\u00c7far\u00eb ka ndodhur me pyjet n\u00eb Shqip\u00ebri gjat\u00eb dhjet\u00ebvje\u00e7arit t\u00eb fundit, prit\u00ebt t\u00eb m\u00ebsohet vitin tjet\u00ebr.<\/p>\n
Inventari komb\u00ebtar i pyjeve, pjes\u00eb e Projektit p\u00ebr Sh\u00ebrbimet Mjedisore, mb\u00ebshtetur nga Banka Bot\u00ebrore dhe Qeveria Suedeze, pritet t\u00eb filloj\u00eb s\u00eb shpejti dhe do t\u00eb ofroj\u00eb informacion t\u00eb p\u00ebrdit\u00ebsuar mbi gjendjen aktuale t\u00eb pyjeve n\u00eb vend.<\/p>\n
Ky proces kryhet \u00e7do dhjet\u00eb vjet dhe jep informacion mbi ndryshimet e ndodhura gjat\u00eb nj\u00eb dekade. Ai, gjithashtu, ofron t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme mbi biodiversitetin n\u00eb vend.<\/p>\n
Inventari i pyjeve b\u00ebhet 1 her\u00eb n\u00eb dhjet\u00eb vite dhe jep t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb detajuara\u00a0 mbi shtimin e ose pak\u00ebsimin e bioversidtetit n\u00eb nivel komb\u00ebtar dhe sh\u00ebrben p\u00ebr azhurnimin e t\u00eb dh\u00ebnave kadastrale.<\/p>\n
Ky \u00ebsht\u00eb inventari i dyt\u00eb i radh\u00ebs. Do t\u00eb filloj\u00eb dhe do t\u00eb p\u00ebrfundoj\u00eb brenda vitit 2018 dhe do t\u00eb jap\u00eb nj\u00eb panoram\u00eb t\u00eb qart\u00eb se \u00e7far\u00eb ka ndodhur me fondin pyjor gjat\u00eb tranzicionit.<\/p>\n
Shqip\u00ebria dhe Bosnja jan\u00eb vendet q\u00eb kan\u00eb humbur m\u00eb s\u00eb shumti sip\u00ebrfaqen pyjore gjat\u00eb periudh\u00ebs 1990-2015, sipas nj\u00eb vler\u00ebsimi t\u00eb Bank\u00ebs Bot\u00ebrore.<\/p>\n
Shqip\u00ebria ka humbur 170 kilometra katror pyje q\u00eb nga 1990 dhe Bosnja ka humbur 250 kilomet\u00ebr\u00a0 katror pyll\u00a0 n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb, teksa vendet e tjera t\u00eb rajonit kan\u00eb rikuperuar mij\u00ebra hektar\u00eb.<\/p>\n
Maqedonia fqinj\u00eb\u00a0 e shtoi sip\u00ebrfaqen pyjore me 720 kilomet\u00ebr\u00a0 katror q\u00eb nga 1990, Mali i zi me e shtoi me 2010 kilomet\u00ebr\u00a0 katror, Greqia me 7550 kilomet\u00ebr katror, teksa Kosova ka ruajtur sip\u00ebrfaqet e 1990 pa d\u00ebmtuar as shtuar asnj\u00eb kilomet\u00ebr katror pyll.<\/p>\n
Nj\u00eb studim i fundit i Bank\u00ebs Bot\u00ebrore bazuar n\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat satelitore vler\u00ebson se ka 3 trilion\u00eb pem\u00eb n\u00eb tok\u00eb ose mbi 400 pem\u00eb p\u00ebr person. Banka thot\u00eb se ka m\u00eb shum\u00eb pem\u00eb n\u00eb Tok\u00eb se yjet n\u00eb Rrug\u00ebn e Qum\u00ebshtit.<\/p>\n
Pyjet jan\u00eb \u00e7el\u00ebsi p\u00ebr klim\u00ebn, ujin, sh\u00ebndetin dhe jetes\u00ebn. Por globi ka humbur 1.3 milion kilometra katror\u00eb pyje q\u00eb nga viti 1990 sidomos n\u00eb Afrik\u00ebn e Jugut.<\/p>\n
Pyjet mbulojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e tok\u00ebs n\u00eb bot\u00eb. N\u00eb fillim t\u00eb shekullit t\u00eb 20, zona pyjore e Tok\u00ebs \u00ebsht\u00eb rreth 50 milion kilometra katror\u00eb. Ky \u00ebsht\u00eb zvog\u00ebluar nga viti n\u00eb m\u00eb pak se 40 milion\u00eb kilometra katror\u00eb. Shumica e k\u00ebsaj r\u00ebnie \u00ebsht\u00eb shkaktuar nga rritja e k\u00ebrkes\u00ebs p\u00ebr pyjeve dhe produkte letre, si dhe p\u00ebr p\u00ebrdorimin e tok\u00ebs bujq\u00ebsore.<\/p>\n
N\u00eb 25 vitet e fundit, pyjet n\u00eb bot\u00eb u tkurr\u00ebn me 1.3 milion\u00eb kilometra katror\u00eb. Q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se q\u00eb nga viti 1990 ka humbur sip\u00ebrfaqe pyjore sa madh\u00ebsia e Afrik\u00ebs s\u00eb Jugut. Nj\u00eb tjet\u00ebr krahasim \u00ebsht\u00eb se q\u00eb nga viti 1990, ne kemi humbur ekuivalentin e 1000 fushave t\u00eb futbollit t\u00eb pyjeve \u00e7do or\u00eb.<\/p>\n