{"id":210514,"date":"2021-10-15T19:21:34","date_gmt":"2021-10-15T17:21:34","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=210514"},"modified":"2021-10-15T19:21:34","modified_gmt":"2021-10-15T17:21:34","slug":"premtimet-e-bujshme-te-rames-a-eshte-turqia-raketa-e-sateliteve-shqiptare-ne-orbite","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/premtimet-e-bujshme-te-rames-a-eshte-turqia-raketa-e-sateliteve-shqiptare-ne-orbite\/","title":{"rendered":"Premtimet e bujshme t\u00eb Ram\u00ebs\/ A \u00ebsht\u00eb Turqia \u201craketa\u201d e satelit\u00ebve shqiptar\u00eb n\u00eb orbit\u00eb?"},"content":{"rendered":"<p>Kryeministri Edi Rama ka p\u00ebrs\u00ebritur edhe k\u00ebt\u00eb t\u00eb premte deklarat\u00ebn e s\u00eb enjtes n\u00eb Kuvend, ku tha se Shqip\u00ebria synon q\u00eb t\u00eb d\u00ebrgoj\u00eb dy satelit\u00eb t\u00eb saj n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb, madje t\u00eb premten ai sqaroi se satelit\u00ebt do t\u00eb p\u00ebrdoren p\u00ebr v\u00ebzhgimin e territorit.<\/p>\n<p>Por, si mund t\u00eb d\u00ebrgohen satelit\u00ebt shqiptar\u00eb n\u00eb orbit\u00eb? Askush nuk pret q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb raket\u00eb p\u00ebr d\u00ebrgimin e tyre n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb dhe as ndonj\u00eb baz\u00eb p\u00ebr l\u00ebshimin e tyre. Madje askush nuk pret q\u00eb Shqip\u00ebria t\u00eb prodhoj\u00eb vet\u00eb k\u00ebta satelit\u00eb. At\u00ebher\u00eb nga do t\u00eb vijn\u00eb?<\/p>\n<p>Jan\u00eb dy mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb arritur q\u00ebllimin. E para p\u00ebrmes blerjes s\u00eb nj\u00eb sateliti nga kompanit\u00eb prodhuese t\u00eb tyre amerikane, ose europiane dhe m\u00eb pas pajtimi i nj\u00eb kompanie private p\u00ebr l\u00ebshimin e tyre n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, kostoja e prodhimit, l\u00ebshimit dhe e mir\u00ebmbajtjes s\u00eb tyre n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb, me \u00e7mimet e tregut q\u00eb ofrojn\u00eb sot kompanit\u00eb per\u00ebndimore nuk shkon m\u00eb pak se 50 milion\u00eb euro.<\/p>\n<p>Rruga tjet\u00ebr, q\u00eb duket edhe m\u00eb e mundshmja \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshirja e Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb programin turk t\u00eb l\u00ebshimit tN hap\u00ebsir\u00eb t\u00eb satelit\u00ebve. Prej 2018-s, kur Turqia krijoi agjencin\u00eb e saj t\u00eb hap\u00ebsir\u00ebs \u00ebsht\u00eb investuar agresivisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb sektor dhe vet\u00ebm n\u00eb fillim t\u00eb k\u00ebtij viti Presidenti turk, Recep Taip Erdogan u takua me Elon Musk p\u00ebr ta par\u00eb mund\u00ebsit\u00eb e bashk\u00ebpunimit n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb.<\/p>\n<p>Erdogan njoftoi n\u00eb shkurt t\u00eb k\u00ebtij viti nj\u00eb plan ambicioz t\u00eb zgjerimit t\u00eb programit hap\u00ebsinor t\u00eb Turqis\u00eb, q\u00eb do ta radhiste vendin n\u00eb klubin e ngusht\u00eb t\u00eb shteteve q\u00eb kan\u00eb pushtuar hap\u00ebsir\u00ebn. Objektivi i vendosur nga Erdogan ishte d\u00ebrgimi i nj\u00eb sonde turke n\u00eb H\u00ebn\u00eb brenda vitit 2023.<\/p>\n<p>M\u00eb pas, d\u00ebrgimi i astronaut\u00ebve turq n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb, nd\u00ebrtimi i nj\u00eb porti hap\u00ebsinor turk dhe zhvillimi i satelit\u00ebve t\u00eb sofistikuar p\u00ebr komunikacion, meteorologji dhe p\u00ebr q\u00ebllime ushtarake. Duke shfryt\u00ebzuar miq\u00ebsin\u00eb mes dy vendeve, e ndoshta edhe miq\u00ebsin\u00eb personale q\u00eb Kryeministri Edi Rama ka me Presidentin turk, Ankaraja mund t\u00eb jet\u00eb raketa ngjit\u00ebse e dy satelit\u00ebve shqiptar\u00eb n\u00eb orbit\u00eb, por edhe ofruesja e mir\u00ebmbajtjes s\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Kostoja n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb do t\u00eb reduktohej n\u00eb m\u00eb pak milion\u00eb euro, duke pasur parasysh faktin q\u00eb satelit\u00ebt shqiptar\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb e pap\u00ebrfillshme ngarkese n\u00eb d\u00ebrgimin e flot\u00ebs s\u00eb re t\u00eb satelit\u00ebve turq t\u00eb komunikimit dhe mbik\u00ebqyrjes s\u00eb territorit, q\u00eb parashikohen t\u00eb d\u00ebrgohen vitin e ardhsh\u00ebm, kur edhe Edi Rama ka th\u00ebn\u00eb se mund t\u00eb d\u00ebrgohen satelit\u00ebt shqiptar\u00eb.