Drejtimi i një institucioni penitenciar kërkon më shumë se administrimin e përditshëm të një burgu. Siguria, disiplina dhe njëkohësisht krijimi i kushteve për rehabilitimin e personave që vuajnë dënimin janë disa prej sfidave kryesore me të cilat përballen drejtuesit e institucioneve të ekzekutimit të vendimeve penale.
Në këtë drejtim, në fokus është edhe puna e drejtimit të IEVP “Kosovë e Madhe” në Lushnjë, ku përgjegjësia për sigurinë ndërthuret me nevojën për një administrim korrekt dhe profesional.
Në krye të institucionit ndodhet Ervin Bushi, një emër me eksperiencë në administratën publike dhe në sistemin penitenciar. Bushi ka drejtuar më herët edhe IEVP Fier, ku është bërë i njohur publikisht për qëndrimet e tij mbi zbatimin e legjislacionit në fushën e ekzekutimit të dënimeve dhe procesin e rehabilitimit të të dënuarve.
Pikërisht rehabilitimi mbetet një prej elementëve më të rëndësishëm të punës në institucionet penitenciare. Qëllimi nuk është vetëm vuajtja e dënimit, por edhe krijimi i mundësive që personat që përfundojnë dënimin të rikthehen në shoqëri me një perspektivë tjetër.
Në vitet e fundit, sistemi penitenciar shqiptar është përballur me sfida të ndryshme, nga siguria dhe kontrolli i ambienteve, te mbipopullimi dhe nevoja për programe rehabilituese. Në këtë kontekst, drejtuesit e institucioneve kanë një rol të rëndësishëm në garantimin e zbatimit të rregullave dhe në krijimin e një klime të qëndrueshme brenda ambienteve të vuajtjes së dënimit.
Eksperienca e mëparshme e Bushit në drejtimin e institucioneve publike dhe penitenciare është një element që i shtohet përgjegjësisë së tij aktuale. Tashmë sfida është që kjo eksperiencë të përkthehet në një administrim sa më efikas të institucionit të Lushnjës.
Një institucion penitenciar matet jo vetëm nga numri i kontrolleve apo masave të sigurisë, por edhe nga mënyra se si menaxhohen njerëzit, stafi dhe procesi i rehabilitimit.
Dhe pikërisht këtu qëndron një prej sfidave kryesore për çdo drejtues: të ruajë autoritetin dhe sigurinë e institucionit, pa humbur fokusin te qëllimi final i sistemit penitenciar – rikthimi i individit në shoqëri.
Zbardhen detaje nga vrasja e turistit portugez Luis Miguel Varela Mendez në Ksamil pak ditë më parë.
Gazetarja Klodiana Lala ka siguruar detaje nga dosja, ku është edhe dëshmia e Adib Ghanmi, shtetas francez që rrëfen detajet e ngjarjes.
“Kam qenë me shokët e mi, shtatë persona dhe po festonim në klub “Principote” dhe pasi mbaroi festa ne po rrinin në plazh. Aty ka ardhur një person, i cili ishte veshur me rroba të shkurtra me ngjyrë jeshile, i moshës 25-30 vjeç, trup normal, flokë të shkurtra, i cili ishte shqiptar, por fliste frengjisht dhe ofendoi nga nëna një shokun tim, i cili i thotë që: pse më shan, se nëna është e shenjtë. Më pas ky person e goditi me kokë, ne u futem të gjithë në konflikt.. Më pas ka ardhur një person që ishte i veshur me rroba të bardha, me flokë të gjata, i cili mbante një thikë në dorë dhe fillimisht ka goditur një shokun tim i quajtur Tourpal me thikë më këmbë dhe më pas ka goditur dhe shokun tim, i cili u vra me thikë ne zemër. Në këtë moment, filluan njerëzit të bërtisnin, dhe në drejtim kanë ardhur rreth 10-15 veta security, të cilët nuk jam i sigurt nëse u futën në konflikt pasi personin që qëlloi me kokën, unë e kapa nga duart, por ai më shtyu dhe unë kam rënë në ujë”, thuhet në dëshmi.
Prokuroria e ka pyetur Adib Ghanmi-n nëse e njihte personin që ka kryer vrasjen. Ai e ka pranuar që nëse do ta shihte do ta njihte. Prokuroria më pas i ka treguar foton e Sokrat Vatës dhe ai e ka njohur si personi që goditi me thikë Luis Miguel Varela Mendez.
