{"id":301312,"date":"2022-11-24T15:04:59","date_gmt":"2022-11-24T14:04:59","guid":{"rendered":"https:\/\/zjarr.tv\/?p=301312"},"modified":"2022-11-24T15:04:59","modified_gmt":"2022-11-24T14:04:59","slug":"shesim-vajzat-dhe-veshkat-per-te-siguruar-para-realiteti-i-hidhur-ku-jetojne-afganet-reportazhi-i-bbc-femijet-e-uritur-i-japin-ilace-per-ti-qetesuar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/shesim-vajzat-dhe-veshkat-per-te-siguruar-para-realiteti-i-hidhur-ku-jetojne-afganet-reportazhi-i-bbc-femijet-e-uritur-i-japin-ilace-per-ti-qetesuar\/","title":{"rendered":"Shesim vajzat dhe veshkat p\u00ebr t\u00eb siguruar para\u201d- Realiteti i hidhur ku jetojn\u00eb afgan\u00ebt, reportazhi i BBC: F\u00ebmij\u00ebt e uritur i japin ila\u00e7e p\u00ebr t\u2019i qet\u00ebsuar"},"content":{"rendered":"<p><strong><span data-preserver-spaces=\"true\">Reportazhi i BBC\/ Afgan\u00ebt u japin f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb tyre t\u00eb uritur ila\u00e7e p\u00ebr t\u2019i qet\u00ebsuar, t\u00eb tjer\u00ebt kan\u00eb shitur vajzat dhe organet e tyre p\u00ebr t\u00eb mbijetuar.<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">N\u00eb dimrin e dyt\u00eb q\u00eb kur taleban\u00ebt mor\u00ebn pushtetin dhe fondet e huaja u ngrin\u00eb, miliona njer\u00ebz jan\u00eb nj\u00eb hap larg uris\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cF\u00ebmij\u00ebt tan\u00eb qajn\u00eb dhe nuk flen\u00eb. Ne nuk kemi ushqim\u201d,<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha Abdul Wahab p\u00ebr BBC. \u201c<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">K\u00ebshtu q\u00eb shkojm\u00eb n\u00eb farmaci, marrim ila\u00e7e dhe ua japim f\u00ebmij\u00ebve tan\u00eb q\u00eb t\u00eb ndihen t\u00eb p\u00ebrgjumur\u201d.<\/span><\/em><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Ai jeton jasht\u00eb Heratit, qyteti i tret\u00eb m\u00eb i madh i vendit, n\u00eb nj\u00eb vendbanim me mij\u00ebra sht\u00ebpi t\u00eb vogla prej balte, t\u00eb mbushura me njer\u00ebz t\u00eb goditur nga lufta dhe fatkeq\u00ebsit\u00eb natyrore.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Abdul \u00ebsht\u00eb mes nj\u00eb grupi prej dhjet\u00ebra burrash q\u00eb u intervistuan nga BBC. T\u00eb pyetur, a u jepnin drog\u00eb f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb tyre p\u00ebr t\u2019i qet\u00ebsuar, u p\u00ebrgjigj\u00ebn:\u00a0<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cShum\u00eb prej nesh, t\u00eb gjith\u00eb ne.\u201d<\/span><\/em><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Ghulam ka gjasht\u00eb f\u00ebmij\u00eb, m\u00eb i vogli nj\u00eb vje\u00e7.<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0\u201cMadje edhe atij i jap\u201d,<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha ai.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">T\u00eb tjer\u00eb treguan tableta escitalopram dhe sertraline q\u00eb than\u00eb se ua jepnin f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb tyre. Ato zakonisht merren p\u00ebr t\u00eb trajtuar depresionin dhe ankthin.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Mjek\u00ebt thon\u00eb se kur u jepen f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb vegj\u00ebl q\u00eb nuk marrin ushqimin e duhur, ila\u00e7e t\u00eb tilla mund t\u00eb shkaktojn\u00eb d\u00ebmtim t\u00eb m\u00ebl\u00e7is\u00eb, s\u00eb bashku me nj\u00eb s\u00ebr\u00eb problemesh t\u00eb tjera si lodhja kronike, gjumi dhe \u00e7rregullime t\u00eb sjelljes.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Nj\u00eb grua tha se hanin buk\u00eb that\u00eb n\u00eb m\u00ebngjes dhe nat\u00ebn e lagnin me uj\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">OKB-ja ka th\u00ebn\u00eb se nj\u00eb \u201ckatastrof\u00eb\u201d humanitare po ndodh n\u00eb Afganistan. Shumica e burrave n\u00eb zon\u00ebn jasht\u00eb Heratit punojn\u00eb si pun\u00ebtor\u00eb me pag\u00eb ditore. Ata kan\u00eb vite q\u00eb b\u00ebjn\u00eb jet\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Por kur taleban\u00ebt mor\u00ebn pushtetin gushtin e kaluar, fondet e huaja n\u00eb Afganistan u ngrin\u00eb, duke shkaktuar nj\u00eb kolaps ekonomik q\u00eb i la burrat pa pun\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">N\u00eb dit\u00ebn e rrall\u00eb q\u00eb ata gjejn\u00eb pun\u00eb, fitojn\u00eb af\u00ebrsisht rreth 1 dollar\u00eb. Kudo q\u00eb shkuam, gjet\u00ebm njer\u00ebz q\u00eb detyroheshin t\u00eb merrnin hapa ekstrem\u00eb p\u00ebr t\u00eb shp\u00ebtuar familjet e tyre nga uria.