nj\u00ebjt\u00eb: p\u00ebrngjashm\u00ebrin\u00eb se si diktator\u00ebt v\u00ebrtetuan nj\u00ebsoj faktin se, leva e forc\u00ebs s\u00eb tyre politike nuk \u00ebsht\u00eb as gjeniu q\u00eb fle n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2030,"featured_media":181325,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,364,1454],"tags":[],"class_list":{"0":"post-181324","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-koment-opinion","9":"category-politike"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181324","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2030"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=181324"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181324\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/181325"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=181324"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=181324"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=181324"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}