Policia ka arrestuar në flagrancë duke ndezur zjarr një 62-vjeçar në Mirditë. Shtetasi Anton Deda ka precedentë të mëparshëm për zjarrvënie të qëllimshme. Sipas “bluve” vetëm gjatë ditëve të fundit ky person kishte ndezur 5 vatra të tjera zjarri.
“62-vjeçari u kap në kuadër të operacionit policor të koduar “Piromani 2”, pas një pune gjurmuese 48-orëshe, bazuar në informacionet e siguruara në rrugë operative dhe ndjekjes në terren me pajisje dron, pasi dyshohej se merrej me zjarrvënie të qëllimshme. Shërbimet e Komisariatit të Policisë Mirditë finalizuan me sukses fazën e dytë të operacionit policor të koduar “Piromani”, duke bërë të mundur kapjen dhe arrestimin në flagrancë të shtetasit A. D., 62 vjeç, banues në fshatin Rraja e Valës, Njësia Administrative Rrëshen, Bashkia Mirditë”, thuhet në njoftimin e Policisë.
“Arrestimi i tij u krye për veprat penale “Shkatërrimi i pronës me zjarr” dhe “Shkatërrimi me zjarr i pyjeve dhe i mjedisit pyjor”. Në momentin e kapjes, 62-vjeçari sapo kishte ndezur një vatër zjarri në fshatin Rraja e Valës. Nga veprimet hetimore dhe ndjekja në terren është dokumentuar se, gjatë ditëve të mëparshme, ky shtetas kishte ndezur edhe 5 vatra të tjera zjarri. Si pasojë e zjarreve, është përfshirë nga flakët një sipërfaqe prej rreth 15 hektarësh, ndërsa vijon puna në terren për shuarjen e plotë të zjarrit dhe vënien nën kontroll të tij. Shërbimet zjarrfikëse, në bashkëpunim me shërbimet e Komisariatit të Policisë Mirditë, vijojnë punën për izolimin dhe shuarjen e vatrave të zjarrit. Nga verifikimet e kryera rezulton se shtetasi A. D. ka precedent të mëparshëm për zjarrvënie të qëllimshme”, vijon njoftimi.
Materialet procedurale i kaluan Prokurorisë për veprime të mëtejshme.
SPAK ka mbyllur hetimin ndaj dy kandidatëve për deputetë të Partisë Socialdemokrate (PSD) të Tom Doshit, të dyshuar për përfshirje në blerje votash gjatë zgjedhjeve parlamentare të 11 majit 2025. Pas hetimeve, Prokuroria e Posaçme nuk ka gjetur prova që t’i lidhin kandidatët apo një person të tretë me kryerjen e krimeve zgjedhore dhe ka kërkuar pushimin e çështjes, kërkesë e cila është pranuar nga Gjykata e Posaçme.
Sipas vendimit gjyqësor, referimi i Policisë së Tiranës lidhej me një kandidat të PSD-së, i cili kishte hapur një zyrë elektorale në zonën e Paskuqanit. Policia kishte ngritur dyshime se kandidati, duke pasur ndikim në zonë dhe në Bashkinë Kamëz, mund të ofronte 200 deri në 300 euro për çdo votë, si dhe vende pune në këmbim të mbështetjes elektorale.
Në hetim ishte përfshirë edhe dyshimi se kandidati bashkëpunonte me një mbështetës të PSD-së, i cili konsiderohej me ndikim në zonat e Bathores dhe Manzës, si dhe me një tjetër kandidat të së njëjtës forcë politike.
Përgjimet dhe vëzhgimet nuk sollën prova
Pas regjistrimit të procedimit për veprën penale “korrupsioni aktiv në zgjedhje”, SPAK ndërmori masa hetimore, përfshirë përgjime telefonike dhe ambientale, si dhe vëzhgim të personit të dyshuar si ndërmjetësues në shitblerjen e votave.
Sipas materialeve të dosjes, vëzhgimi është kryer gjatë periudhës së fushatës elektorale, ndërsa personi nën hetim rezultoi aktiv në takime me qytetarë dhe aktivitete elektorale të PSD-së.
Megjithatë, as përgjimet dhe as vëzhgimet nuk siguruan prova që të mbështesnin dyshimet fillestare të policisë për blerje votash apo përfshirjen e kandidatëve në një skemë të tillë.
Nga hetimi nuk rezultoi gjithashtu ndonjë provë për përfshirjen e personit të tretë të dyshuar në një aktivitet kriminal zgjedhor.