<\/p>\n<p>B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr satelit\u00eb komercial\u00eb. Aktualisht as vet\u00eb Turqia nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje q\u00eb t\u00eb hedh\u00eb satelit\u00ebt e saj n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb. Por, tregu ka ndryshuar. N\u00ebse deri para 2010 d\u00ebrgimi i tyre n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb ishte ekskluzivitet i SHBA me Space Shuttle, i BE me ArianeSpace dhe i Rusis\u00eb me Soyouz sot pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb tregut t\u00eb d\u00ebrgimit t\u00eb satelit\u00ebve komercial\u00eb n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb e dominojn\u00eb kompanit\u00eb private.<\/p>\n<p>Space X e Elon Musk z\u00eb 65 p\u00ebr qind t\u00eb k\u00ebtij tregu p\u00ebr shkak t\u00eb uljes s\u00eb kostos s\u00eb l\u00ebshimit me Falcon 9, q\u00eb ulet s\u00ebrish n\u00eb Tok\u00eb pa u d\u00ebmtuar. \u00c7mimi p\u00ebr d\u00ebrgimin n\u00eb orbit\u00eb p\u00ebr minisatelit\u00ebt, q\u00eb klasifikohen ata me pesh\u00eb nga 10 deri n\u00eb 100 kilogram\u00eb, Space X e ka rreth 250 mij\u00eb dollar\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb tregun e prodhimit t\u00eb k\u00eb\u00ebtyre satelit\u00ebve kryesore jan\u00eb kompanit\u00eb Rocket Lab, Electron, Firefly, Vector, por edhe shum\u00eb kompani t\u00eb tjera kineze q\u00eb i kan\u00eb ulur ndjesh\u00ebm \u00e7mimet. P\u00ebr t\u00eb bler\u00eb nj\u00eb t\u00eb till\u00eb varian nga 6 deri n\u00eb 12 milion\u00eb euro.<\/p>\n<p>Pra, t\u00eb gjitha k\u00ebto shifra sugjerojn\u00eb se d\u00ebrgimi n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb i dy satelit\u00ebve shqiptar\u00eb mund t\u00eb realizohet. Por, sfida mbetet te mir\u00ebmbajtja dhe funksionimi i tyre. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb pjes\u00eb ndoshta \u00ebsht\u00eb menduar q\u00eb t\u00eb mbulohet nga Agjencia Turke e Hap\u00ebsir\u00ebs, n\u00eb nj\u00eb form\u00eb bashk\u00ebpunimi t\u00eb ngjashme si \u2018Air Albania\u2019.\/gazeta si<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kryeministri Edi Rama ka p\u00ebrs\u00ebritur edhe k\u00ebt\u00eb t\u00eb premte deklarat\u00ebn e s\u00eb enjtes n\u00eb Kuvend, ku tha se Shqip\u00ebria synon q\u00eb t\u00eb d\u00ebrgoj\u00eb dy satelit\u00eb t\u00eb saj n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb, madje t\u00eb premten ai sqaroi se satelit\u00ebt do t\u00eb p\u00ebrdoren p\u00ebr v\u00ebzhgimin e territorit. Por, si mund t\u00eb d\u00ebrgohen satelit\u00ebt shqiptar\u00eb n\u00eb orbit\u00eb? Askush nuk pret [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2030,"featured_media":210515,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,3365,231,1454],"tags":[],"class_list":{"0":"post-210514","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-analize","9":"category-lajme","10":"category-politike"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/210514","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2030"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=210514"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/210514\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/210515"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=210514"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=210514"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=210514"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}