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Ammar (nuk \u00ebsht\u00eb emri i tij i v\u00ebrtet\u00eb) tha se kishte b\u00ebr\u00eb nj\u00eb operacion p\u00ebr t\u00eb hequr veshk\u00ebn e tij tre muaj m\u00eb par\u00eb dhe na tregoi shenjat e qepjeve, q\u00eb kalonin n\u00ebp\u00ebr barkun e tij nga pjesa e p\u00ebrparme e trupit deri mbrapa.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Ai \u00ebsht\u00eb n\u00eb t\u00eb nj\u00ebzetat, n\u00eb at\u00eb q\u00eb duhet t\u00eb ishte kulmi i jet\u00ebs s\u00eb tij. Ne po e fshehim identitetin e tij p\u00ebr ta mbrojtur.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cNuk kishte rrug\u00ebdalje. Kisha d\u00ebgjuar se mund t\u00eb shisje nj\u00eb veshk\u00eb n\u00eb nj\u00eb spital lokal. Shkova atje dhe u thash\u00eb se doja. Disa jav\u00eb m\u00eb von\u00eb mora nj\u00eb telefonat\u00eb dhe m\u00eb k\u00ebrkuan t\u00eb shkoja n\u00eb spital\u201d,<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha ai.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cAta b\u00ebn\u00eb disa analiza, m\u00eb pas m\u00eb injektuan di\u00e7ka q\u00eb m\u00eb b\u00ebri t\u00eb pavet\u00ebdijsh\u00ebm. Isha i frik\u00ebsuar por nuk kisha zgjidhje.\u201d<\/span><\/em><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Ammarit iu pagua rreth 3.100 dollar\u00eb p\u00ebr t\u00eb, shumica e t\u00eb cilave shkuan p\u00ebr t\u00eb shlyer parat\u00eb q\u00eb ai kishte marr\u00eb hua p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb ushqim p\u00ebr familjen e tij.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cN\u00ebse ham\u00eb nj\u00eb nat\u00eb, nuk ham\u00eb tjetr\u00ebn. Pas shitjes s\u00eb veshk\u00ebs, ndihem sikur jam gjysm\u00eb njeriu. Ndihem i pashpres\u00eb. N\u00ebse jeta vazhdon k\u00ebshtu, ndjej se mund t\u00eb vdes\u201d<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">, tha ai.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Shitja e organeve p\u00ebr para nuk \u00ebsht\u00eb e pad\u00ebgjuar n\u00eb Afganistan, nndodhte edhe para pushtimit t\u00eb taleban\u00ebve.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Por tani, edhe pasi kan\u00eb b\u00ebr\u00eb nj\u00eb zgjedhje kaq t\u00eb dhimbshme, njer\u00ebzit po zbulojn\u00eb se ende nuk mund t\u00eb gjejn\u00eb m\u00ebnyrat p\u00ebr t\u00eb mbijetuar.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">N\u00eb nj\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb ftoht\u00eb takuam nj\u00eb n\u00ebn\u00eb t\u00eb re e cila tha se shiti veshk\u00ebn e saj shtat\u00eb muaj m\u00eb par\u00eb. Ata gjithashtu duhej t\u00eb paguanin borxhet, para q\u00eb kishin marr\u00eb hua p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb nj\u00eb tuf\u00eb delesh. Kafsh\u00ebt kan\u00eb ngordhur n\u00eb nj\u00eb p\u00ebrmbytje disa vite m\u00eb par\u00eb dhe kan\u00eb humbur mjetet p\u00ebr t\u00eb siguruar jetes\u00ebn.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">2.700 dollar\u00ebt q\u00eb mori p\u00ebr veshk\u00ebn nuk mjaftojn\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201c<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">Tani po detyrohemi t\u00eb shesim vajz\u00ebn ton\u00eb 2-vje\u00e7are. Njer\u00ebzit nga t\u00eb cil\u00ebt kemi marr\u00eb hua na thon\u00eb \u00e7do dit\u00eb, na jep vajz\u00ebn t\u00ebnde n\u00ebse nuk na e kthen dot parat\u00eb<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201c, tha ajo.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cNdihem shum\u00eb e turp\u00ebruar p\u00ebr situat\u00ebn ton\u00eb. Ndonj\u00ebher\u00eb ndjej se \u00ebsht\u00eb m\u00eb mir\u00eb t\u00eb vdes sesa t\u00eb jetoj k\u00ebshtu,\u201d<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha bashk\u00ebshorti i saj.