SPAK vlerësoi se të dhënat e referuara nga policia nuk ishin të mjaftueshme për të justifikuar masa të tjera hetimore ndaj kandidatëve apo personave të tjerë.
Për këtë arsye, në përfundim të hetimit, Prokuroria e Posaçme kërkoi pushimin e çështjes dhe Gjykata e Posaçme e pranoi kërkesën.
Qeveria shqiptare planifikon ta reduktojë numrin e bashkive nga 61 në 46, por kritikët druhen se reforma do të thellojë izolimin e komuniteteve rurale nga shërbimet publike dhe do të dobësojë mbrojtjen e mjedisit.
Erjon Zylyftari ishte i revoltuar.
“Është një padrejtësi dhe një turp i madh,” deklaroi ai në fund të korrikut, kur dha dorëheqjen nga posti i drejtuesit lokal të Partisë Socialiste në qytetin e vogël të Poliçanit, në juglindje të Shqipërisë.
Shkak u bë plani i qeverisë për shkrirjen e Bashkisë së Poliçanit dhe bashkimin e saj me Bashkinë më të madhe të Beratit, si pjesë e një reforme më të gjerë territoriale që po shkakton përplasje edhe brenda radhëve të socialistëve në pushtet.
“Jam tradhtuar, ashtu siç jeni tradhtuar edhe ju,” tha Zylyftari, përpara se disa mbështetës të Partisë Socialiste t’u vinin flakën kartave të anëtarësimit në parti në shenjë proteste.
Qeveria e kryeministrit Edi Rama argumenton se harta aktuale me 61 bashki nuk pasqyron më realitetin demografik dhe ekonomik të Shqipërisë. Sipas propozimit, 15 bashki të vogla do të shkrihen dhe do të bashkohen me njësi më të mëdha, duke e reduktuar numrin total të bashkive nga 61 në 46.
Kritikët, megjithatë, thonë se reforma do të sjellë një përqendrim më të madh të pushtetit dhe do t’i largojë më tej komunitetet rurale nga shërbimet publike, duke nxitur edhe më shumë shpopullimin. Reforma vjen vetëm 12 vjet pas ndryshimit të fundit të hartës territoriale, kur numri i njësive vendore u ul nga rreth 400 në 61.
“Faktorët vendimtarë do të jenë elementet që do ta shoqërojnë reformën,” tha eksperti i qeverisjes vendore, Agron Haxhimali. “Niveli i decentralizimit, funksionet që do të ushtrohen, struktura organizative e bashkive dhe shpërndarja territoriale e shërbimeve.”
“Megjithatë, përvoja e reformës së vitit 2014 nuk ishte gjithmonë pozitive për komunitetet e ish-bashkive,” tha Haxhimali për BIRN.
“Në shumë raste u shfaqën probleme me aksesin në shërbime, përfaqësimin për shkak të distancave dhe funksionimin e njësive administrative. Këto janë gabime që reforma e re duhet t’i shmangë dhe të mos i përsërisë.”
Mbledhje e tensionuar
Bashkitë shqiptare janë konceptuar si njësi të rëndësishme të qeverisjes, me përgjegjësi për menaxhimin e mbetjeve, furnizimin me ujë të pijshëm, planifikimin urban, transportin publik, shërbimet sociale, mbrojtjen e mjedisit, eficiencën energjetike, përshtatjen ndaj ndryshimeve klimatike, mbrojtjen civile dhe prokurimet publike vendore.
Por nga 61 bashki gjithsej, vetëm 10 klasifikohen nga qeveria si njësi me performancë të lartë ekonomike, 12 me performancë të mesme dhe 38, ose 63 për qind e totalit, me performancë të ulët.
Arbjan Mazniku, ministër i Shtetit për Pushtetin Vendor dhe bashkëkryetar i Komisionit të Posaçëm Parlamentar për Reformën Administrativo-Territoriale, tha se ndryshimet janë të nevojshme për t’u dhënë bashkive “kapacitete më të mëdha dhe për t’i përgatitur ato për sfidat e anëtarësimit të Shqipërisë në Bashkimin Europian”, të cilin Rama thotë se vendi do ta arrijë deri në vitin 2030.
Në një deklaratë për shtyp të 31 korrikut, Partia Socialiste mohoi se reforma do të çojë në “zhdukjen” e ndonjë qyteti apo bashkie.
“Bashkitë e përfshira në këtë proces ruajnë emrat, identitetet dhe qendrat e tyre urbane,” deklaroi Partia Socialiste. “Ato integrohen në një strukturë të re administrative përmes bashkimit me bashkitë fqinje, duke ruajtur statusin e qytetit përbërës brenda njësisë së re të qeverisjes vendore.”
Por një mbledhje 4-orëshe e 31 korrikut mes Ramës dhe kryebashkiakëve shqiptarë u zhvillua në një atmosferë të tensionuar, sipas raportimeve të mediave, dhe përfundoi me largimin nga takimi të dy kryebashkiakëve.
Shqetësimet për mjedisin
Komisioni për reformën territoriale u krijua në nëntor të vitit të kaluar me kërkesë të Partisë Socialiste dhe rivales së saj kryesore, Partisë Demokratike.
Megjithatë, raporti përfundimtar u hartua vetëm nga ekspertët e Partisë Socialiste, pasi demokratët nuk arritën të zgjasnin mandatin e komisionit.
Zylyftari nuk është i vetmi përfaqësues socialist që e ka kundërshtuar planin.
Edhe Josif Gorrea, kryetari socialist i Bashkisë Divjakë ka dalë publikisht kundër bashkimit të kësaj bashkie në jug të Shqipërisë, një zonë e pasur me biodiversitet dhe territore të mbrojtura, me Bashkinë e Lushnjës.
Gorrea i tha BIRN se ekipi i tij po përgatit “kundërshtime zyrtare”, “dëgjesa publike” dhe një votim në këshillin bashkiak.
Taulant Bino, drejtues i Shoqatës Ornitologjike Shqiptare, një organizatë joqeveritare me bazë në Tiranë, tha se plani për Bashkinë Divjakë është veçanërisht shqetësues.
“Organizimi territorial nuk mund të mbështetet vetëm te treguesit administrativë, ekonomikë dhe demografikë”, tha ai. “Kapitali natyror, veçanërisht zonat e mbrojtura me rëndësi kombëtare dhe europiane, nuk duket se është marrë në konsideratë si një kriter më vete.”
Bashkia Divjakë shtrihet në një sipërfaqe prej rreth 310 kilometrash katrorë, nga të cilat 207 kilometra katrorë përfshihen në Parkun Kombëtar Divjakë-Karavasta, i cili shtrihet në një masë më të kufizuar edhe në territorin e Fierit.
“Edhe pse Bashkia Divjakë nuk është de jure administratore e parkut, ajo mbetet një aktor kyç në qeverisjen e territorit ku ndodhet parku,” theksoi Bino.
“Vendimet për planifikimin vendor, përdorimin e tokës, zhvillimin urban, turizmin, infrastrukturën, menaxhimin e mbetjeve, bujqësinë, peshkimin dhe zhvillimin ekonomik ndikojnë drejtpërdrejt ose tërthorazi në integritetin ekologjik të parkut.”
Edhe Olsi Nika nga organizata “Eco Albania” veçoi Parkun Kombëtar Divjakë-Karavasta si një nga shqetësimet kryesore.
“Transferimi i këtij territori te Bashkia më e madhe e Lushnjës rrezikon ta zhvendosë parkun nga qendra në periferi të prioriteteve të qeverisjes vendore”, tha ai.
“Roli [i bashkive] bëhet veçanërisht i rëndësishëm në planifikimin territorial, zhvillimin vendor dhe vendimmarrjen për projektet dhe lejet që mund të ndikojnë drejtpërdrejt ose tërthorazi në zonat e mbrojtura.”
Deputetja e opozitës: Na mohuan çdo rol në reformë
Partia Demokratike e ka kritikuar reformën, duke akuzuar socialistët se i kanë mohuar opozitës çdo “ndikim domethënës” në proces.
“Reforma territoriale nuk ka të bëjë kurrë thjesht me vizatimin e vijave në hartë”, tha deputetja demokrate, Jorida Tabaku. “Ajo përcakton se sa pranë shërbimeve publike janë qytetarët, nëse komunitetet përfaqësohen siç duhet, si shpërndahen paratë publike dhe, në fund të fundit, se ku qëndron pushteti politik.”
“Bashkitë duhet të jenë institucione demokratike, me autoritetin, financat dhe llogaridhënien e tyre,” tha më tej Tabaku.
“Por shumë shpesh në Shqipëri ato kanë funksionuar si zgjatime të qeverisë qendrore. Kryetarët e bashkive trajtohen më pak si përfaqësues të pavarur të komuniteteve të tyre dhe më shumë si zbatues vendorë të prioriteteve politike dhe administrative të qeverisë.”