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Pa pushim, kemi d\u00ebgjuar p\u00ebr njer\u00ebz q\u00eb shesin vajzat e tyre.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201c<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">Un\u00eb e shita vajz\u00ebn time pes\u00ebvje\u00e7are p\u00ebr 1.120 dollar\u00eb\u201d,<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha Nizamuddin.\u00a0<\/span><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cKjo \u00ebsht\u00eb m\u00eb pak se gjysma e asaj q\u00eb k\u00ebrkon nj\u00eb veshk\u00eb. Kafshoi buz\u00ebn dhe syt\u00eb iu mbush\u00ebn\u201d.<\/span><\/em><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Dinjiteti me t\u00eb cilin jetonin njer\u00ebzit k\u00ebtu \u00ebsht\u00eb thyer nga uria.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cNe e kuptojm\u00eb se \u00ebsht\u00eb kund\u00ebr ligjeve islame dhe se po i v\u00ebm\u00eb jet\u00ebn e f\u00ebmij\u00ebve tan\u00eb n\u00eb rrezik, por nuk ka rrug\u00eb tjet\u00ebr\u201d,<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha Abdul Ghafar, nj\u00eb nga krer\u00ebt e komunitetit.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">N\u00eb nj\u00eb sht\u00ebpi takuam Nazia-n kat\u00ebrvje\u00e7are, nj\u00eb vajz\u00eb e vog\u00ebl gazmore e cila luante me v\u00ebllain e saj 18 muajsh Shamshullah.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cNe nuk kemi para p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb ushqime, k\u00ebshtu q\u00eb un\u00eb njoftova n\u00eb xhamin\u00eb lokale se dua t\u00eb shes vajz\u00ebn time,\u201d<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha babai i saj Hazratullah.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Nazia \u00ebsht\u00eb shitur p\u00ebr t\u2019u martuar me nj\u00eb djal\u00eb nga nj\u00eb familje n\u00eb provinc\u00ebn jugore t\u00eb Kandaharit. N\u00eb mosh\u00ebn 14-vje\u00e7are, ajo do t\u00eb largohet. Deri m\u00eb tani Hazretullahi ka marr\u00eb dy pagesa p\u00ebr t\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u201cUn\u00eb e p\u00ebrdora pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr t\u00eb bler\u00eb ushqime dhe disa p\u00ebr ila\u00e7e p\u00ebr djalin tim m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl. Shikojeni, ai \u00ebsht\u00eb i kequshqyer,\u201d<\/span><\/em><span data-preserver-spaces=\"true\">\u00a0tha Hazretullah, duke t\u00ebrhequr k\u00ebmish\u00ebn e Shamsullahut p\u00ebr t\u00eb na treguar barkun e tij.<\/span><\/p>\n<p><span data-preserver-spaces=\"true\">Rritja marramend\u00ebse e normave t\u00eb kequshqyerjes \u00ebsht\u00eb d\u00ebshmi e ndikimit q\u00eb uria tashm\u00eb ka te f\u00ebmij\u00ebt n\u00ebn mosh\u00ebn pes\u00eb vje\u00e7 n\u00eb Afganistan.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Reportazhi i BBC\/ Afgan\u00ebt u japin f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb tyre t\u00eb uritur ila\u00e7e p\u00ebr t\u2019i qet\u00ebsuar, t\u00eb tjer\u00ebt kan\u00eb shitur vajzat dhe organet e tyre p\u00ebr t\u00eb mbijetuar. N\u00eb dimrin e dyt\u00eb q\u00eb kur taleban\u00ebt mor\u00ebn pushtetin dhe fondet e huaja u ngrin\u00eb, miliona njer\u00ebz jan\u00eb nj\u00eb hap larg uris\u00eb. \u201cF\u00ebmij\u00ebt tan\u00eb qajn\u00eb dhe nuk flen\u00eb. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2020,"featured_media":301314,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,231],"tags":[],"class_list":{"0":"post-301312","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/301312","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2020"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=301312"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/301312\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/301314"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=301312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=301312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zjarr.tv\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=301312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}