Jurgen Isufllari, punonjës në sektorin e strehimit në Bashkinë Maliq, e cila sipas planit do të bashkohet me Bashkinë Korçë, tha se ndryshimet do të nxisin më tej shpopullimin.
Ai tha se banorët janë skeptikë për mënyrën se si do të shpërndahen fondet e buxhetit të alokuara për “bashkinë e madhe”.
“Ata argumentojnë se aspektet kulturore dhe historike nuk mund të bashkohen thjesht duke bashkuar dy bashki, pasi ato përfaqësojnë realitete të ndryshme,” tha Isufllari për BIRN.
Ibrahim Sako, jurist nga Bashkia Cërrik, e cila do të bashkohet me Bashkinë Elbasan, tha se plani nuk mbështetet në studime të mjaftueshme.
“Ndarjet territoriale duhet të bazohen në interesa të përbashkëta ekonomike, kulturë dhe tradita, duke u konsultuar gjithmonë dhe duke marrë parasysh vullnetin dhe dëshirat e qytetarëve”, tha ai.
Sipas tij, rreziku është që shërbimet të largohen edhe më shumë nga qytetarët, ndërsa investimet të përqendrohen në zonat urbane me dendësi më të lartë të popullsisë.
Hanajs Mehilli, aktivist dhe udhërrëfyes malor që kundërshton bashkimin e bashkive Selenicë dhe Vlorë në jug të Shqipërisë tha:“Një reformë që e largon edhe më shumë vendimmarrjen nga komunitetet duhet të dëshmojë me shifra se si do të përmirësojë shërbimet, në vend që të supozojë se një njësi më e madhe administrative është automatikisht më efikase.”/ BIRN
Një ditë pas përplasjes së ndodhur në Vuno mes gazetarit dhe aktivistit Arian Konomi dhe pjesëtarëve të eskortës së kryeministrit Edi Rama, kreu i qeverisë ka publikuar një tjetër video nga momenti i incidentit, duke pretenduar se pamjet e reja tregojnë një tjetër dinamikë të ngjarjes.
Gazetari Konomi rrëfeu mbrëmë përplasjen me çiftin kryeministror dhe gjuhën vulgare të Linda Ramës, e cila sipas tij e ka kërcënuar duke i thënë: E di ku ti fus ata fiq. Gjithashtu ai ka treguar edhe për largimin me dhunë nga shoqëruesit e Ramës dhe shoqërimin më pas në polici.
Në një postim në Facebook, Rama shkruan se “ja që për fat të mirë ka edhe një video tjetër”, ndërsa shprehet se pamjet tregojnë “krejt të kundërtën” e asaj që, sipas tij, një dhunues i lirisë së të tjerëve paskësh vrapuar ta tregojë botërisht.
Sipas Ramës, në videon e publikuar (Video pak sekonda dhe jo e plotë), shihet një situatë ndryshe nga rrëfimi i bërë më herët nga Konomi. Kryeministri pretendon se pamjet e reja tregojnë se ngjarja ka pasur një tjetër zhvillim dhe se ajo që është përcjellë në rrjetet sociale nuk përputhet me atë që shihet në video.
Rama e shoqëron postimin edhe me një koment ironik, duke shkruar.
“Fatmirësisht këtë herë ka një video demaskuese të gënjeshtrës, po imagjinoni se sa herë të tjera gënjeshtra bën kërdinë mbi të vërtetën nëpër pasqyrat ku kujtojmë se informohemi”.
Kryeministri e shoqëron tekstin me disa emoji, ndërsa e vendos publikimin në kontekstin e debatit mbi mënyrën se si ngjarja është pasqyruar pas përplasjes në Vuno.
Incidenti ndodhi dje, më 20 gusht, dhe u shoqërua me reagime të shumta në rrjetet sociale. Në qendër të debatit ishte përplasja e Konomit me pjesëtarë të sigurisë së kryeministrit, ndërsa më pas gazetari u shoqërua në polici.
Videoja e publikuar sot nga Edi Rama sjell një tjetër pjesë të momentit të debatit dhe, sipas kryeministrit, shërben për të kundërshtuar versionin e ngjarjes të bërë publik më herët.
Postimi i plotë
JA QË PËR FAT TË MIRË KA EDHE NJË VIDEO TJETËR, e cila tregon krejt të kundërtën e videos që një dhunues i lirisë së të tjerëve paska vrapuar të tregojë botërisht, duke bërë para pasqyrës së tij viktimën e dhunuar, duke shfrenuar fantazinë dhe duke sharë si i përdalë një grua e një nënë, të cilën e bullizoi bashkë me fëmijën e saj në mes të rrugës – ku ngjarja u zhvillua krejt ndryshe nga rrëfimi në pasqyrë dhe u përhap pastaj në kanalet sociale si një tjetër gënjeshtër e madhe e luftës liridashëse kundër regjimit imagjinar *Fatmirësisht këtë herë ka një video demaskuese të gënjeshtrës, po imagjinojeni se sa herë të tjera gënjeshtra bën kërdinë mbi të vërtetën nëpër pasqyrat ku kujtojmë se informohemi.
Gjykata Speciale do ta shpallë më 16 shtator në Hagë aktgjykimin në rastin ndaj katër ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës: Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit.
Para kësaj gjykate, e cila zyrtarisht quhet Dhomat e Specializuara dhe Zyra e Prokurorit të Specializuar të Kosovës, për tri vjet është zhvilluar procesi gjyqësor lidhur me akuzat për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, që pretendohet se janë kryer gjatë dhe menjëherë pas luftës në Kosovë. Prokuroria kërkoi dënim me nga 45 vjet burg për secilin prej katër të akuzuarve.
Rezultati i këtij procesi mbetet ende i panjohur. Ndërkohë, ndaj ish-presidentit të Kosovës, Hashim Thaçi, para së njëjtës gjykatë po zhvillohet paralelisht edhe një proces tjetër, nën akuza për pengim të drejtësisë.
Kjo ngre pyetjen, nëse Thaçi do të shpallej i pafajshëm në rastin për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, a do të lirohej menjëherë nga paraburgimi?
Në bazë të Rregullores së Procedurës dhe Provave të Gjykatës Speciale, “kur një i akuzuar i paraburgosur shpallet i pafajshëm, ai lirohet menjëherë, përveçse kur mbahet në paraburgim në mënyrë të ligjshme, ose vuan një dënim për vepra penale të ndryshme nga ato në lidhje me të cilat është shpallur i pafajshëm”.
“Në rastin e zotit Thaçi, paraburgimi është urdhëruar nga Trupi Gjykues në procesin ndaj tij për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, si dhe nga gjyqtari i vetëm në procesin e veçantë ndaj tij për pengim të drejtësisë. Prandaj, nëse zoti Thaçi shpallet i pafajshëm në procesin për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, çështja nëse ai do të vazhdojë të mbahet në paraburgim do të vendoset nga gjyqtari i vetëm që po shqyrton rastin për pengim të drejtësisë”, thuhet në një përgjigje të zëdhënësit të Dhomave të Specializuara, Michael Doyle, për Radion Evropa e Lirë. Gjykatësi i vetëm duhet të rishikojë çdo dy muaj nëse paraburgimi vazhdon të jetë i arsyeshëm dhe i justifikuar.
“Ai mund ta shqyrtojë këtë çështje edhe me kërkesë të të akuzuarit, nëse ka pasur ndryshim të rrethanave”, shtoi Doyle.
Vendimin e fundit, të dhjetin me radhë për vazhdimin e paraburgimit, gjykatësi i vetëm e ka lëshuar më 31 korrik, duke vlerësuar se ende ekziston rreziku që Thaçi të pengojë procedurat ose të kryejë vepra të tjera penale.
Në të njëjtin vendim, gjykatësi caktoi edhe afatet për rishikimin e radhës të paraburgimit: Thaçi mund të paraqesë parashtresat e tij deri më 7 shtator. Nëse ai nuk e bën këtë, Prokuroria duhet të paraqesë qëndrimin e saj deri më 14 shtator, ndërsa Thaçi mund të përgjigjet deri më 21 shtator.
Cilat janë dy rastet ndaj Thaçit?
Thaçi ndodhet në qendrën e paraburgimit në Hagë që nga nëntori i vitit 2020, kur u arrestua nën akuza për krime lufte. Që atëherë, mbrojtjes së Thaçit i janë refuzuar të gjitha parashtresat për lirim nga paraburgimi. Madje, është refuzuar edhe një dorëzani prej 50 mijë eurosh, së bashku me disa kushte që Thaçi u zotua t’u përmbahej, në këmbim të lirimit nga paraburgimi.
Ish-presidenti Thaçi, së bashku me ish-kryeparlamentarët Jakup Krasniqi dhe Kadri Veseli, si dhe ish-deputetin Rexhep Selimi, janë deklaruar të pafajshëm për akuzat për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit.
Sipas aktakuzës, Thaçi dhe të tjerët akuzohen se ishin pjesë e një “ndërmarrjeje të përbashkët kriminale” që synonte kontrollin përmes frikësimit dhe dhunës ndaj kundërshtarëve. Viktimat përfshinin serbë, romë dhe shqiptarë që nuk mbështesnin UÇK-në; së paku 102 persona dyshohet se u vranë dhe mbi 20 mbeten të zhdukur. Prokuroria i konsideron ata përgjegjës edhe për krimet e vartësve të tyre.
Thaçi, i cili më herët ka qenë edhe kryeministër i Kosovës, i ka cilësuar ato si “krejtësisht të pavërteta, absurde dhe thellësisht fyese”.
Në mbështetje të mbrojtjes kanë dëshmuar disa prej figurave më të njohura të diplomacisë dhe sigurisë perëndimore të kohës së luftës, përfshirë ish-zëdhënësin e Departamentit amerikan të Shtetit, James Rubin, dhe ish-komandantin e NATO-s për Evropën, Wesley Clark.
Ata kanë deklaruar se UÇK-ja nuk funksiononte si një strukturë e centralizuar dhe se të akuzuarit kishin më pak ndikim dhe kontroll sesa pretendohet në aktakuzë.
Gjykimi ndaj tyre për këtë rast përfundoi në shkurt të këtij viti dhe që të katërt gjenden në paraburgim prej gati gjashtë vjetësh.
Teksa po mbahej ky proces gjyqësor, Zyra e Prokurorit të Specializuar në Hagë më 2024 ngriti akuza për pengim të drejtësisë ndaj Thaçit dhe katër personave të tjerë: ish-ministrit të Drejtësisë, Hajredin Kuçi; ish-shefit të Agjencisë së Kosovës për Inteligjencë, Bashkim Smakaj; ish-kryetarit të Malishevës, Isni Kilaj; dhe Fadil Fazliut.
Ata akuzohen se, mes prillit dhe nëntorit 2023, kishin ndikuar te dëshmitë e dëshmitarëve të thirrur nga prokurorët për çështjen gjyqësore për krime lufte kundër vetë Thaçit dhe tre ish-krerëve të UÇK-së.
Thaçi ngarkohet me tri akuza për tentativë për pengim të personave zyrtarë në kryerjen e detyrave zyrtare, me anë të pjesëmarrjes në veprimin e përbashkët të një grupi; katër akuza për shkelje të fshehtësisë së procedurës, dhe katër akuza për mosbindje ndaj gjykatës.
Përveç Thaçit, të gjithë të akuzuarit e tjerë në rastin për pengim të drejtësisë po mbrohen në liri.
Ky rast po shkon drejt fundit, pasi deklaratat përmbyllëse janë caktuar që të mbahen më 10, 11 dhe 14 shtator.
Gjykata Speciale u themelua më 2015 nga Kuvendi i Kosovës dhe është gjykatë brenda sistemit gjyqësor të Kosovës, por vepron me personel ndërkombëtar në Holandë.
Ajo heton krimet e pretenduara të pjesëtarëve të UÇK-së, të kryera kundër pakicave etnike dhe rivalëve politikë që nga janari i vitit 1998 deri në dhjetor të vitit 2000.
Gjykimi i ish-krerëve të UÇK-së ka hasur në kundërshtime në Kosovë, meqë është parë si gjykim i njëanshëm, pasi nuk përfshihen krimet e kryera nga serbët në territorin e Kosovës.
Me thirrjet për drejtësi, në Prishtinë, Hagë, Tiranë dhe qytete të tjera janë mbajtur edhe protesta kundër procesit ndaj ish-eprorëve të UÇK-së.
Gjykata veçse ka shpallur disa aktgjykime dënuese, si për krime lufte ashtu edhe për raste të pengimit të drejtësisë. /REL
Po mbahet sot në Gjykatën e Sarandës masa e sigurisë për autorin e krimit të vrasjes së turistit portugez pas sherrit në lokalin “Princepotes” në Ksamil, Sokrat vata dhe 12 të tjerëve, nga të cilët dy në mungesë.
Teksa vijon në Gjykatë seanca për caktimin e masave të sigurisë për 12 personat e arrestuar në lidhje me vrasjen e 20-vjeçarit portugez, Luis Mendes, janë publikuar edhe pamjet e shoqërimit të tyre në masa të forta sigurie nga Policia.
Në momentin e ardhjes së të arrestuarve, të afërm të Sokrat Vatës, i cili është autori i dyshuar i ngjarjes, po prisnin jashtë ambienteve të gjykatës.
Në pamjet e siguruara jashtë gjykatës, një grua dëgjohet duke iu drejtuar Vatës:
“Sokrat, jemi këtu o shpirt”.
Ndërsa një tjetër person, një burrë, e thërret në gjuhën turke:
“Sokrat, abi”, që në shqip do të thotë “Sokrat, vëlla”.
Të arrestuarit janë shoqëruar në Gjykatën e Sarandës nën masa të rrepta sigurie nga forcat “Shqiponja” dhe FNSH-ja.
Sokrat Vata akuzohet për vrasje, ndërsa ndaj 10 personave të tjerë janë ngritur akuza të ndryshme, përfshirë “përkrahje të autorit të krimit”, “moskallëzim krimi” dhe “mosmarrja e masave për ndërprerjen e paligjshmërisë”.
Seanca për caktimin e masave të sigurisë vijon prej më shumë se një ore.
Personat e përfshirë dhe rolet e tyre në ngjarje 1. Sokrat Lipan alias Sokrat Vata – autori i dyshuar i krimit, i arrestuar. 2. Nuh Mahmutoglu – shtetas turk, i arrestuar; dyshohet se ndihmoi autorin në tentativën për t’u arratisur. 3. Ezgi Perlak – shtetase turke, e arrestuar; dyshohet se ndihmoi autorin në tentativën për t’u arratisur. 4. Serxhi Selimi – kamerier në lokal. 5. Ervis Bunci – kamerier në lokal. 6. Ildi Cekani – kamerier në lokal. 7. Murat Zhabina – kamerier në lokal. 8. Miosid Matushaj – oficer i Policisë në Gjirokastër; i arrestuar, por ende nuk është pezulluar nga detyra. 9. Luciano Seferi – punonjës i Policisë së Burgjeve në Fier; i arrestuar, por ende nuk është pezulluar nga detyra. 10. Romeo Shehu – polic bashkiak në Gjirokastër; i arrestuar dhe i pezulluar nga detyra. 11. Kristi Koshi – i arrestuar; funksioni apo vendi i tij i punës nuk dihet. 12. David Heurtevent – klient në lokal, i shpallur në kërkim si bashkëpunëtor në krim. 13. Bekim Bulica – pronar i lokalit, i shpallur në kërkim për fshehjen e krimit.
Sezoni turistik i këtij viti është shoqëruar me disa ngjarje të rënda, ku protagonistë kanë qenë edhe punonjës të bizneseve që operojnë në sektorin e turizmit, duke ngritur pikëpyetje serioze mbi mënyrën e rekrutimit dhe kontrollit të stafit.
Një denoncim vjen nga Golemi, ku një qytetare pretendon se djali i saj është dhunuar nga punonjës të një lokali në mbrëmjen e 12 gushtit.
Sipas saj, ngjarja ka ndodhur në ambientet e Nao Club Beach, rreth orës 22:30-23:00.
Qytetarja rrëfen se djali i saj, së bashku me familjen, ndodhej me pushime në Golem. Familja ka shtetësi gjermane dhe, sipas denoncueses, jeton dhe punon në Gjermani prej më shumë se 30 vitesh.
Sipas pretendimeve të saj, i riu është dhunuar nga kamarierë të lokalit. Ajo thotë se policia është njoftuar për ngjarjen, por nuk ka mbërritur në vendin ku po zhvillohej konflikti, duke ngritur shqetësime për pasojat që mund të kishte situata.
Në një fotografi të dërguar nga denoncuesja, i riu shfaqet me shenja të dukshme dhune dhe nxirje në pjesën e fytyrës.
Familja pretendon se ngjarja ka shkaktuar edhe një traumë psikologjike, ndërsa bëhet me dije se i riu ndodhej në lokal së bashku me miq dhe të ftuar gjermanë, të cilët, sipas saj, kanë mbetur të shokuar nga ajo që ka ndodhur.
“Përshëndetje, doja të ndaja me ju një dhunim që i është bërë djalit tim në datën 12.08, nga ora 22:30 deri në 23:00. E kanë goditur shumë keq në Nao Club Beach në Golem. Ju lutem, mund ta publikoni, pasi është një turp i madh që vijnë turistët me familjen nga Gjermania dhe dhunohen nga stafi. Ishin shtatë kamarierë dhe ai ishte vetëm”,
“Djali im është shtetas gjerman, kemi 36 vite që jetojmë dhe punojmë atje. Ky është një turp”, vijon ajo. shprehet denoncuesja për
